Аслияб гьумералде

«Юсуф» сура

«Юсуф» сура

ТIадегIанав Аллагьас хирияб Къуръаналда абулеб буго (магIна): «Дуца бице, Авараг ﷺ, дурго къавмалъе Юсуф аварагас жиндир эмен ЯгIкъуб аварагасде абураб: «Я, дир эмен, дида бихьана макьилъ анцIила цо цIва ва бакъги моцIги. Дида гьел рихьана зодоса гIодореги рещтIун, дие сужда гьабулел», - абун (сурату «Юсуф» 4 аят).

 

ГIалимзабаз тIахьазда хъвалеб бугеб кинниги гьеб макьу бихьараб сордо букIун буго Лайлатул къадриялде данде ккараб рузман сордо. Гьеб мехалъ Юсуф аварагги вукIун вуго анцIила кIиго сон барав чи. АнцIила цо цIваялъул магIнаги букIун буго Юсуфил вацазул, гьел анцIила цо рукIана. Бакъги моцIги абуни - эмен ЯгIкъуб ва эбел РахIил. Яги эбел РахIил хун йикIун, эбелалъул яц.

Хадусеб аяталда буго (магIна): «Юсуф аварагас макьу бициндал, эмен ЯгIкъубица гьесда абуна: «Я, дир вас, дуца гьеб макьу дурго вацазде бицунге, (бицани) дуе гьез мун гьалагльизе макру гьабизе бегьула. ЩайтIанги инсанасе баянаб тушман буго (гьелъ инсанасул ракIалде рехула цоцазе макру-хIилла гьабулеб къагIида», - абун (сурату «Юсуф» 5 аят).

ТIадегIанав Аллагьас ﷻ Юсуф аварагасул къисаялда къисабазул бищунго берцинабилан абуна. Гьелда жанир руго дунялги ахиратги жидедалъун лъикIлъулел, нилъеца пикру гьабизе, нилъ кантIизе рекъарал гIемерал пайдаби ва хIикматал, ханзабазул ва рагIияталъул хьвада-чIвади, руччабазул макру, тушбабаздаса бачIунеб балагь-къварилъиялде сабру гьаби гIадал гIемерал кантIизариял.

Юбаю ибну КагIбидаса бачIараб Бичасул Аварагасул ﷺ хIадисалда буго: «Нужеца нужерго лагъзадерида лъазабе сурату «Юсуф». Кинав бусурбанчи вугониги жиндир агьлуялда ва гъаравашазда гьеб лъазе гьабун, ТIадегIанав Аллагьас ﷻ гьесие рухIбахъиялъул захIмалъи бигьа гьабила. Гьесие къуватги кьела Юсуф аварагасе кьураб гIадин. Гьев чияс бусурбанчиясдехун хIасадги гьабиларо. Гьединго, щив чи вугониги гьеб сура цIалиялда тIадчIей гьабун, магIнаялде пикрабиги руссинарун, гьев чи щола Юсуф щвараб бакIалде. Юсуфие гIадал рохелал щвела гьесиеги абураб магIна. Сурату «Юсуф» жинда цIалулеб рагIарав, гьелъухъ гIенеккарав, пашманлъи-ургъаликье ккун вукIун хадув, гьелдаса гIицIлъун рахIатлъила», - ян («РухIул баян»).

Сурату «Юсуф» рещтIине ккараб сабабги буго, ягьудиязул гIалимзабаз мушрикуназул бутIрузда аби нужеца МухIаммадида ﷺ гьикъейин ЯгIкъуб аварагасул агьлу Шамалдаса Мисриялде сундуе гIоло аралин абун. Гьединго, Юсуф аварагасул ккараб къисаги. Гьелъул хIакъалъулъ Аварагасда ﷺ гьез цIехедал рещтIараб букIана гьеб сура.

 

АхIмад Къурбанов

2026-09-01 (РабигIул аввал 1448 с) №17.


ЦIар кинаб лъелеб?

Гьабун анкьабилеб къоялъ лъимералда цIар тезе суннатаб буго. Реххараб лъимералда рухI лъун букIун батани, гьелдаги цIар тезе суннатаб буго. Реххараб лъимер васищ яги ясищали батIа бахъизе лъачIони, кIиязего бегьулеб цIар лъела, масала, ТIалхIат, ХIамзат, Майсарат гIадал. Реххараб лъимералда...


ХIикматал махлукъатал

Попугай ччугIа Пляжал гIуцIулеб. Гьеб ччугIил щибаб чIандероялда руго нус-нус гьитIинал, горал гIадал жал цоцалъ щулаго гъункун лъугьарал, гозоялъул кинниги сипат бугел цаби. Цабиги руго батIи-батIияб маххалдасаги къвакIарал. Цабзаздалъун гьез кораллал къунцIула. Габуралъул рахъалдаги руго жеги...


Аллагь ﷻ лъазе бокьани

Аллагь ﷻ лъалездасан вукIине ва шайтIаналдаса хвасарлъизеги бокьани, ункъо жо тезе ккола: иблис ва иблисалъе бокьараб, напс ва напсалъе бокьараб, гьава ва гьаваялъе бокьараб, дунял ва дунялалъе бокьараб.   Иблисалъе бокьана дур дин тIаса инабизе, мунгун цадахъ доб ЖужахIалда абадиялъ...


Лъаялъул байрам

Хъумторхъала райналъул ракьалда бугеб ЦIияб ГIурада росулъ тIобитIана лъай кьеялъул ва рухIияб тарбия щвеялъул мурадалда гIуцIараб байрам. Гьениб росдал лъималаз ва гьидерил росабалъа рачIарал гьитIичаз бихьизабуна жидерго лъай. Гьез цIалана Къуръан ва кьуна батIи-батIиял гIелмиял суалазе жавабал.


ХIалтIи лъикI букIине

Гьабулеб хIалтIи-пиша лъикI букIине (баракат) бокьарас тIадчIей гьабила щуго жоялда.   ХIалтIи сабаблъун Аллагьас ﷻ тIадкъарал жал нахърахъуге ва кIарчанлъиги гьабуге. Жиндир заманалда тIадкъарал жал тIурани, хайир батила. ХIалтIи сабаблъун Аллагьасул ﷻ махлукъат хIакъир гьабуге. Нилъер...