Аслияб гьумералде

Аварагас ﷺ течIеб как

Аварагас ﷺ течIеб как

Аварагас ﷺ течIеб как

Тагьажуд ккола боголил какдаса хадуб рогьалил как ахIизегIан балеб суннатаб как. Гьеб цIакъ кIвар бугеб какги буго. Гьеб базе бихьизабун буго рогьалил как базегӀан. КигӀан заманалъ кьижаниги, ворчӀун хадуб ва рогьиналде бараб как ккола тагьажуд.

 

Нагагьлъун, сапаралъ вугев чияс маркӀачӀул как боголил какде босани, дагьабго кьижун хадуб гьесул ихтияр буго тагьажуд базе, хIатта боголил мех щвечIониги. Гьеб буго хасгьабун сапаралда вугев чиясул хIукму.

Къаси ворчӀун хадуб бокьараб балеб какалъухъ, букIа гьеб бецIун балеб, яги витру, ялъуни цогидал суннатал какал, бусурбанчиясе щола тагьажудалъул какил кири.

Тагьажудалъул ракагӀатазул къадар чӀезабун гьечӀо. ГӀемер барабгIан лъикӀаб букӀуна. Цо-цо гӀалимзабаз абуна бищун дагьаб кӀиго, бищун цӀикӀкӀун анцӀила кӀиго, гьоркьохъеб анлъго ракагIат бугин.

Тагьажуд гьоркьоса къотӀичӀого балеб чиясе гьеб тезе рекъарабги гьечIо.

Цо нухалда Аварагас ﷺ ГӀабдуллагь ибн ГӀумарида абула: «Мун вукӀунге сардилъ (тагьажуд как базе) вахъун, цинги гьеб толев чиясда релълъаравлъун», - ян. (Бухари)

Тагьажудалъе гьабизе хасаб ният гьабизе тӀалъуларо. Жибго суннатаб как базе абун ният гьабуниги гIола. Бищунго лъикӀаб буго гьеб кӀиго ракагӀаталде бикьун, щибаб кӀиго ракагӀаталда хадуб «салам» кьун бани. 

Кьижилалде цебе щулияб къасд букӀине ккола къаси ворчӀизе ва тагьажуд базе. Амма къаси вахъинчӀониги, Аллагьас ﷻ гьесие тагьажуд бараб гӀадин кири кьола.

Къуръаналдаги хӀадисалдаги чанго нухалъ рехсон буго макьидаса ворчIун хадуб къаси балеб какил пайдаялъул хӀакъалъулъ.

Муслимица бицараб хӀадисалда буго: «Паризаял каказдаса хадуб бищунго къиматаб каклъун ккола къаси сардилъ балеб как, ай тагьажуд».

Дайламица бицараб хӀадисалда буго: «Сардилъ ворчӀараб мехалъ, бищун дагьаб кӀиго ракагӀат базе ккола. Къаси ралел каказ мунагьаздаса вацӀцӀад гьавула, Аллагьасул ﷻ ццин бахъин дагь гьабула, жужахӀалъул цӀадул хинлъи дагь гьабула», - ян.

Тирмизицаги, ХӀакимицаги, АхӀмадицаги бицараб цоги хӀадисалда буго: «ХӀаракат бахъе сардилъ рахъун как базе, гьедин гьабулеб букIана нужеда цере рукӀарал бищунго лъикӀал, ритӀухъал гӀадамаз. Гьелъ нуж Аллагьасде гӀагарлъизарила, нужер мунагьал чурила, нуж унтабаздаса цIунила», - ян.

Къаси тагьажуд базе бокьарав чи ватани, лъикӀаб букӀуна гьел рорчIизаризеги. Гьеб буго Аварагас ﷺ тIадчIей гьабураб как.

 

Шамил МухIаммадов

2026-04-01 (Шаввал 1447 с.) №7.


ХIикматал махлукъатал

Медуза   Медузаялда абизе бегьула хIакъикъа-талдаги хIикматаб рухIчIаголъийилан. ГIалимзабаз чIезабун буго гьез гIумру гьабулеб букIанин 600 миллион соналъ цебе ва чанго нухалда дунял хваниги гьел чIаго хутIанин абун.   Гьезда гьечIо ракI, гьуърал, гIадалнах, ракьа. Амма лъала чан...


Муфти дандчIвана хIафизгун

ДРялъул муфти, шайих АхӀмад-афанди дандчӀвана, хирияб рамазан моцӀалъ таравихӀалъул каказда гӀахьаллъизе республикаялде вачӀун вукIарав машгьурав хӀафиз Сиратуллагь Рауповгун. Гьез бицана хирияб Къуръан малъиялъул, рекӀехъе лъазабиялъул къагIидабазул хIакъалъулъ.


Гьикъизе нечараб бицине намусаб

КIудиявго гIолев гьечIо       Дир вас кIудиявго гIолев гьечIо. Университет лъугIизабуниги маркаби ракIарулев вукIуна. Гьесул гьалмагълъи хIалтIул ва хъизам гьабиялъул пикрабазда ругониги, дир вас гIисинал лъималаз гьабулеб гьабулев вукIуна. Гьесда кIола маркаби хIалаго тIубараб къо инабизеги....


Ахиралда рещтIраб аят

ХIираалъул нохъода халваталдаги чIун, Аллагьасе ﷻ гIибадат гьабулев вукIана Авараг ﷺ. Заманалдасан нохъо гвангъун бачIуна ва ЖабрагӀил малаик вачIуна Аваргасухъе ﷺ вахIюги босун. Гьеб букIана Къуръаналъул тIоцебесеб аят, «ЦӀале» абураб.     Гьедин байбихьана 23 соналъ Къуръан рещтIине. Гьеб...


Муфтияталда хIасилал гьаруна

ДРялъул муфтиясул заместитель Насрулла Абубакаровасул нухмалъиялда гъоркь тIобитIараб данделъиялда гIахьаллъи гьабуна Къуръан рекIехъе лъазабиялъул централъул мугIалимзабаз. Гьениб бицана гъоркьиса гьабураб хIалтIул, ккарал хIасилазул хIакъалъулъ ва тIадчIей гьабуна исана церелъурал масъалаби...