Аслияб гьумералде

Кида ццим бахъине кколеб?

Кида ццим бахъине кколеб?

Ццим бахъин кидаго гуро лъикIаб гуреблъун бугеб. Руго гьеб бахъине бегьулелги, бахъине рекъаралги ва бахъине кколелги бакIал. КIвар бугеб жо сундуе гIоло гьеб бахъунеб бугебали лъай, ай жиндирго напсалъул мурадазе гIолойищ яги Аллагьасе гIоло хIакъаб жоялдайищ абураб.

 

ГIаишатидасан бицун буго: «Аварагасул ﷺ гIамал-хасият букIана Къуръаналда рекъараб: Аллагь ﷻ разилъулеб жоялдаса гьев разилъулаан, Аллагьасул ﷻ ццим бахъинабулеб жоялда ццимги бахъунаан».

Имам ШафигIияс абун буго: «Ццим бахъине бегьулеб ва бахъине кколеб жоялда ццим бахъунарев чи хIама вуго», - ян («ФатхIул Мубин»).

Аллагьасе ﷻ гIоло ццим бахъин буго, муъминчиясул хехдари лъугьараб мехалъ: мунагь гьабулеб бихьидал, диналдехун адаб гьечIолъи гьабулелъул, бусурбанчиясе зарал гьабизе яги гьесул мал-мулк жиндиего бахъизе къасд гьабулелъул.

Гьезда релълъарал бакIазда ццим бахъиналъ зарал гьабуларо, гьелъул гIаксалда, ккараб лъугьа-бахъин битIаралде бачин ва хIакъикъат цIунилъун ккола. Гьединго, гьединал хIалазулъ лъугьарал заралиял хIасилал ругони, гьезул хIакъалъулъ Аварагас ﷺ абурабги буго: «Жиндирго мал-мулк цIунулаго хварав чи вугони, гьев шагьидлъун рикIкIуна», - ян (Тирмизи).

Ццим бахъиндал гьеб къинаби гIицIго черхалъул тIабигIиял хиса-басиял чIезари гуро бугеб, гьел хIакъаб рахъалдасан битIараб жоялде руссинари буго. Диналъ бицуна щулияв муъминчи гьев ццимго бахъунарев чи гурин, ццим бахъараб мехалъ шаргIалъ рихьизарурал гIурхъаби рахунарев, Аллагь ﷻ вукIинги ракIалда цIунун, Гьесул ﷻ разилъи щолелда чIолев чи вугин.

Цо нухалъ имам Абу ХIанифахъе щола хабар караваназул къапилаялда гьоркьоса гьесул къайи тIагIанин абун. Гьеб мехалъ Абу ХIанифаца абуна: «АлхIамдулиЛлагь», - ин. ГIемер заманго инчIого кIиабизеги хабар щола къайи батанин абун, имам Абу ХIанифаца гьеб мехалъги абуна: «АлхIамдулиЛлагь», - абун. Щай дуца тIоцебесебги кIиабилебги нухалъ цого къагIидалда «АлхIамдулиЛлагь» абурабин гьикъидал, гьес жаваб кьола: «Дица дирго рекIеде балагьи гьабуна гьел тIагIарал жал сабаблъун кигIан дир хIал хиси гьениб лъугьунебали. Дида гьениб абизегIанасеб хиси лъугьун халлъичIо. Гьеб тIагIараб къайи батидал, кIиабизеги валагьана дун гьениве, кигIан ракI гьелдаса бохун бугищали халгьабизе, гьеб мехалъги ракI абизегIанасеб хIалалъ бохун батичIо. Гьелъ абуна дица кIиябго нухалъ «АлхIамдулиЛлагь» абун.

Гьединаб букIуна хIакъикъиял чагIазул жидер дунялалъул тIалабазе гIоло ургъел гьабунгутIиги, гьел тIагIунин абун ццин бахъун, чIвачIвадун, хIал хисунгутIиги.

 

МухIаммадгIариф Къурбанов

2026-09-01 (РабигIул аввал 1448 с) №17.


ЦIар кинаб лъелеб?

Гьабун анкьабилеб къоялъ лъимералда цIар тезе суннатаб буго. Реххараб лъимералда рухI лъун букIун батани, гьелдаги цIар тезе суннатаб буго. Реххараб лъимер васищ яги ясищали батIа бахъизе лъачIони, кIиязего бегьулеб цIар лъела, масала, ТIалхIат, ХIамзат, Майсарат гIадал. Реххараб лъимералда...


ХIалтIи лъикI букIине

Гьабулеб хIалтIи-пиша лъикI букIине (баракат) бокьарас тIадчIей гьабила щуго жоялда.   ХIалтIи сабаблъун Аллагьас ﷻ тIадкъарал жал нахърахъуге ва кIарчанлъиги гьабуге. Жиндир заманалда тIадкъарал жал тIурани, хайир батила. ХIалтIи сабаблъун Аллагьасул ﷻ махлукъат хIакъир гьабуге. Нилъер...


Суал-жаваб

Насвай хIалтIизабун хадуб кIалги ххуличIого ялъуни гьебги чвантиниб лъун бараб как рикIкIунищ? Лъалеб жо буго хъалияналъги, насваялъги ва гьелда релълъарал цогидал жалазги чорхое зарал гьабулеблъи. Гьел жал хIалтIизариги шаригIаталда мунагьлъун рикIкIуна. Пуланав чи ватани гьединал жалаздаса...


Баркала кумекалъухъ

ХӀурматияб «Ас-салам» газеталъул редакция! Газета гьоркьобккун нижее, Хунзахъ районалъул ТӀадколоб росулъа ХӀажиев ГӀалискандил хъизамалъе, бокьун буго баркалаялъул калам загьир гьабизе нижее хӀажалъи ккедал кумекалъе ратарал гӀадамазе.   Исана 13 июналда цӀаги рекӀун нижер мина,...


Лъаялъул байрам

Хъумторхъала райналъул ракьалда бугеб ЦIияб ГIурада росулъ тIобитIана лъай кьеялъул ва рухIияб тарбия щвеялъул мурадалда гIуцIараб байрам. Гьениб росдал лъималаз ва гьидерил росабалъа рачIарал гьитIичаз бихьизабуна жидерго лъай. Гьез цIалана Къуръан ва кьуна батIи-батIиял гIелмиял суалазе жавабал.