Аслияб гьумералде

ТIоцебе лъадуда цIехолеб…

ТIоцебе лъадуда цIехолеб…

ТIоцебе лъадуда цIехолеб…

Исламияб диналъ жанибе бачуна дунялалда лъугьунебщинаб жо, гIумрудул ишал. ТIадегIанав Аллагьас ﷻ динги нилъехъе битIана рукIа-рахъунеб къагIида нилъеда лъазелъун.

Гьединго диналъ жанибе бачуна лъадуда хурхарабщинабги. Аллагьасул вали ТIавусица абуна: «Чиясул диналъул цо бутIа ккола чIужуги», - ян. Гьейгун рукIине ккола диналъ малъараб куцалъ, ай нилъер напсалъе бокьараб къагIидаялъ гуреб. Хъизан гьабурав чиясда абула мун вукIайин гьелъие эменлъунги, эбеллъунги ва вацгун яцлъунгиян.

Гьединлъидал росасе рекъола гьелдехун инсулаб гурхIелги эбелалъулаб хIалимлъиги бихьизабизе. Гьеб мехалда вукIине вуго мун хIакъикъияв рослъун. Шайих Къатадидасан бицана: «Къиямасеб къоялъ тIоцебе чIужугIаданалда цIехола какил хIакъалъулъ, хадуб - росасул хIукъукъал тIуранищ», - илан абун.

ХIасанул Басриясда гьикъула дир йигин яс ва гьей абизе рачIун ругин цо чагIи, гьей лъие кьелейилан? ХIасанул Басрияс абула, дуца гьей кьейин иман бугев чиясе. Гьесие гьей йокьани, гьес гьелъул хIурмат гьабизе бугин, йокьичIони, зулмугIаги гьабизе гьечIин. Цо нухалъ ибн ГIумарил хьул къотIула чIужу ячиналдаса. Муъминзабазул эбел ХIафсатица гьесда абула, дуца гьеб пикру тейин ва чIужуги ячейин абун. Щайин абуни, дуе лъимер гьабуни, гьелъухъ кири букIунин ва кIудияб гIедал гьелъ дуе дугIа гьабизе бугин абун.

Цо-цоязда ккезе бегьула лъималазул боцIи жал бетIергьанаб бугин абун. Имам Байгьакъияс Къайс ибн Абу ХIазимидисан бицана: «Цо чи Абубакарихъе вачIуна ва абула: «Инсуе бокьун буго кинабго дир бечелъи жинхъего босизе, ай дир бугилан чIолев вуго гьев», - ян. Абубакарица гьесул инсуда абула: «Гьесул боцIиялдаса дуе буго мун хIажатаб жо, ай дуе кколеб напакъа», - илан.

Цинги гьес халипасда абула: «Я Аллагьасул расуласул халипа! Аллагьасул расулас абичIищ лъимерги ва гьесул боцIиги инсуе буго», - ян. Халипас абула, аварагас абунин напакъаялъул хIакъалъулъ. Нилъер лъикIаб хьвада-чIвадиялъ кьола баракатаб наслу. Гьелъие нугIлъи гьабула ибн Мубаракилги инсулги ккараб къисаялъ. Гьединго нилъер хьвада- чIвадиялдаса мисал босула лъималазги лъималазул лъималазги. Квешаб хьвади бугони, гьеб квешлъи гьезиеги щола, лъикIаб бугони - лъикIабги щола. Аллагьас тавпикъ кьеги берцинго хьвадизе, цоцазул хIурмат гьабизе.

ШАМИЛ МУХIАММАДОВ

2026-08-01 (Сафар 1448 с.) №15.


Суал-жаваб

МагIна бичIчIуларел Къуръаналъул аятазе ва хIадисазе кинаб хIукму бугеб? Цогидал аятазда релълъун гьезул тафсир гьабизе бегьулищ? Гьел аятазде ва хIадисазде нилъеца иман лъола ва гьелъул хIакъикъат ТIадегIанав Аллагьасде ﷻ тIамун тола. Гьединал аятазе ва хIадисазе баян тафсир гIалимзабаз кьечIо....


Лъадул хIакъ цIунизе ккола

Хъизан ккола Аллагьас инсанасе кьурал бищун кIудиял нигIматазул цояб. Исламалъ хасаб кIвар кьола ригьин гьабиялде. Ригьин гьаби рикIкIуна жамгIияб гIадатлъун гуребги, гIибадатлъунги, гьелдалъун цIунула иманги, яхIги, насаб халат бахъинабиги.   Хасго ригьин гьабизе лъикIазул цояб ккола шаввал...


РекIелъ букIунеб

РекIелъ букIунеб Бусурбанчияс жиндирго хасият-гIамал берцин гьабизе ккола. Аллагьасдаса хIинкъи буго бищун лъикIаб зад инсанас цадахъ босулеб. ТIадегIанав Аллагьасги ﷻ абидал, Гьесдаса хIинкъи (такъва) бищун лъикIаб задлъун бугин.   Къуръаналда буго (магIна): «…Бищун лъикIаб...


ХIикматал махлукъатал

Квокка Квокка ккола унго-унголъунги гIажаибаб ва цIакъ хIикматаб хIайван. Гьелда абула «Ракьалда бищун талихIаб хIайваниланги». Гьаб ккола кенгуруялъул хъизамалдаса гьитIинабго хIайван. Гьелъул кIодолъи-гьитIинлъи буго гIага-шагарго рукъалъул катил гIадаб. Черхалъул халалъи: 40-54 см,...


Къарзалъе щиб бугониги кьей

Къарзалъе гIарац кьей хирияб ишги нилъер Аварагасул ﷺ суннатги буго. Амма налъи бецӀи ккола тӀадаб жо. КигӀан ритӀухъав вукӀаниги, налъи бецӀизегӀан яги къарз кьурав чи тӀаса лъугьинегӀан, гьеб тӀаса кколаро. Гьединлъидал, бусурбанчиясе рекъола кIванагIан къарзалъе жо босичIого тезе, чарагьечIеб...