Ана вә бала – тәрбијәдә сәһләнкарлыг

Ана вә бала – тәрбијәдә сәһләнкарлыг

Ана вә бала – тәрбијәдә сәһләнкарлыг

Әксәријјәтимиз өвлад арзулајыр вә Аллаһ-Тәала бизә белә истәнилән нәсил верәндә севинирик. Биз һәр ушағын дүнјаја ҝәлмәсини бајрам кими гејд едир, Аллаһын ﷻ бизә ҝөндәрдији һәдијјәјә ҝөрә Она ﷻ шүкр едир вә ушаға өз мүлкијјәтимиз кими мүнасибәт бәсләмәјә башлајырыг.

Елә јашајырыг ки, санки өвладлар шәхси малымыздыр, унудараг ки, онлар бизә һәмишәлик әнам дејил, әманәт кими етибар едилиб ки, онларын горунмасы үчүн биздән сорушаҹаглар. Өһдәмизә гојулмуш валидејнлик борҹумузу неҹә јеринә јетирмәјимиз һаггында биздән мүтләг сорушаҹаглар. Лакин валидејн олмаг ләззәти вә бу балаҹа варлыгларын ҹаны ҹанымыздан, ганы ганымыздан олмасы тез-тез башымызы ҝиҹәлләндирир вә сәһләнкарлыға ҝәтириб чыхарыр. Неҹә ки өвлад бөјүтмәк, нәсил јетишдирмәклә бағлы сонсуз мәишәт гајғылары, - вурнухма, гәрарсызлыг, тәлаш - онларын архасында ән башлыҹа шеј итир.

Сизә аталыг вә аналыға бурахылан вахты нәјә сәрф етдијинизә диггәт верин. Онун чох һиссәси көрпәләрә мәишәт гајғыларына ҝедир: једиртмәјә, ҝејиндирмәјә, ҝәздирмәјә. Бәзи һиссәси онларла меһрибан әјләнҹәјә, ојнамаға ҝедир ки, бундан һәм сиз, һәм дә онлар чох хошһал олурлар. Галан вахт исә онлара лазыми вәрдишләр өјрәтмәјә ҝедир: данышмаг, ҝәзмәк, охумаг, јазы, рәсм. Әслиндә валидејнләр өз өвладларынын инкишафы илә о гәдәр дә чох мәшғул олмурлар – мәктәб вә ушаг бағчаларынын ишчиләри дејирләр ки, ушагларын әксәријјәти тәһсил мүәссисәләринә инкишафда ҝериликлә дахил олурлар. Лакин инди бөјүк шәһәрләрдә ушагларын илкин инкишафы фәал сурәтдә дәбә дүшүр вә кимин ушағынын даһа тез данышмагда (ајаг ачмагда, охумаға башламагда) бир-биринә үсүтүн ҝәлмәсинә чалышараг, ана вә аталар өзләринин һејсијјәтли мәгсәдләринә чатмаг үчүн чох ҹәһд ҝөстәрирләр.

Анҹаг ки, илкин мәнәви-дини инкишаф, чох тәәссүфләр олсун ки, һәлә дә дәбдә дејил. Мүсәлман-валидејнләрин чохлу сајы иҹбари инкишафын бу ән ваҹиб һиссәсини “сонраја” гојурлар. Бу “сонра” орада, ҝәләҹәкдәдир, ушаг мәдрәсәјә ҝедәндә ја да фәрзләрин иҹрасы онун үчүн зәрури оланда, үмумијјәтлә... ҝәләҹәкдә. Белә валидејнләрдән ән фәаллары ушаглара “Аллаһу Әкбәр” демәји, јемәкдән габаг “Бисмилләһ” сөјләмәји вә ја салам вермәји өјрәдирләр ки, кичик балаларынын буну неҹә мараглы етдијини гоһум вә танышлара ҝөстәрсинләр, вә бунунла һәр шеј гуртарыр.

