Аслияб гьумералде

Аллагьгун ﷻ кIалъай

Аллагьгун ﷻ кIалъай

Аллагьгун ﷻ кIалъай

Как буго диналъул хIуби, рекIел нур, инсан тIадегIан гьавулеб гIамал. Хирияб Къуръаналда ТIадегIанав Аллагьас ﷻ абулеб буго (магIна): «Какалъ цIунула кинабниги нахъегIанабги вахIшиябги жоялдаса», - абун (суратул «ГIанкабут» 45 аят).

 

Загьирияб рахъалдасан рацIцIалъи гуребги, какалъ жеги гIемераб жанисеб рахъалъулъги бакI ккола.

ГIамал-гIибадаталъулъ гъваридал магIнаби ричIчIарал вализабазгун шайихзабаз гIемерал рухIиял хасслъаби загьир гьаруна как бай, рукугI-сужда гьаби, зикру-тасбихI бачиналдаса бугеб.

ГIабдулкъадир Жиланияс абуна: «Как базе вахъунеб мехалъ, пикру гьабе мун Аллагьасда ﷻ цеве чӀун вугеблъи, дунялалъул каваби дуе къан рукIин. Аллагь ﷻ дуда вихьаравани, дур пикру цогияб жоялде буссине букIинчIо», - абун.

Ибну ГIатIаиллагь Искандарияс хъван буго: «Какилъ жив лъида цеве вахъун чIун вугевали бичIчIулев хехдаризе гьечIо жиндирго ворха-къулиязулъ. Щайин абуни, какилъ гIедегIи буго рекIелъ хIузур гьечIолъиялъул гIаламат», - абун.

Жунайдул Багъдадияс абуна: «Как буго рукъалъул кӀалтӀасан чвахулеб гӀоралда релълъараб жо. Чи, къойида жаниб щуго нухалъ гьенив ччун-вахъунев вугони, кинаб чороклъи гьесда хутӀилеб?» - ин.

Шайих Багьавудин Накъшубандияс насихIат гьабуна: «Как бай гьеб ахирисеб бугеб гӀадин. Гьеб мехалъ бичIчIила дуда ракӀбацӀцӀалъи ва ихлас», - абун.

Ибн ГIарабияс абуна: «Как буго муъминчиясул мигIраж. Какилъ гьеб дуда халлъулеб гьечIони, мун гьелъул гъварилъуде лъугьинчIевлъун вуго». МигIраж бугелъул Авараг ﷺ зодовеги вахун, Аллагьгун ﷻ дандги чIван, как умматалда парз гьабураб бакI.

Как ккола рухIалъе дару. Имам Гъазалияс хъван буго: «Кинаб баракат, рекIее парахалъи как балеб мехалъ рещтӀунебали гӀадамазда лъалеб букӀарабани, гьез гьеб киданиги телароан, бусада регун ккун ругониги», - ян.

Шайих АхIмад РифагIияс абуна: «Как базе рахъине шайтIаналъ кIвахI рехулеб мех букIин лъай, как баялдалъун дуде бачIунеб нур щвеялдаса хIинкъун шайтIаналъ гьабулеб», - ин.

Как гуро цохIо къула-рорхун щуго минуталда жаниб гьабулеб гIамал. Гьеб буго Аллагьасулгун ﷻ унго-унголъунги гьабулеб калам.

Абул ХIасан Шазалияс абуна: «Как бай Аллагь ﷻ вихьулев вугев кинниги, дуда Гьев вихьичIониги Гьесда мун вихьулелъул», - ян.

БетIергьанас ﷻ кьеги щивасе тIадехун рехсараб кинниги какилъ хIузур цIунулеб рекIел бацIцIалъи! Амин!

 

МухIаммадгIариф Къурбанов

2026-09-15 (РабигIул ахир 1448 с.) №18.


Тохав чиясул нух

Абу-Гьурайратидасан Бухарияс бицараб хIадисалда аварагас ﷺ абулеб буго: «Аллагьас ﷻ абуна, щив чи вугониги дир валиясе зарал гьабун (жинца гьев тушманлъун ккун, гьесда ццим бахъун), дица гьев чиясда рагъ лъазабула», - ян. Жинда Аллагь ﷻ гурхIаяв Факигьанияс абуна: «Щив чи вугониги...


Ракьулъ бижулеб гIурдахIан

Камъат (гIараб мацIалда факъгI абунги лъала, гIурус мацIалда трюфель) ккола ракьулъ бижулеб кваназе бегьулеб гIурдахIан. Хасго гьеб гIемер батула ГIагараб Машрикъалъул ва Шималияб Африкаялъул авлахъазул гIатIилъабазда, гьениб гьеб загьирлъула цIад бан хадуб. Гьеб гIажаибаб ракьалъул нигIматалъе...


Бусурбабазул тарихчи ва географ

ГIизудин ибну Шаддад ХӀалаби гьавуна Сириялъул ХIалеппоялда бугеб ХӀалаб шагьаралда, 1217 соналъул лъабабилеб зулхӀижа моцIалъ, гьижрияб 613 соналда. Тарихалъул ва географиялъул рахъалъ жиндирго хIалтIабазул кумекалдалъун ибну Шаддад вахъана жиндир гIасруялъул машгьурал тарихчагӀазул...


«Инсаналъ» къотIи гьабуна

«Инсан» фондалъул генералияв директор щвана РФялъул президентасда цебе бугеб Дагъистан Республикаялъул вакиллъиялде ва гьенив дандчӀвана республикаялъул вакиласул ишал тӀуралев Нагиев Руслангун ва гьесул гьалмагъзабигун. Данделъиялда бицана цадахъ рекъон хӀалтӀиялъул бугеб кIваралъул, цадахъ...


Цоцазе мисал

Нилъер хъизам букIине ккола сахлъи бугеб щулияб жамгIияб гIуцIилъун. Рокъоб гIадлу гьечIони, хъизан-лъималаз гIумру гьабизе гьечIо исламалда рекъон, бажаризе гьечIо гьел лъикIал бусурбабилъун лъугьинарун.   Аслияб масъала буго Аварагасул ﷺ уммат гьоркьоса къотIичIого цIикIкIунеб хIал...