Аслияб гьумералде

Бищун лъикIаб гIамал

Бищун лъикIаб гIамал

Абу-Дардаъ-асхIабасдасан бицун буго: «Дида рагIана Бичасул аварагас ﷺ абулеб: «Къиямасеб къоялъ тIоцебе цIадирабазда лъолеб гIамалалдаса ккола лъикIаб тIабигIат ва сахаватлъи.

Иман бижараб мехалъ гьелъ БетIергьанасда ﷻ абун буго: «Я Аллагь ﷻ, жиб щула гьабе», - ян. Цинги ТIадегIанас ﷻ гьеб щула гьабун буго лъикIаб тIабигIаталдалъун ва сахаватлъиялдалъун. Куфру бижараб мехалъ, гьелъги абун буго: «Я Аллагь ﷻ, жиб щула гьабе», - ян. Аллагьас ﷻ гьеб щула гьабун буго хъантIиялдалъун ва нахъегIанаб гIамалалдалъун».

Тирмизияс бицараб хIадисалда аварагас ﷺ абун буго: «Къиямасеб къоялъ диде бищун гIагарал ва бищун рокьулел чагIи рукIине руго лъикIаб, берцинаб, сахаватаб тIабигIат-гIамалалъул бетIергьаби», - ян.

Абу-Дардаица жеги бицун буго аварагасдасан ﷺ: «Къиямасеб къоялъ цIадирабазда лъолеб гIамалазул берцинаб тIабигIаталдаса бакIаб жо щибго гьечIо. Гьеб гIамалалдалъун чи щола какал ралев, кIалал кколев чиясул даражалде», - ян.

Аварагас ﷺ хIадисазулъ баян гьабураб кинниги берцинаб тIабигIатазул бетIергьан вуго гIадамазул бищун лъикIав. «КигIан гIемераб бугониги гьабураб гIамалалъ пайда гьабуларо гьелда цадахъ берцинаб гIамал-хасият батичIони», - ян буго хIадисалда.

Имам Гъазалиясги «ИхIъялда» хъван буго, аварагасда ﷺ цIехедал гIамалазул бищун лъикIаб щиб кколебин абун, гьес ﷺ жаваб гьабунин лъикIаб тIабигIат кколин абун.

Чиясул хIал кIоларо щивав аскIове вачIарав чиясе кумек гьабун ва гьарараб кьун. Амма гьесул хIал кIола аскIове вачIанщинасдехун гьимун, берцинаб, гьесул рекIелъе лъугьунеб гIамал-хасият бихьизабизе. Цинги гьединав чи гIадамазул рекIелъеги вортула, гьезул цоцазде рокьиги бижула.

Гьеб гIамалалъ чиясе рагьула баракатаб, гьарзаяб нигIматалде нуцIа. ЯхIя ибну МагIазица абун буго: «ЛъикIал тIабигIатал чорхолъ рессарав чиясе ризкъиялде нуцIа рагьула. Гьеб буго диналъул кьучI», - ян.

Берцинаб тIабигIат буго чиясул гIумруго талихIаблъун гьабулеб гIамал. Гьеб гIамал хасиятлъун ккурав чиясул дандиязулгун мекъи ккейги букIунаро, рагъ-мачалдеги кколаро. «Чиясул талихIалъул гIаламатазул цояб буго гьесул берцинаб хасият», - абун буго хIадисалда.

Анас-асхIабасги бицун буго аварагасдасан ﷺ: «ЛъикIаб тIабигIаталдалъун инсан абадияб рукъалъул тIадегIанал даражабазде вахуна, гIибадат гьабиялъулъ загIипавлъун вукIун ватаниги», - ян.

Квешаб гIамалалъул бетIергьан абуни вуго киназдаго рихарав чи. Жабир-асхIабасдасан бицараб хIадисалда буго: «… дир ﷺ цIикIкIун ццин бахъунелги, Къиямасеб къоялъ дидаса ﷺ цIикIкIун рикIкIада рукIине ругелги ккола жалго жидецаго реццун гIемер кIалъалел ва бицунеб хабаралъулъ чIухIарал гIадамал», - абун. Аллагьас ﷻ цIунаги нилъ гьединаллъун рахъиналдаса, Гьес ﷻ нилъ гьареги берцинаб тIабигIат чорхолъ босарал Жиндир ﷻ рацIцIадал лагъзаллъун.

АхIмад Къурбанов

2026-07-01 (МухIаррам 1448 с.) №13.


Гьикъизе нечараб бицине намусаб

Кин кумек гьабилеб?     Дир вац захIматго унтун вукIана. Гьанже дагьабго мадар бугониги гьев хIинкъун вукIуна. Цо-цо мехалда хIухьел цIазе захIмалъула, паническиял атакаби лъугьуна. Кин дица гьесие кумек гьабилеб?   ГIали, МахIачхъала   ГIалимчиясул жаваб Бокьараб...


Рецц-бакъ гьабизе бокьи

Бахчараб ширкин абулеб гIамал ккола лъикIал гIадамазда бихьизелъун, гIамалал рихьизелъун, халкъалъ рецц гьабизелъун гьабулеб ишалда. Гьеб рекIел унтиялъ инсан вачине бегьула ахираталда кири щвеялдаса махIрум гьавиялде, гьабураб гIибадат чIобогояб, пайда жиндаса щвечIеблъун гьабиялде.   Гьеб...


Аварагасул ﷺ ирсилазул цояв

Аварагасул ﷺ ирслъун жиб кколеб гIелму тIалаб гьабидал, Къуръан рекIехъе лъазабидал, нус-нус тIехь цIалидал, вукIунищха гьев чи Аварагасул ﷺ ирс босаравлъун? Аварагасул ﷺ ирс босаравлъун вукIине ккани, гьеб киналдаго цадахъ хирияв Аварагасул ﷺ тIабигIатал лъазарун ва жинцагоги гьездаса мисал босун...


Къимат тIадегIанав

Щаклъи гьечIо, МухIаммад аварагасул ﷺ гIумру кигIан лъазабуниги нилъее дагьаб букIиналда. ХIакъикъаталда, Аварагасулъﷺ руго рикIкIен гьечIел лъикIлъаби. Гьединлъидал нилъеца, гьоркьоса къотIичIого, гьесда хурхарабщинаб жо лъазабизе ккола, хасго «аш-Шамаил МухIаммадия» абурал тIахьал...


Иблисалъе вокьулев

БетIергьан Аллагьас ﷻ инсанасулъ рижун руго реццарал ва какарал тIабигIатал. Реццарал тIабигIатал Аллагьас ﷻ кьурав чиясда тIадаб буго гьезухъ шукру гьабизе, амма какарал тIабигIатал ругони, гьес кIвараб хIаракат гьабизе ккола гьел тIагIинаризе.   Бахиллъи, къарумлъи, барахщи – гьал...