Аслияб гьумералде

Мажгитал къачIай

Мажгитал къачIай

Мажгит ккола Аллагьасе ﷻ гIибадат гьабизелъун инсанас жиндиего Гьесул ﷻ рахъалъан ажру-кири щвезелъун бараб рукъ. Амма ахираб заманалда халлъулеб буго рес бугел цо-цо гIадамаз, къец гьабун, чIухIдаризелъун мажгитал ралел рукIин.

Гьебги хасго загьирлъулеб буго гIарабазул улкабазда. ГIорхъолъа ин киданиги беццичIо исламалъ. Гьелде тIаде, мажгиталда жанир рахъарал накъищаз гIибадат гьабулезул ракIал гьелде балагьиялдалъун гъапул гьабулелги руго. Гьедин мажгитал къачIай карагьатаб пишаги буго. Имам АхIмадица Анасидасан бицана Аварагас ﷺ абунин:

«Мажгитаздалъун гIадамал чIухIдаризе байбихьун гурони Къиямасеб къо щвеларо», - ян. Анасица бицана: «Гьел чIухIизе руго, амма мажгитал гьез чIаго гьаризе гьечIо», - ян.

ЧIухIизе абураб жоги, мажгитал гIорхъолъа ун къачIай буго. Жинда Аллагь разилъаяв ГIумар-асхIабасги мажгитал къачIазе гьукъулаан. Гьес абулаан какал ралел тохлъизарулин гьеб пишаялъ. ХIакъикъаталдаги мажгит къачIай ккола гьениб гьабулеб гIибадат. Мажгитал чIунтизе тун рукIинин абуни халлъула хасго рогьалил какде индал. Цо ялъуни бищун гIемер кIиго мухъ гурони цIезего цIоларо. Ибну ГIаббасица абуна: «Ягьудияз ва насранияз къачIалебго гIадин къачIала гьезги мажгитал», - абун (Абу Давуд, ибну Мажагь).

Хирияв Аварагас бицана мажгитаздалъун чIухIдаризе гIадамал байбихьидал, гьеб къавм питнаялде кколин. СуютIиясул «ЖамигIу Сагъир» абураб тIехьалда хъвалеб буго: «Мажгитал ва Къуръанал нужеца чIухIизаридал, Къиямасеб къо тIаде щвеялъухъ балагьун рукIа. ГIибадаталда ругезул ракI гъапул гьабула гьединал жалаз. ШафигIияб мазгьабалда гIарац-меседалъ КагIба-рукъ къачIазе хIарамаб буго, цогидал бакIал къачIазе карагьатаб буго», - ян.

КъачIай абураб жоги кколаро гIадамазе бигьалъаби гьари. Масала, хинаб лъим, санагIалъи бугеб какие чуризе бакI, как базе хинаб бакI ва гьелда релълъараб. КъачIай ккола гIорхъолъа ун гIарац исрап гьаби. Мажгитал разе бигьаяб жо буго, амма гIибадаталда тIадчIей гьабулеб жамагIат гьенибе данде гьаби буго бищун захIматаб. Аллагьас кумек гьабеги.

КАМИЛ МУХIАММАДОВ

2026-07-01 (МухIаррам 1448 с.) №13.


ГIолохъанал гIалимзабигун дандчIвана ГIолилазул форум

Гьал къоязда Хасавюрт шагьаралда тӀобитӀараб, Саидбег Даитовасул цӀаралда бугеб къецалда бергьарал гӀолохъанал гӀалимзабазегун хӀафизазе гьоболлъи гьабуна Дагъистан республикаялъул муфти, шайих АхӀмад-афандица. Данделъиялда шайих АхӀмад-афандица баркана щварал бергьенлъаби ва бицана диналъе...


ГIибадаталъулъ кIвахIаллъи

Имам Гъазалияс «ИхIяу гIулуму ддин» абураб тIехьалда хъван буго: «Гьелъие кумек гьабулеб алатлъун ккола гIибадаталъе хIаракат бахъулел гIадамазул лъикIлъабазул хIакъалъулъ бицунел харбазухъ гIенекки. Гьелдасаги лъикIаб – гьединал гIадамазулгун гьудуллъи гьаби (кинаб гIамал,...


Лугбуздасан садакъа

Как буго Аллагьас ﷻ тIадаблъун гьабураб, бусурбабазе давлалъун бугеб нигIмат. Къойил балеб щуябго паризаяб гуребги, руго суннатал какалги жидеда тIадчIей гьабизе рекъарал, кири хIасуллъи гуребги, батIи-батIиял нигIматал тIаде цIаялъе сабаблъунги ругел.   Гьединаб суннатаб какалдасан буго...


Имам Маликилги ШафигIилги тIабигIат

Имам Малик ворхатав, берцинаб лагаялъул чи вукӀана. Гьев гӀахьаллъулел мажлисал гIодоре риччарал, лъаялъул цӀурал рукӀана. Байбихьуда имам Маликица лъазабулаан хӀадисазул кьучӀ: хIадисал рицунезул гӀадамазул гӀумру, асарал.   Имам Маликил 20 сон букӀана шаргӀалъул фатваби кьезе байбихьараб...


Рецц-бакъ гьабизе бокьи

Бахчараб ширкин абулеб гIамал ккола лъикIал гIадамазда бихьизелъун, гIамалал рихьизелъун, халкъалъ рецц гьабизелъун гьабулеб ишалда. Гьеб рекIел унтиялъ инсан вачине бегьула ахираталда кири щвеялдаса махIрум гьавиялде, гьабураб гIибадат чIобогояб, пайда жиндаса щвечIеблъун гьабиялде.   Гьеб...