Аслияб гьумералде

Лъималаздаги малъе

Лъималаздаги малъе

Лъималаздаги малъе

 

ТIахьазда хъван букIуна лъикIаб-квешаб батIабахъизе лъалеб гIужде рахараб мехалъ, как-кIалалъул малъизегIанго лъималазда Аварагасул гIумруялдаса къокъабго баян малъизе эбел-инсуда тIадаб бугин абун. Исламалъул тарихалде ралагьани, нилъеда батула асхIабзабаз ва гьезда хадур рачIараз гьедин гьабулеб букIараблъиги.

 

Аллагь ﷻ разилъаяв СагIду ибну Аби-Вакъас абурав асхIаб вукIунаан жиндир лъималазда Аварагасул ﷺ гIумруялъул малъулев, гьес ﷺ гьарурал гъазаватал, гьесул ﷺ аскаразул хIакъалъулъ бицунев. Гьеб малъиялдалъун жинцаги абулеб букIун буго: «Я, дир лъимал, гьаб буго нужер умумузул хиралъи, гьалъул рехсей нужеда кIочонге. Гьелъулъ нужее Аварагасул ﷺ хиралъи, камиллъи, асхIабзабазул, къурайшиязул ва цогидал гIарабазулги тIокIлъи лъай буго. Гьеб рехсеялъулъ иман къуватлъиялъе сабаб, Къуръан-хIадисалъул магIна бичIчIи, жеги бицун хIалкIоларебгIан хиралъи-тIадегIанлъиги буго», - ян.

Лъималазда малъизеги ккола гьел гьитIинго рукIаго, школалде ине байбихьулеб гIужалдасагIаги кватIизе течIого. Гьедин гьабуни, лъималаз гьеб хехго босула.

Аварагасул ﷺ хIакъалъулъ гьезда малъизе ккола гьесул ﷺ эбел-инсул рахъалъан кIиябго насаб, лъимал кигIан рукIаралали, гьев ﷺ кколевлъи жив Маккаялда гьавурав, гьениса Мадиналде гочарав, вукъунги гьенивго вугев. Вижиялъул рахъалъ гIадамазул бищун камилав, дагьабго багIарлъиялде араб хъахIаб кьералъул вукIанин абун.

Гьесул ﷺ эмен ккола ГIабдуллагь, кIудияв эмен - ГIабдулмутIалиб, цинги Гьашим, ГIабдулманаф, Къусаю, Килаб, Муррат, КагIбу, Луаю, Гъалиб, Фигьр, Малик, Назар, Кинанат, Хузаймат, Мудрикат, Иляс, Музар, Низар, МагIад ва ГIаднан.

Эбелалъул цIар ккола Аминат, жийги Вагьбил яс, Вагьбил эмен - ГIабдулманаф, Зугьр ва Килаб. Килабилъ эбелалъулги инсулги умумул цолъула Аварагасул ﷺ.

Аварагасул ﷺ рукIана анкьго лъимер - лъабго вас, ункъо яс. ТIоцевесев ккола Къасим, гьесда хадусей - Зайнаб, Рукъият, цинги - ФатIимат, Уму-Кулсум, ГIабдуллагь. Гьал анлъалго Аварагасе ﷺ Хадижатица гьаруна. Анкьабилев ккола Ибрагьим, гьев ккола Марият абурай гIаданалъ Аварагасе ﷺ гьавурав. Гьаб буго Аварагасул ﷺ хIакъалъулъ лъималазда малъизе кколеб къадаралъул бищун дагьаб баян.

Гьаб моцIги бугелъул жиндилъ хирияв Авараг ﷺ гьавураб, рекъараб букIина эбел-инсуца лъималазда гьесул ﷺ хIакъалъулъ бицани, хIалтIи-пишаялдаса регIараб къасимехалъ бугониги, цо хасаб заманги чIезабун кинаб бугониги сирраялъул тIехь гьезие цIализе.

 

МухIаммадгIариф Къурбанов

2026-07-15 (Сафар 1448 с.) №14.


Луганскиялда тӀобитӀана диназда гьоркьосеб гӀолилазул форум

«Халкъазул цолъи - улкаялъул къуват» абураб гӀолилазул форум тӀобитӀана Луганскиялда. Гьеб гӀуцӀана Дагъистаналъул муфтияталъ исламияб культураялъул фондалъул квербакъиялдалъун. Россиялъул Федерациялъул батӀи-батӀиял регионаздаса рачӀарал гӀахьалчагӀаз, гьезда гьоркьор бусурбабазул ва...


Ингердахъ - руччабазул мадраса рагьана

Гьал къоязда мадраса рагьиялда хурхун рохалилаб мажлис тIобитIана ГIахьвахъ районалъул Ингердахъ росулъ.   Мунагьал чураяв Цевехъанил вас АхIмадица, жиндирго инсул букIараб мина кьуна мадраса базе. Гьеб цIигьабун базе хIаракат бахъана гьелъул байбихьуда имамлъун вукIарав Къурбанил...


Гьикъизе нечараб бицине намусаб

Цадахъ гIуна   Дица дирго лъимер ясли-ахалде битIичIо. Гьеб кидаго дида цадахъ букIуна. Ниж цадахъ хIала, цадахъ кванала. Дица лъимер сундасаго цIунула. Гьанжейин абуни вас школалде ине ккола. Дунги гьечIого гьенив вукIине ккола гьев. Гьебин абуни нижее захIмалъизе буго. Щибдай гьабун лъикI?...


ГIицIцIаллъун рачIуна ва уна

Цо нухалъ Абу Язид БастIамияв лъугьана пуланаб бакIалъул мажгиталъуве ва гIодов чIана цо факъигьасда сверун гьабураб горсвериялда гьоркьов. Данделъараз гьев гIалимасе кьолел рукIана батIи-батIиял суалал. Цояс цIехана пуланабги пуланабги жо нахъеги тун хварав чиясул ирсалдасан.   Цинги гьев...


Куркъиялъул пайда

Риидалил заман тIаде щведал базараздагун тукабазда загьирлъула бищунго хириял нигIматазул цояб - куркъи. Гьелъул къимат гьабула лъикIаб махIалъухъ, гьуинаб ва беэнаб тIагIамалъухъ. Амма куркъи ккола тIагIамаб гьуинлъи гуребги, сахлъиялъе гIемерал пайдаял жал гъорлъ бугеб къиматаб кванил...