Аслияб гьумералде

Бичасул аварагасул ﷺ гIибадат

Бичасул аварагасул ﷺ гIибадат

Хирияв МухIаммад ﷺ авараг вукIана мунагьаздаса БетIергьанас цIунаравлъун. Гьеб буго аварагзабазда хасаб иш. Гьединавлъун вугониги хирияс ﷺ къойида жаниб тавбу гьабулаан лъабкъоялда анцIгоялдасаги цIикIкIун нухалъ. Хирияб хIадисалда аварагас ﷺ абулеб буго: «Дун вуго нужеда гьоркьов бищунго Аллагьасдаса хIинкъарав», - ян. Аллагьасдаса хIинкъиялъул къадаралда Гьесие гьабулеб гIибадатги цIикIкIараб букIуна инсанасул.

 

Анасидасан бицараб хIадисалда Бичасул аварагас абулеб буго:

- МухIаммадил ﷺ нафс кодоб бугев АллагьасхIаги, дида бихьараб жо нужеда бихьарабани, нуж дагьал релъизе ва гIемер гIодизе рукIана, - ян.

Цинги асхIабзабаз гьикъана:

- ЩибгIаги дуда бихьарабин, я Бичасул авараг ﷺ, - абун?

- Дида Алжанги жужахIги бихьана, - ян жаваб гьабуна хирияс ﷺ.

МухIаммад ﷺ аварагасул гIибадаталъул бицунаго Мугъира бин ШугIбатица ва Абугьурайратица абун буго, Бичасул аварагас ﷺ как банин хIатIал гьорозегIан. Гьесда цояз абунин, гьедин гIакъуба бихьи дуца тIадейищ босулеб, цере аралгун хадур рачIунел мунагьал дур чурунги рукIагоян. Цинги хирияс ﷺ жаваб гьабунила, шукру бугев лъагълъун вукIине ккеларищ дунин абун.

ХIузайфатул Яманидасан бицун буго, жинца хирияв аварагасда ﷺ цадахъ как банин цо сордоялъ. Какилъе авараг ﷺ лъугьиндал, гьес ﷺ абунин «Аллагьу акбар зулмалакути вал Жабарути валкибрияи валгIамат» абун. ТIоцебесеб ракагIаталда цIаланин суратул «Бакъара». Цинги рукугIалдеги ун, гьедигIанабго заманги бахъанин. Гьениб абулеб букIанин «СубхIана раббиял гIазим, СубхIана раббиял гIазим» абун. Цинги тIаде вахъанин, гьенивги чIанин рукугIалдагогIан заманалъ. Гьениб абулеб букIанин «Лираббиял хIамду, Лираббиял хIамду» абун. Цинги анин суждаялде. Гьеб сужудги вахъунчIейгогIанаб заманалъ букIанин. Гьениб абулеб букIанин «СубхIана раббиял агIла, СубхIана раббиял агIла» абун. Цинги борханин бетIер гьениса. КIиябго суждаялда гьоркьобги банин гьедигIанабго мех. Гьенибги абулеб букIанин «Раббигъфирли, Раббигъфирли» абун. Гьеб какилъ цIаланин суратул «Бакъара» ва «Алу-гIимран», «Ан-Нисаъ», «Ал-Маидат» яги «Ал-АнгIам». Банин ункъо ракагIат. ТIоцебесеб ракагIаталда цIаланин суратул «Бакъара», кIиабилелда - «Алу-гIимран», лъабабилелда - «Ан-Нисаъ» ва ункъабилелда - «Ал-Маидат» яги «Ал-АнгIам».

Балагьеха, диналъул агьлу, Бичасул аварагасул ﷺ гIибадаталде букIараб кутакаб кIвар бихьизе.

 

 

ГIабдуллагь МухIаммадов

2026-05-01 (ЗулкъагIида 1447 с.) №9.


Бергьенлъиялъул къо

Дагъистаналъул тарих ккола гIасрабаз жидерго ракьал ва рухIиял къиматал цIунараб халкъазда гьоркьоб бахIарчилъиялъул ва къвакIиялъул цIар араб ракь. Бищун захIматал балагьазул заманалда Дагъистаналъул бусурбаби цогидал халкъазул ва диналъул вакилзабазда цадахъ рахъана хIажатазе кумек гьабизе ва...


Тавбуялде рачIун лъикI

Нижеда тIаса лъугьа, тIадегIанав БетIергьан, ТIабигIиял балагьал рикIкIад гьаре, я Аллагь. Ниж, щибниги лъаларел, лъавукъал муъминзаби, Лълъел балагьал тIаде щун, тIерхьинаруге, Аллагь.   Жакъа Дагъистаналде бачIараб къварилъиялъ, БичIчIана киназдаго дур хIалкIолъи, БетIергьан. Хинаб...


ЗахӀматбихьи Аллагьасе ﷻ бокьулеб иш

Исламалда жаниб хасаб бакӀ ккола захӀматалъ, хасго творческияб хӀалтӀиялъ ва ракьалда хурхараб хӀалтӀиялъ.   Росдал магӀишат ккола бищунго хириял пишабазул цояблъун, ракьалъул ургъел гьабиялъул, гьелъул лъикӀлъиялъул, Аллагьасул хIикматалда рекъон гӀадамазе квен-тӀех чӀезабиялъе ва гIмру...


Сафия бинт ХӀуяйя

Сафия гьаюна ва гӀуна Мадинаялъул жугьутӀазда гьоркьой. МухӀаммад аварагасул ﷺ йикӀинесей чӀужуялъул тухум букӀана Муса аварагасул вац Гьарун аварагасул наслуялъул чагӀи. ЯгIкъуб аварагасулги цӀар буго гьезул умумузда гъорлъ. Гьелъул эмен вукӀана Мадинаялда гӀумру гьабулеб букӀараб Бану Назир...


Кверги кумекги битIарав

Тохтурзаби рукIуна лъабго батIиял: Аллагьас кверчIварал, Аллагьасда мугъчIварал ва Аллагьас жидедаса цIунаял. Гьел ратIа рахъизеги захIмалъуларо, чанцIулго рихьун лъала кинав гьев вугевалиги, гIадамаз хехго мустахIикъаб къиматги кьола. Жакъа гьаниб жиндир бицен гьабулев тохтур, ЛъаратIа...