Ана вә бала – тәрбијәдә сәһләнкарлыг

Ана вә бала – тәрбијәдә сәһләнкарлыг

Ана вә бала – тәрбијәдә сәһләнкарлыг

Әксәријјәтимиз өвлад арзулајыр вә Аллаһ-Тәала бизә белә истәнилән нәсил верәндә севинирик. Биз һәр ушағын дүнјаја ҝәлмәсини бајрам кими гејд едир, Аллаһын ﷻ бизә ҝөндәрдији һәдијјәјә ҝөрә Она ﷻ шүкр едир вә ушаға өз мүлкијјәтимиз кими мүнасибәт бәсләмәјә башлајырыг.

Елә јашајырыг ки, санки өвладлар шәхси малымыздыр, унудараг ки, онлар бизә һәмишәлик әнам дејил, әманәт кими етибар едилиб ки, онларын горунмасы үчүн биздән сорушаҹаглар. Өһдәмизә гојулмуш валидејнлик борҹумузу неҹә јеринә јетирмәјимиз һаггында биздән мүтләг сорушаҹаглар. Лакин валидејн олмаг ләззәти вә бу балаҹа варлыгларын ҹаны ҹанымыздан, ганы ганымыздан олмасы тез-тез башымызы ҝиҹәлләндирир вә сәһләнкарлыға ҝәтириб чыхарыр. Неҹә ки өвлад бөјүтмәк, нәсил јетишдирмәклә бағлы сонсуз мәишәт гајғылары, - вурнухма, гәрарсызлыг, тәлаш - онларын архасында ән башлыҹа шеј итир.

Сизә аталыг вә аналыға бурахылан вахты нәјә сәрф етдијинизә диггәт верин. Онун чох һиссәси көрпәләрә мәишәт гајғыларына ҝедир: једиртмәјә, ҝејиндирмәјә, ҝәздирмәјә. Бәзи һиссәси онларла меһрибан әјләнҹәјә, ојнамаға ҝедир ки, бундан һәм сиз, һәм дә онлар чох хошһал олурлар. Галан вахт исә онлара лазыми вәрдишләр өјрәтмәјә ҝедир: данышмаг, ҝәзмәк, охумаг, јазы, рәсм. Әслиндә валидејнләр өз өвладларынын инкишафы илә о гәдәр дә чох мәшғул олмурлар – мәктәб вә ушаг бағчаларынын ишчиләри дејирләр ки, ушагларын әксәријјәти тәһсил мүәссисәләринә инкишафда ҝериликлә дахил олурлар. Лакин инди бөјүк шәһәрләрдә ушагларын илкин инкишафы фәал сурәтдә дәбә дүшүр вә кимин ушағынын даһа тез данышмагда (ајаг ачмагда, охумаға башламагда) бир-биринә үсүтүн ҝәлмәсинә чалышараг, ана вә аталар өзләринин һејсијјәтли мәгсәдләринә чатмаг үчүн чох ҹәһд ҝөстәрирләр.

Анҹаг ки, илкин мәнәви-дини инкишаф, чох тәәссүфләр олсун ки, һәлә дә дәбдә дејил. Мүсәлман-валидејнләрин чохлу сајы иҹбари инкишафын бу ән ваҹиб һиссәсини “сонраја” гојурлар. Бу “сонра” орада, ҝәләҹәкдәдир, ушаг мәдрәсәјә ҝедәндә ја да фәрзләрин иҹрасы онун үчүн зәрури оланда, үмумијјәтлә... ҝәләҹәкдә. Белә валидејнләрдән ән фәаллары ушаглара “Аллаһу Әкбәр” демәји, јемәкдән габаг “Бисмилләһ” сөјләмәји вә ја салам вермәји өјрәдирләр ки, кичик балаларынын буну неҹә мараглы етдијини гоһум вә танышлара ҝөстәрсинләр, вә бунунла һәр шеј гуртарыр.

