Аслияб гьумералде

ЧIунтизе ва биххизе буго

ЧIунтизе ва биххизе буго

ЧIунтизе ва биххизе буго

 

Цебе заманалда вукIарав цо къиралас гIемераб харжги гьабун бан буго чIухIараб кIалгIа. Гьеб бан лъугIидал, сверухълъиялда ругелги ахIун, тепсиги гIуцIун буго.

 

Тепсиялда квана-гьекъон лъугIидал, къираласул вазирзабаз гьалбадирида цIехон буго, нужеда бихьулеб кIалгIаялда кинал рукIаниги гIунгутIабиго ругищилан абун. Киназго абун буго гьечIин, цIакъ берцинаб кIалгIа бугин абун. Ахиралда тIаде вачIарав кIигоясда цIехедал, гьез абула кIалгIаялъул кIиго гIунгутIи бугин абун. Гьел рачун туснахъ гьарула ва заманалдасан къираласухъе рачуна. Гьес нахъеги цIехола гIунгутIабазул хIакъалъулъ. Цинги гьез абула гьаб кIалгIа кида-къадги чIунтизе букIин кколин цо гIунгутIи ва гьелъул хважаин хвезе вукIинги кколин кIиабилеб гIунгутIи.

Къиралас битIараб бугин абула ва цIехола биххулареб, хважаин холареб бакI букIунабдайин абун. Гьез бицун буго ахираталъулги Алжан-жужахIаялъулги хIакъалъулъ. Гьеб мехалда цIакъ ракI бакъван лъугьун вуго къирал. ГIадада ун бугин жиндир заманилан кIалъан вуго гьев. Къиралас гьезда гьарун буго даимаб рокъобе босулеб жо малъейилан абун. Гьезин абуни къирал ахIун вуго ТIадегIанав Аллагьасе гIибадат гьабиялде. Къираласги гьезул ахIи къабул гьабун буго ва тавбуги гьабун Аллагьасде вуссун вуго.

Хириял диналъул вацал ва яцал. Гьаб дунялалда бугебщинаб жо, кигIан гIемераб ва къиматаб батаниги, нилъеда тIаса уна. КигIан гIумру халатав чиясги дунял тола. Гьебги бичIчIун нилъ рукIине ккола чIахIи-чIахIиял хъулби ралел, чIухIарал машинаби росулел гурел, ахираталде къачIадулеллъун.

 

 

 

КАНТIЕ

Гьаб дунял ва гьелда жаниб бугеб берцинлъи ТIадегIанав Аллагьас бижараб мехалъ, хирияб Къуръаналда дунялалъул мисал бачана инсанасда гьелъул хIакъикъат бичIчIизе ва Жинцаги абуна (магIна): «ТIадегIанав Аллагьас нужее мисал бачунеб буго, гьаб дунялалъул чIаголъиялъул, гьеб буго зодиса балеб цIадалда релълъун, цинги гьеб цIад жубала ракьулъан баккулеб гIурччинлъиялда, цинги гьеб гIурччинлъи сверула бакъвараб хариде ва гьеб херги уна гьороца босун. Аллагь кинабго жоялда хIал кIолев вуго» («Алкагьф» 45).

 

 

«Тавпикъ кьеги щивасе,

Щукру гIемер гьабизе,

Гьаб ракьалда Аллагьас

Кьунщинал нигIматазухъ.

Тавпикъ кьеги гIолезе

ЧIухIи гIодоб рехизе,

ЧIабаралде ралагьун

Гьоркьо-гьоркьор хьвадизе».

 

2026-05-15 (ЗулкъагIида 1447 с.) №10.


Ахирисел хириял къоял

ТIаде щолеб бугеб иргадулаб моцI ккола ЗулхIижа. Гьеб ккола исламалда жаниб Ражабгун, ЗулкъагIидагун ва МухIаррамгун цадахъ, ункъабго хирияб моцIалъул, цояб. Гьел моцIазда жаниб ТIадегIанав Аллагьас ﷻ хIарам гьабуна рагъ-кьал, тунка-гIусиял, би тIей.   Гьеб моцIалъул тIоцебесеб анцIго...


Суал-жаваб

ХIежалъ гIисинал ва чIахIиял мунагьал чурулищ? ГIемерисел гIалимзабазда аскIоб хIежалъ гIисинал мунагьал чурула, амма кIудиял мунагьал ва гIадамазул хIукъукъал чуруларо. Бухари ва АхIмадица бицараб хIадисалда буго: «ХIеж гьабураб мехалда жинца абичIони квешаб рагIи ва гьаричIони фискъуялде...


ЛъикIал гIамалал

ХIадисалда буго: «Аллагь ﷻ лъикIав вуго, Гьесие лъикIлъи бокьула. Гьес ﷻ лъикIлъиялдалъун щвезе рес кьола кьвари ва цогидалдалъун щвезе кIолареб жо», - абун (Бухари). Дунял бихьиялъе Аварагасул ﷺ гьал рагIаби кьучIлъун руго бусурбанчиясе. ЛъикIлъиги, гIицIго беццараб гIамаллъун букIин гуребги, гьеб...


«Инсан» фондалъул лъазаби

«Инсан» фондалъ байбихьун буго Маккаялда къварилъиялда ругел гӀадамазе садакъаде бикьизе къурбан хъвезе бокьаразул гӀарзаби къабул гьаризе. Фондалъ тӀубазабизе бугин тӀолабго иш: къурбаналъе хъвезе хӀайван боси, шаргӀалъул къануназда рекъон гӀид тӀубай ва Маккаялда къварилъиялда ругезе...


ГIарафа магIарда чIей

ГIарафа магIарда чIей хIежалъул бищун кIвар бугеб рукнулъун ккола, щайгурелъул, гьеб къо къалъаралдаса хадусеб къоялъул рогьел баккизегIан гьенив цо лахIзаталъгIаги чIечIев чиясул хIеж рикIкIунгутIиялъе гIоло. Цогидал рукнабазе цIараб хасаб заман гьечIо.   ГIарафа мегIер ва ГIарафа къо буго...