Аслияб гьумералде

ГурхIел-рахIму

ГурхIел-рахIму

Нилъер иманалъул къиматаб жавгьаразул цояб ккола гурхӀел-рахӀму. Гьеб цIакъ беццараб тIабигIатги буго.

Иман щулалъиялъе, рухӀияб рахъ цебетӀеялъе, напс квегъизе гьарулел аслиял жалазул цояблъун ккола гурхӀел-рахӀму.

 

Гьеб ккола инсанасул цогидал гIадамаздехун бугеб хинлъи-рокьи, лъикIаб ният загьир гьаби, хIатта хIайваназдехун. ГурхӀел-рахӀмуялъул кьучӀ ккола адаб-хӀурмат ва тIалаб гьаби. Гьеб гӀицӀго гӀадамазулгун гуребги, сверухъ бугеб дунялалдеги, хӀайваназдеги, тӀабигӀаталдеги тӀибитӀула.

ХӀакъикъияб гурхӀел-рахӀмуялъ чи вачуна жиндирго напсиял жал тун цогидазул хIажат, гьезие къваригIараб тIубаялде. Гьелъ малъула цогидазул цIикIкIун ургъел гьабизе.

ТӀадегӀанав Аллагьасул ﷻ гурхIел.

ТӀадегӀанав Аллагьас ﷻ Къуръаналда чанго нухалъ рехсана Жиндирго сифатал, гьезда гьоркьоб буго мунагьал чуриги гурхӀелги. Аллагьас ﷻ гьениб баян гьабуна Жив ﷻ вукIин бищун гурхIулев.

Гьесул ﷻ гурхӀел-рахӀмуялъ кинабго жо сверун ккола. Аллагьасул ﷻ рахӀмат байбихьула гӀурхъи гьечӀеб рахӀмуялдасан, гьеб буго муъминзабазе кьучӀаб аслулъун.

Нилъер рахӀму-цӀоб бугев БетӀергьанасе бокьула жиндирго лагъзадерицаги цоцазда гурхӀел-рахӀму гьабизе.

Аварагасул ﷺ мисал.

МухӀаммад авараг ﷺ вукӀана бищун гурхӀел-рахӀму бугев чи. Гьеб букӀана гьесул аслиял хаслъабазул цояб. ТӀадегӀанав Аллагьас ﷻ гьев ракьалде витӀана «рахӀму бихьизабиялъул» тӀадкъайгун. ТӀадегӀанав Аллагьас ﷻ нилъер Аварагасе ﷺ кьуна Жиндирго «Рауф» ва «РахӀим» абурал хасал сифатал.

ГурхӀел-рахӀму гьечIев чи цӀорораб жаназаялда релълъуна. Жарир ибну ГӀабдуллагьица бицана Аварагас ﷺ абунин: «Цогидасда гурхӀичӀесда гурхӀуларо», - ян. (Имам Бухари, 6013)

Муъминзаби цо черх гIадин.

МухӀаммад аварагас ﷺ тӀадчӀей гьабуна муъминзабазда гьоркьор ругел бухьеназул кӀваралда ва гьел релълъинаруна цо черхалда. Ан-НугIман ибн Баширица бицараб хӀадисалда буго Аварагас ﷺ абунин: «Цоцаздехун бугеб рокьиялда, гурхӀел-рахӀмуялда муъминзаби цо черхалда релълъуна: гьелъул цояб лага унтани, тӀолабго черх макьу гьечӀолъиялдалъун ва цӀа-кан бахун зигардула», - ян. (Бухари)

ГурхIел-рахIмуялъ бусурбабаздаса тӀалаб гьабула гӀадамазда гуребги, хӀайваназдаги, сверухълъиялдаги, тӀабигӀаталдаги гурхӀел ва ургъел гьабизе.

МухӀаммад аварагас ﷺ лъурал гьал адабал исламалда жаниб яхӀ-намусалъулаб хьвада-чӀвадиялъул кьучӀлъун ккола.

 

 

Шамил МухIаммадов

2026-09-01 (РабигIул аввал 1448 с) №17.


Гьикъизе нечараб бицине намусаб

Лъимер хьихьизе бачине бокьун буго     Дир йикIана яс. Гьей унтана ва къадаралда щвана. Гьеб ками цIакъго захIмалъана. Лъимер гьабулеб ригьалда гьанже дун гьечIо, амма лъимер хьихьизе бачине бокьун буго. Аллагьасда ﷻ цебе гьеб лъимер дирлъун лъугьунищ?   Ш.,...


Аварагасул ﷺ гIумру щай лъазабилеб?

Аварагасул ﷺ бицунелъул гIенеккун ругеб мехалда нилъер къасд букIине бегьуларо гIицIго харбихъ гIенеккун ругеб гIадинаб. Ниятгун къасд букIине ккола Аварагасул ﷺ хIакъалъулъ рехсолел сипатаздалъун нилъее лазат щвей, ай гIишкъуялда гIенекки ва гьеб рекIелъе биччай. Аварагасул ﷺ бицунаго нилъ гьесде...


«Ас-саламалъул» мажлис

Каспийск шагьаралда тӀобитӀана «Ас-салам» газета цӀалулезулгун дандчӀвай. Гьеб тадбирги тIобитIана баракатаб рабигIул аввал моцӀалъул хIурматалда. «Ас-салам» ккола тIолабго улкаялда ва гьеб бахун къватIибги лъалеб басма. Гьединлъидал гьелдехун гьабулеб бербалагьиги букIуна...


Рокъоб мавлид гьабиялъул даража

Абубакр Сидикъас абуна: «Мавлидалъе цо диргьам жинца кьурав чи Алжаналъув дир гьалмагъ вуго», - абун.   ГIумарица абуна: «Аварагасул ﷻ мавлид жинца кIодо гьабурав чи, ислам чIаго гьабурав чи вуго», - ян. ГIусманица абуна: «Мавлид цIализе цо диргьам жинца кьурав...


Аварагасул ﷺ ирсилазул цояв

(Байбихьи цересел номералда)   Гьелдаса хадуб рагьун дин биччазегIан гьев мубарак жиндирго цIулал хIалтIиги гьабун гIадамазда гьоркьов гIадатияв чилъун вукIун вуго. Дагъистаналде зияраталъ вачIанщинахъе гьес рещтIен гьабулеб букIун буго ХасмухIаммад-хIажиясухъ. Гьесул гIумрудул цIех-рех...