Аслияб гьумералде

Бичасул авараг ﷺ ва ягьудияв

Бичасул авараг ﷺ ва ягьудияв

Бичасул авараг ﷺ ва ягьудияв

Гьаб халкъул гIалам жиндие гIоло бижарав, халкъалъулго хирияв МухIаммад ﷺ аварагасул мугIжизатал гIемерал руго. Гьединго тIабигIат берцинлъиялдеги гьесде щварав чи дунялалда жеги вахъинчIо. Гьесул мугIжизаталъе, гьединго лъикIаб тIабигIат букIиналъе мисаллъун бачунеб буго цо гьадинаб къисаги.

 

Мадинаялъул рагIалда вукIаравила цо беццав ягьудияв, кидаго нухда гIодовги чIун МухIаммад ﷺ авараг жинца какулев. Гьединав чи гьев вугониги, щибаб къойил радал Бичасул авараг ﷺ унев вукIун вуго гьев кваназавизе ва гьесул къваригIел тIубазе. Амма гьесдехун щибго каламгм гьабулеб букIун гьечIо. Дунялалдаса накълулъизегIан гьабун буго хирияс ﷺ гьев беццав ягьудиясе хъулухъ.

Бичасул авараг ﷺ дунялалдаса абадияб рокъове накълулъун хадуб заманалда Абубакар-асхIабас ГIаишатида гьикъун буго, жинца тIубачIеб цониги суннат хутIун бугодайин абун. Гьелъ жаваб гьабун буго, дуца киналго тIаразарунин цо суннат хутIизегIанин абун. Щиб гьебин гьикъараб заманалда бицун буго Бичасул авараг ﷺ щибаб къойин унаанин пуланав беццав ягьудияв кваназавизе.

Абубакарицаги къасд лъун буго гьевго ягьудиясухъе ине. Цадахъ квенги къваригIара-тарабги босун, гьесухъеги щун, хъулухъ гьабулелъул гьес абун буго дол хIеренал кверал гурин гьал, цощинав батIияв чийищин мунилан абун. Цинги Абубакарица бицун буго цеве духъе МухIаммад авараг ﷺ вачIунаанин, гьанже жив вугин абун. Бичасул авараг ﷺ накълулъанин, гьанже жинца гьабизе бугин дуе хъулухъилан абун. Гьеб хабар рагIарав ягьудияв цинтIаго туркIула, виххула, гIодула. Бичасул авараг ﷺ жиндие хъулухъ гьабулев вукIин лъайдал гьеб бакIалдаго шагьадатги битIун исламги босана.

Гьаб къисаялъ нилъеда бичIчIизабулеб буго кинаб тIабигIат Бичасул аварагасул ﷺ букIарабали, гьединго кинаб гьоркьоблъи гьес цIунулеб букIарабали цогидал диназул ракълида ругездехун. Бищунго аслияб, кинаб хIасил гьелъул ккарабалиги.

Цогидаб хIадисалда буго, Бичасул аварагасул ﷺ вукIанин ягьудияв мадугьал абун. Гьесул васас хъулухъ гьабулаанила хирияв аварагасе ﷺ. Гьев унтун вугин рагIидал, цадахъ асхIабзабиги рачун, МухIаммад ﷺ авараг анила гьесухъе ваккизе. ЛъикIаланго унтун гьев ватидал, хирияс ﷺ гьесда абунила шагьадат битIун ислам босейилан абун. Гьев вас инсухъ балагьанила. Гьебго жо цоги нухалъ такрар гьабунила аварагас ﷺ. Нахъеги гьев вас инсухъ балагьун чIанила. Цинги инсуца абунила Абулкъасимица малъараб гьабейин абун. Васас шагьадатги битIанила. Цинги къватIиве вахъунаго Бичасул аварагас ﷺ абунила ворчIанинха гьев жужахIалъул цIаялдасаян.

Гьадинаб гьоркьоблъи букIана Бичасул аварагасул ﷺ ракълида ва божилъиялда ругел ягьудиязулгун.

 

ГIабдуллагь МухIаммадов

2026-10-01 (РабигIул ахир 1448 с.) №19.


Эмен – лъимадуе шайих

Эмен. Гьеб буго цIакъ кIудияб магIнаялъул рагIи. Эмен ккола лъималазул тIалаб гьабулев, гьезие гIоло гIумру кьолев, лъималазул иманалъул ва яхI-намусалъул жавабчилъи тIаде босулев чи.   Нилъер диналда инсул къадруялъул гIемер рехсей буго Къуръан-хIадисалда. ГIабдуллагь ибну ГIамридаса...


Малик ибну Динар

Малик ибну Динар Абу ЯхӀя ал-Басри ккола табигӀиназул щуабилеб кьералъул чи. Гьев гьавуна ибну ГӀабасил заманалда ва цӀалана Анас ибн Маликида цеве, гьесдасан хӀадисалги рицана.   Бухарияс, Абу Давудица, Тирмизияс, ан-Насаица ва ибну Мажагьица тIахьазда рехсана Малик ибну Динаридасан рицунел...


Гьикъизе нечараб бицине намусаб

КIухIаллъун йиго     Гьале лъабго моцIгIанасеб заман буго щибго гьабизе бокьуларого. Цее хIалтIулаан, цIалдолаан, гьудулзабигун дандчIвалаан, гIумруялдаса рохел букIунаан. Амма гьанже бокьулеб буго егизе, телевизоралъухъ балагьизе, дунго дидаго йикIине. Росасдаги хехго ццим бахъуна,...


Суал-жаваб

Лъималазда ццим бахъиндал гьабураб хьами къабуллъизе рес бугищ? Аварагасул ﷺ хIадисазда гIемер ратула эбел-инсуца лъималазе гьабураб дугIа Аллагьас ﷻ къабул гьабулин абун. Гьединлъидал, ццим бахъараб мехалъ абураб бугониги, къабуллъизе рес буго. Тирмизияс бицараб хIадисалда буго: «Лъабго...


ГIемер ракIалде щвезабе

ТIадегIанав Аллагьас ﷻ гьаб дуниял гьабула нилъер хIалбихьулеб матIахIлъун, нилъеца Гьесие мутIигIлъи ва ритIухълъи бихьизабулищали. ГIакълу жиндие кьурав инсанас пикру гьабизе ккеларищ щибизе жив гьаб дунялалде вачIаравали. Аллагьас ﷻ нилъее къанун бихьизабун буго щибаб...