Аслияб гьумералде

Нужее баяналъе

Нужее баяналъе

1. РакIалда хурхараб гIелму щиб кколеб?

– Тасаввуф яги нафс бацIцIад гьаби.

2. Суфьян бин ГIуяйнат щив кколев?

– Мужтагьид ва бергьарав мухIаддис.

3. Имам ДаракъутIни щив кколев?

– ХIадис-гIелмуялъул бергьарав мухIаддис.

4. Щиб тIехь хъвараб гьес хIадисалда хурхун?

– «Сунану ДаракъутIни» абураб тIехь.

5. Ансаразул сайидилан лъида абулеб?

– СагIд бин МугIазида.

6. Исламалда тIоцевесев къази (судияв) щив вукIарав?

– ГIумар бин ХатIаб.

7. ХIадисалъ гIадамал мекъи ккезарулищ?

– ГIалимзабаз абула гIалим гурев чи гьелъ къосинавулин абун. ГIилла - мекъи бичIчIи.

8. Авараг ﷺ гьавураб соналда цIар щиб букIараб?

– Пилалъул сон.

9. ЧIужугIаданалъе как базе рокъобищ хирияб бугеб яги мажгиталдайищ?

– Рокъоб базе хирияб буго. Рукъ гьезие мажгитлъун гьабуна исламалъ.

10. ГIумар-асхIабас чан хIадис бицараб?

– 537 хIадис.

11. Чан соналъ Аюб авараг балагьалде ккун вукIарав?

– 18 соналъ.

12. ГIакъидаялъул чан имам вугев?

– ХIакъикъаталда лъабго вуго. Имам Абул ХIасан АшгIари, имам Матуриди ва Асаритал – гьезул имам ккола имам АхIмад.

13. Исламалъул чан рукну бугеб?

– Лъабго: иман, ислам, ихIсан.

14. Анкьил бищун хирияб

къо щиб?

– Рузман къо.

Шамил МухIаммадов

2026-06-01 (ЗулхIижа 1447 с.) №11.


Рос-лъади цоцазда хурхараб рахас

Ахирал соназда рос-лъади ратIа-лъиялъул вакъигIатал цIакъго гIемерлъулел руго. Хъизам биххиялъе бищунго гIемер рехсолеб гIиллалъунги ккола цоцазде бугеб рокьа-хинлъи дагьлъи, рос-лъадул гIумрудулаб гIамал-хасият чучлъи, лъикIаб-квешалъул тIалабго гьабунгутIи, къо хIехьезе бажарунгутIи, цогидазул...


Бищун къадруяв

ГIадамазда гьоркьов бищун къадруяв хирияв МухIаммад авараг ﷺ гьавуна Маккаялда, милладияб календаралда рекъон, 571 соналъул рабигIул авал моцIалъул 12 къоялъул рогьалилъ.   Гьеб сон гIарабазда гьоркьоб лъалаан пилалъул сон абун, щайгурелъул, Йеменалъул хIаким Абрагьат КагIба биххизабизе...


Мехтарасулгун ккараб

ГIалимзабазул, шагIирзабазул, цIар рагIарал чагIазул шагьар - Багъдад. КIудияв шайих, жиндир заманалъул къутIбу ГIабдулкъадир Жилани вукIана жиндирго муридзабигун шагьаралъул рагIалдасан гIадатияб къагIидаялда свери бахъизе къватIиве вахъун. Жинда сверухъ ракIараразда гьес кидаго малъулаан...


ХIукуматалъулги диналъулги мисал

ХIукуматги динги релълъун буго кIиго эгизалда, цояб хвезе тун, цояб хьихьун бегьулареб, ай тIубалареб. Гьединлъидал кIиялъулго, ай хIукуматалъулги диналъулги, цояб борхиялдалъун цогидаб борхиги букIуна. Дин ккола халкъалъул гIумруялъул аслу-кьучI, хIукумат ккола гIаламги гIаламалъул гIумру-яшавги,...


Бакъбаккул рахъалъул багьадур

ЦIар рагIарав бусурбабазул философ, тохтур, математик, Абу Наср МухIаммад ибн МухIаммад ибн Тархан Аль-Фараби Ат-Турки гьавуна Фараб шагьаралда (гьанже Казахстаналда бугеб Отырарстаналъул Турке районалъул Отрар шагьар) 874 миладияб соналъ. Гьижрияб 260 соналда.   Фарабида лъикI лъалеб...