Уҹа Јарадан бизи бу адамҹығаза валидејн сечәрәк өһдәмизә Аллаһ дини јолунда онун мәнәви бәләдчи вәзифәсини гојур. Һәм дә неҹә ки јердә илк аддымларыны, диндә дә илк аддымларыны о, рәһбәрлијимиз алтында атмалыдыр. Ушаг психологларынын бир чоху дејир ки, әсаслар көрпәјә алты јаша гәдәр гојулур, сонра исә гојуланлар ҹүҹәрир. Әҝәр сиз балаҹа вүҹуда Аллаһа ﷻ севҝи вә она инам гојмасаныз – сонра нә ҹүҹәрәҹәкдир? Ҝүҹ вә вахты әсирҝәмәјәрәк тохум сәпмәк лазымдыр. Дини вәзифәләрин иҹрасы зәрури олан јашдан сиз өз өвладларынызы онлары јеринә јетирмәјә мәҹбур олаҹагсыныз. Әҝәр сиз көрпәнизә Аллаһа севҝи гојмусунузса – фәрзләри јеринә јетирмәк онун үчүн ағыр зәһмәт олмаз.

давамы вар

2026-10-01 (Рабиул ахир 1448 г) №10.


SUALLARINIZ

Бoшaнмaдaн coнрa гaјынaтa ҝəлинə, гaјынaнa иcə күрəкəнə мəһрəм oлaрaг гaлырмы? Никaһ бaғлaндыгдaн coнрa гaјынaтa ҝəлинə, гaјынaнa иcə күрəкəнə мəһрəм oлур. Гaјынaтa вə јa гaјынaнaнын дoғмa, јaxуд cүд вaлидeјни oлмacынын бу мəcəлəјə тəcири јoxдур. Һəмчинин никaһын дaвaм eдиб-eтмəмəcиндəн acылы...


Rəbiül-axir və Cümadəl-üla ayları – İslam tarixinin əlamətdar səhifələri

İslam təqviminin hər bir ayı mühüm hadisələri və böyük şəxsiyyətləri ilə yadda qalır. Rəbiül-əvvəl ayından sonra gələn Rəbiül-axir, daha sonra isə Cümadəl-üla ayları da İslam tarixində mühüm hadisələrin baş verdiyi və böyük alimlərin...


Шeјx Əбу əл-Һəcəн Əли əш-Шaзили

Aллaһын oнa əмaнəт eтдији cиррлə инcaнлaры өзүнə ҹəлб eдəн aриф   Бəзи Aллaһ дocтлaры вaрдыр ки, oнлaрын тəcири јaлныз cөјлəдиклəри cөзлəрдəн дeјил, гəлблəриндə дaшыдыглaры мəнəви һaлдaн гaјнaглaныр. Шeјx Əбу əл-Һəcəн Əли əш-Шaзили дə бeлə бөјүк aрифлəрдəн бири кими тaнынмышдыр.   Əбу...


Һəр ҝүн дишлəрини тəмизлə

Мəрaт дoстунун aд ҝүнүндəн гaјытды. Ҝүн чox шəн кeчмишди. Xүсусилə дaдлы тoрт вə чoxлу-чoxлу ширнијјaтлaр oну сeвиндирмишди: кoнфeтлəр, зeфирлəр, мaрмeлaд, шoкoлaд. Үстəлик, бaјрaмдaн сoнрa бaлaҹa гoнaглaр eвлəринə дaғылышaркəн дoсту həр биринə өзү илə aпaрмaг үчүн бир aз дa ширнијјaт вeрди. Мəрaт...


Иcлaмдa вaлјутa мүбaдилəcи

(Давaмы. Бaшлaнғыҹы əввəлки нөмрəмиздə)   3. Мүгaвилəнин бaғлaндығы јeрдə гaршылыглы һecaблaшмa   Тəрəфлəр бир-бириндəн aјрылмaздaн əввəл мүгaвилə јeриндə (мəҹлиcдə) əллəриндəки гaршылығы (eквивaлeнти) тəһвил вeрмəлидирлəр. Мүбaдилə oлунaн əшјaлaрын eјни нөв (гызылын гызыллa, дoллaрын...