Аслияб гьумералде

Сабру тIагIин буго балагь

Сабру тIагIин буго балагь

Сабру тIагIин буго балагь

Кинаб бугониги балагь бачIиндал, нилъеда ракIалде ккола гьабунщинаб гIадада хванин, дица щиб гьабилебин абун, сабру тIагIуна. Гьеб буго мекъаб пикру, гьединаб лъугьа-бахъиналда сабру гьабун чIезе ккола. Сабру гьабиялъулъ буго инсанасул къуват, бусурбанчиясул иман. Балагь бачIиндал, гьелъ ракI бакъвазабун гIодунин абун щибго къварилъи гьечIо, ракIалдалъун нилъ Аллагь разияб нухда ругебгIан мехалъ.

 

Гьединаб лъугьа-бахъин ккедал Аллагьасулгун ﷻ хурхен щулаго ккун, Гьесул хIукмуялда разилъун, аварагас ﷺ малъаралда нахъ рилъун чIела. Гьединаб заманалда, лъикIаб насихIатлъун ва сабру гьабизе бигьалъиялъе сабаблъун букIине, аварагасул ﷺ чанго хIадис рехсезин.

 Муслимица бицараб хIадисалда Аварагас ﷺ бицун буго: «Муъминчиясул бугеб гIажаибаб хIал. Кинаб ахIвал-хIалалда гьев вугониги цогиясе кьечIеб хасаб нигIмат буго гьесие гьеб. Кинаб бугониги ишалъ вохизавуни, Аллагьасе ﷻ шукру гьабула, гьебги нигIматлъун лъугьуна. Балагь бачIани, гьелде сабру гьабула ва гьебги нигIматлъун буго. Аллагьасе ﷻ гIадамал рокьулеб мехалъ, гьезул хIалбихьизе тIаде балагьал риччала. Гьез Аллагьасул ﷻ хIукмуялда разилъи загьир гьабуни, гьезиеги Аллагьасул ﷻ разилъи щола. Ццин бахъин, сабру гьечIолъи бихьизабуразда, Аллагь ﷻ рази гьечIолъи ва ццин бахъинги бихьула».

Умму-Саламаца бицун буго: «Дида рагIун букIана аварагас ﷺ абулеб: «Кинав вугониги лагъасде Аллагьас ﷻ балагь биччайдал лагъас абуни: «Инна лиллагьи ва инни илайгьи рраджигIун» (нилъер рукIа-рахъин Аллагьасе ﷻ буго, ахир руссенги Гьесде буго), я Аллагь ﷻ, гьаб тIаде бачIаб Дуца ﷻ дие мунагьал чуризелъун гьабе, гъоркь букIаралдаса лъикIаб тIадеги кье», - ян. Аллагьас ﷻ гьесие лъикIаб жазаъ гьабила ва цебе букIаралдаса лъикIаб тIадеги кьела», - ян. 

Аварагас ﷺ абулаанин абун Абу-Гьурайратидасан Тирмизияс бицана: «Бусурбабазде, гьезул боцIи-малалде, наслуялде тIаде рачIунел хIалбихьиял къотIуларо, гьез Аллагьасда ﷻ мунагьаздаса рацIцIадаллъун дандчIвай гьабизегIан».

«Лагъасе лъикIлъи бокьидал Аллагьас ﷻ гьесие гьанибго гIакъуба гьабула, квешлъи бокьидал - Къиямасеб къоялде нахъбахъунги тола».

ХIакъикъаталдаги, Аллагьас ﷻ нилъее хъваралда разилъун чIей черхалъе лазат, рекIее парахалъи ва Гьесул хIукму-шаргIалда божилъигун ракIчIей буго.

 

МухIаммадгIариф Къурбанов

2026-07-01 (МухIаррам 1448 с.) №13.


Нужее баяналъе

«Салул гамайилан» сунда абулеб? – Вараниялда. Аварагзабазул рикIкIен рехсараб аят щиб? – Сура «ан-Ниса». Щиб сураялъулъ кIиго нухалъ басмала рехсараб? – Суратул «ан-Намлалда». Адам щиб къоялъ вижарав? – Рузман...


ХIикматал махлукъатал

Руз   Руз ккола дунялалда ругел бищунго гIажаибал ва хIикматал хIанчIазул тайпабазул цояб. Абула гьезул бугин 200-250 гIанасеб тайпа. Гьел дандчIвазе бегьула киса-кирего. Руго чIахIиялги, гIисиналги.   Гьанжесеб заманалъул бищун кIудияб рузлъун рикIкIуна Россиялда, Китаялда ва...


Шайих Ахlмад-афанди

Дагъистан гвангъараб Файизалъул нур, Дуниялго цIураб Иршадалъул бакъ. ГIаламго баччарав Къуватав устар, ХIакъалде ахIулев ГIелмудал ралъад. Дир хирияв устар, АхIмад-афанди. ХIакъаб иршадалъул Камилав устар. Нижер ургъел гьабун ГIумру кIочарав, Нижер ургъел гьабун Гьарделев...


Къимат тIадегIанав

Щаклъи гьечIо, МухIаммад аварагасул ﷺ гIумру кигIан лъазабуниги нилъее дагьаб букIиналда. ХIакъикъаталда, Аварагасулъﷺ руго рикIкIен гьечIел лъикIлъаби. Гьединлъидал нилъеца, гьоркьоса къотIичIого, гьесда хурхарабщинаб жо лъазабизе ккола, хасго «аш-Шамаил МухIаммадия» абурал тIахьал...


ТалихIаллъун рукIине ккани…

Исламалъ нилъеда малъула ТIадегIанав Аллагьас кьураб, кигIан гьитӀинабги нигIматалъухъ шукру гьабизе. Нилъедайин абуни, Аллагьас Жиндир рахIмуялдалъун кьураб нигIмат, нигIматлъунцин бихьулеб гьечӀо. Аллагьас Къуръаналда абун буго (магIна): «Нужеца шукру гьабуни, Дица нужее цIикIкIинабила,...