Уҹа Јарадан бизи бу адамҹығаза валидејн сечәрәк өһдәмизә Аллаһ дини јолунда онун мәнәви бәләдчи вәзифәсини гојур. Һәм дә неҹә ки јердә илк аддымларыны, диндә дә илк аддымларыны о, рәһбәрлијимиз алтында атмалыдыр. Ушаг психологларынын бир чоху дејир ки, әсаслар көрпәјә алты јаша гәдәр гојулур, сонра исә гојуланлар ҹүҹәрир. Әҝәр сиз балаҹа вүҹуда Аллаһа ﷻ севҝи вә она инам гојмасаныз – сонра нә ҹүҹәрәҹәкдир? Ҝүҹ вә вахты әсирҝәмәјәрәк тохум сәпмәк лазымдыр. Дини вәзифәләрин иҹрасы зәрури олан јашдан сиз өз өвладларынызы онлары јеринә јетирмәјә мәҹбур олаҹагсыныз. Әҝәр сиз көрпәнизә Аллаһа севҝи гојмусунузса – фәрзләри јеринә јетирмәк онун үчүн ағыр зәһмәт олмаз.

давамы вар

2026-08-01 (Сафар 1448 г.) №7.


Axirət həyatının ətraflı təsviri: Ölümdən sonra bizi nə gözləyir?

Məlum olduğu kimi, müsəlmanın imanının beşinci əsası Axirət gününə (Qiyamət gününə) iman gətirməkdir. Uca Allaha və Onun Elçisi Məhəmmədə ﷺ iman gətirən hər bir kəs Qiyamətin qopacağına və Hesab gününün gələcəyinə də iman etməlidir. Çünki...


Sevimli Peyğəmbərimizə ﷺ Uca Allah tərəfindən verilmiş bəzi möcüzələr

Möcüzə – Uca Allahın Öz qövmündən peyğəmbər seçdiyi şəxsə bəxş etdiyi qeyri-adi bir xüsusiyyət və ya hadisədir. Möcüzə insanların qarşısında peyğəmbərin həqiqətən Allah tərəfindən göndərildiyini təsdiq edir. İnsanlar, hətta hamısı bir yerə...


SUALLARINIZ

Өз кəндиндə мəсҹид јoxдурсa, гoншу кəндə исə мəшғулијјəт (чoбaн ишлəдији үчүн) сəбəбиндəн ҝeтмəк гəтијјəн мүмкүн дeјилсə, ҹүмə нaмaзыны тəрк eтмəк oлaрмы? Имaм Ибн Һəҹəр əл-Һeјтəми «Туһфəтул-Муһтaҹ» əсəриндə јaзыр: “Киши ҹүмə нaмaзыны јaлныз ҹүмə нaмaзынын гылындығы јeрдə oлдуғу...


Рəбиүл-Əввəл aјы – бəшəријјəтин ниҹaты

Һəр биримиз билирик ки, Рəбиүл-Əввəл Aллaһын eлчилəринин сoнунҹусу, бүтүн пeјғəмбəрлəрин мөһүрү oлaн Мəһəммəд Пeјғəмбəрин ﷺ бу дүнјaјa тəшриф бујурдуғу aјдыр.   Əлбəттə, бизим үчүн бөјүк сeвинҹдир ки, биз oнун үммəтиндəник, oнун Aллaһ-Тəaлaнын динини бизə нeҹə чaтдырдығыны, нə илə ҝəлдијини...


Ҝизли шeј һəмишə үзə чыxыр

Бу сəһəр Aдəм, нəвəсинə бaш чəкмəк үчүн бир нeчə ҝүнлүјə ҝəлмиш нəнəсинин oтaғынын јaнындaн кeчирди.   Нəнə тeлeфoндa дaнышырды вə oғлaн eшитди: «Ҝизли шeј һəмишə үзə чыxыб aшкaр oлур». Сəһəр јeмəји зaмaны o мaрaглaнды: — Aтa, «ҝизли шeј үзə чыxыр» нə...