Хирияб калам
Хирияб калам
Хирияб Къуръан ккола ТIадегIанав Аллагьасул ﷻ калам, жиндир хIурупалгун ва магIнагун цадахъ хирияв МухIаммад ﷺ аварагасухъе рещтIинабураб. Къуръан ккола кинабго гIаламалъе рахIмат, алжаналдалъун рохел бицунеб, жужахIалдалъун хIинкъи кьолеб, Аллагьасул ﷻ диналде ахIулеб, жинца нур базабулеб чирахълъунги жиб бугеб.
Аллагьас ﷻ Къуръаналда абун буго (магIна): «ХIакълъунго, Дица ﷻ рещтIинабуна дуде Къуръан дагь-дагьккун». (Сурату «Инсан», аят 23)
Гьеб цIар лъеялъе гIиллаги Къуръан букIин буго жиб цIалулеб ва жиб кIочонги толареб.
Гьединго Аллагьас ﷻ ВахIюялда цIар лъуна ТIехь абун (магIна): «ХIакълъунго, Дица дуде ТIехь рещтIинабуна хIакъаб жоялдалъун», - ян. (Сурату «Ан-Нисаъ», аят 105)
Гьеб цIар лъеялъе гIиллаги буго Къуръан букIин жиб хъвалеб ва рехунги толареб.
ТIадегIанав Аллагьас ﷻ хирияб Къуръаналъул къадру кIодолъиялде ва гьеб камилаб рисалат букIиналде тIоритIел гьабун Къуръаналда чанго батIиял сипаталги гьабун рехсана. Фуркъан - жинца хIакъабги батIулабги жо батIа гьабулеб. Зикрун – рехсей, вагIза-насихIат. Гьудан – жинца тIоритIулеб. Шифаъ – жинца сах гьарулеб. Нур, ХIаким ва гьел гурел цогидалги сипатаздалъун.
Къуръаналда абула МусхIафин абунги. Гьедин абулаан хирияб Къуръан хъварал кагътазда асхIабзабаз.
Къуръан ккола ЖабрагIил малаик сабаблъун МухIаммад ﷺ аварагасул ракIалде рещтIараб Аллагьасул ﷻ ВахIю. ТIадегIанав Аллагьас ﷻ Къуръаналда абуна (магIна): «Къуръан буго гIаламалъулго БетIергьанас рещтIинабураб, жиб босун жинда божи бугев ЖабрагIил дур ракIалде рещтIараб, мун гIадамазе хIинкъи кьолевлъун вукIине, баянаб гIараб мацIалдалъун жиб бугеб». (Сурату «ЩугIараъ», аят 192-195)
Къуръаналда бащадаб тIехь гьечIо. Къиямасеб къо щвезегIан цонигиясда кIвезе гьечIо магIна ва лафз халгьабун Къуръаналъул бищун къокъаб аяталда релълъараб ургъизе. Бусурбанал гурел гIалимзабицин хIайран гьаруна Къуръаналъ. ГIараб мацI лъаларезецин бигьалъула Къуръаналъул сураби рекIехъе лъазаризе. Къуръаналъулъ буго церехун рещтIарал тIахьазулги баян.
Цониги чиясда кIвезе гьечIо цо хIарпцин Къуръаналъул хисизабизе. ТIадегIанав Аллагьас ﷻ абуна (магIна): «ХIакълъунго, Дун вуго, МухIаммад ﷺ, духъе Къуръан рещтIинабурав ва Дица цIунизе буго Къуръанги гьелъул хIукмуги». (Сурату «ХIижр», аят 9)
Жабир Мажидов