Аслияб гьумералде

ЛъикIлъи босе

ЛъикIлъи босе

Сундулъго сабру гьаби буго бусурбабазул хасият. Бихьараб берцинго баччи, къо хIехьей буго чи берцин гьавулеб гIамал, бусурбанчиясул къуват, иман. ТIаде бачIараб иш бихьун рахIатхун лъугьин буго рекъечIеб гIамал, жинца Аллагьасул ццим бахъинабизе бегьулеб. Аллагьасул Расулас абун буго: «Берал гIодула, ракI къварилъула, амма нилъеца гIицIго Аллагь разияб калам гьабила», - абун.

 

Муслимидаса бицараб хIадисалда буго: «Муъминчи вуго жиндир иш гIажаибавлъун. Кинаб ахIвал-хIалалде кканиги, цогидазе кьечIеб, хасаб нигIмат буго гьесие. Цо ишалъ жив вохизавуни гьес Аллагьасе ﷻ шукру гьабула, хадуб гьеб гьесие нигIматлъун лъугьуна. Балагь тIаде бачIани, гьелдеги сабру гьабула ва гьебги нигIматлъун лъугьуна. Халикъасе ﷻ гIадамал рокьулеб мехалъ, Гьес гьезул хIалбихьизе тIаде риччала балагьал. Гьеб хIукмуялда разилъи загьир гьабуни, гьезие Аллагьасул ﷻ разилъи щола. Ццим бахъин, сабру гьечIолъи бихьизабуразда, БетIергьанасул ﷻ рази гьечIолъи ва ццин бахъинги бихьула», - абун.

Аварагас ﷺ абулеб рагIун букIанин абун Умму-Саламаца бицун буго: «Кинав вугониги лагъасде Аллагьас ﷻ балагь биччайдал ва гьес абуни: «Инна лиллагьи ва инни илайгьи ражигIун» (нилъер рукIа-рахъин Аллагьасе ﷻ буго, ахир руссинги Гьесдего буго), я Аллагь ﷻ, гьаб тIаде бачIараб Дуца ﷻ дие мунагьал чуризелъун гьабе, гъоркь букIаралдаса лъикIаб тIадеги кьеян, Аллагьас ﷻ гьесие лъикIаб жазаъ гьабила ва цебе букIаралдаса лъикIаб тIадеги кьела», - ян.  Хадубги Умму-Саламаца бицун буго: «Абу-Салама хведал, дица Аварагас ﷺ абулеб рагIун букIараб гьабуна. Аллагьас ﷻ дие гьесул бакIалда жеги лъикIав хисун Аллагьасул расул Аварагги ﷺ кьуна», - ян. Умму-Салама ккола УхIудалъул гъазаваталда рос шагьидлъун хадуй Аварагас ﷺ лъадилъун ячарай гIадан.

Зайдил вас Усамаца бицун буго Аварагасул ﷺ яс Зайнабил вас хвалде гIагарлъун вугеб мехалъ, гьелъ Аварагасда ﷺ хадув чи витIанин. Амма Аварагас ﷺ гьев чи, дир саламги бице гьезда ва гьал рагIабиги абеянги абун, нахъе витIана: «Аллагьас ﷻ заманалъ нилъехъе кьураб хадуб нахъеги босараб жо Гьесие буго. Щибаб жоялъе бихьизабураб заман букIуна», - ян. Гьединлъидал сабруги гьабе ва Аллагьасул ﷻ ажруялде хьулги лъеян абун.

Аварагас ﷺ абулаанин Абу-Гьурайратица бицун буго: «Бусурбабазде, гьезул боцIи-малалде, наслуялде тIаде рачIунел хIалбихьиял къотIуларо, гьез Аллагьасда ﷻ мунагьаздаса рацIцIадаллъун дандчIвай гьабизегIан», - абун (Тирмизи).

Жеги абулеб буго: «Лагъасе лъикIлъи бокьидал Аллагьас ﷻ гьесие гьанибго гIакъуба гьабула, квешлъи бокьидал, Къиямасеб къоялде нахъбахъунги тола», - ян.

Аллагь ﷻ гурхIаги!

 

МухIаммадгIариф Къурбанов

2026-06-01 (ЗулхIижа 1447 с.) №11.


Нужее баяналъе

Гьавураб мехалъ ГIиса аварагас щиб абураб? – Дун Дур (Аллагь) лагъ вугин. КIиго пихъалдалъун Аллагь ﷻ гьедун байбихьараб сура щиб? – Сура «ат-Тин». Щиб соналъ хIеж тIадаблъун гьабураб? – ИчIабилеб гьижрияб соналъ. Къуръаналда как чан нухалъ...


ШайтIаналдаса гIамал

Ццим бахъин ккола инсанасул тIабигIияб рекIел хIал, нилъер диналда жибги муъминчиясе кIудияб хIалбихьилъун рикIкIунеб. Ццим бахъун лъугьараб заманалда жиндаго тIад кверщел гьабизе бажари ккола, хирияв Аварагас ﷺ абураб кинниги, черхалъул загьирияб гуреб, унго-унгояб къуваталъулаб (рухIияб)...


ГIелмабазул хазина

Къуръан ккола дунял бижаралдаса хадуб лъугьарал мугIжизатазул бищун кIудияблъун.   Гьедин букIиналъе далиллъунги ккола гьелъул гIуцIи гIакълуялъ къабул гьабулеблъун ва жибги пикру гьабизелъун бихьизабураб букIин. Руго жеги кIуди-кIудиялги мугIжизатал, амма гьел рукIана заман бихьун, бакI бихьун...


Черхалъул мацӀалда стрессалъул гӀаламатал

ГӀадамазда гьоркьоб рагӀул гуреб бухьеналъул бищунго кӀвар бугел формабазул цояблъун рикӀкӀуна черхалъул мацӀ. Багъа-бачариялдалъун, гьурмада бугеб мимикаялдалъун ва ишарабаздалъун гӀадамаз рагӀаби гьечӀого загьир гьаризе бегьула жидерго пикраби ва рекӀел хӀал. Черхалъул мацӀалдалъун баянлъулел,...


АсхIабзабазул Аварагасда ﷺ нахърилъин

АсхIабзаби рукIана Аварагасда ﷺ цIикIкIун нахърилъарал чагIи ва гьесдаса мисалги босарал.   Нафвал Хузалияс бицана: «ГӀабдурахӀман ибн ГIавф вукӀана нижер лъикIав гьалмагъ. Цо къоялъ гьес ниж рокъоре ахӀана. Нижеда цебе лъола чед. Цинги гIодизе лъугьуна, хвезегӀан Аллагьасул аварагасги ﷺ гьесул...