Аслияб гьумералде

Аллагьасда ﷻ гурони лъаларо

Аллагьасда ﷻ гурони лъаларо

Аллагьасда ﷻ гурони лъаларо

Рамазан моцIалъул гIемер хъвазе, бицине бегьула, бугониги бицун лъугIуларо ва гIезеги гIоларо. Щайин абуни, цогидал моцIазда дандеккун гьаб буго гIемер нигIмат, баракат, хиралъаби жиндилъ рессараб къадруяб моцI. Гьеб буго жиб тIаде щвеялдалъун кутакалда нилъ рохизе ккараб моцIги.

 

Аллагьасул Расулас ﷺ абун буго: «Рамазан моцIалъ жидее щиб пайда щолебали Аллагьасул ﷻ лагъзадерида лъалеб букIарабани, гьеб мехалъ дир умматалъул агьлуялъ анищ гьабилаан гьеб моцI тIубараб соналъ халатбахъун букIунебани абун», - абун (Абу Шайх).

Машгьураб хIадисалда хирияв Аварагас ﷺ ТIадегIанав Аллагьасдасан ﷻ бицун ХIадисул Къудсиялда абулеб буго: «Адамил лъимералъ гьабураб щибаб лъикIаб гIамалалъул кири цIикIкIинабула бищун дагьаб анцIго нухалъ ва цIикIкIинабизе бегьула анкьнусгоялде щвезегIан. ТIадегIанав Аллагьас ﷻ абуна: «Ккураб кIалалъул кири хутIун, гьеб лагъас Дие гIоло ккуна, гьелъухъ кири-жазаъги Дица гьабила», - абун (ибну Мажагь).

Рамазан моцI буго ТIадегIанав Аллагьас ﷻ жиндир лагъзадерие бищунго къиматал сайгъатал кьолеб заман, гьел щвезе бегьула мунагьаздаса тавбу гьабун, гьелдаса рикIкIалъунги, гьединго, лъикIал гIамалал гьарунги.

Цогидаб хIадисалда Аварагас ﷺ абун буго: «Алжаналда буго «Раян» абун цIар бугеб нуцIа. Гьеб рагьула гIицIго кIал ккурал чагIазе, цохIо гьел гурони жаниреги лъугьунаро гьенисан Алжаналде. Цинги кIал ккуразул ахирисев чи гьенисан лъугьараб мехалъ, къала гьеб нуцIа», - абун (Бухари).

«КIал кквей – цIуни», - ян буго машгьураб хIадисалда. Гьелъул магIнаги ккола кIал кквеялъ инсан БетIергьанасда ﷻ цебе мунагьал ва такъсирал гьариялдаса цIунула, гьелдалъун цIадул тамихIалдаса рикIкIадги гьавула.

«МухIаммадил рухI жиндир кодоб бугев Аллагьасдалъун гьедула, кIал ккурав чиясул кIалдисан бачIунеб махI Аллагьасе ﷻ гIемерго цIикIкIун рекIее гIолеб буго мискалъул махIалдасаги. КIал ккурав чиясул буго кIиго хасаб рохел: бакъ тIерхьун хадуб кваназе байбихьи - цо, ккураб кIалалъухъ кириги щун, Къиямасеб къоялъ жиндирго БетIергьанасда ﷻ дандчIвай - кIиго», - абун буго цогиги Аварагас ﷺ абурал рагIабазда. Гьеб рохел щвараздаса ратаги нилъ киналго.

Хирияб Къуръаналда Аллагьас ﷻ абун буго (магIна): «КIал кквей нужее лъикIаб буго…», - абун (суратул «Бакъара» 184 аят). Гьединлъидал, Аллагьасда ﷻ аскIоб кири щвей гуребги, гьеб буго кутакалда чорхое сахлъи, саламатлъи гьабулеб гIамалги.

 

МухIаммадгIариф Къурбанов

2026-08-01 (Сафар 1448 с.) №15.


Нужее баяналъе

  Аллагьас ﷻ тIоцеве витIарав расул щив? – НухI авараг. Гьев вугев заманалда щиб ккараб дунялалъе? – Дунял гъанкъана. Аварагзабазул рикIкIен рехсараб аят щиб? – Сура «ан-Ниса». Щиб сураялъулъ кIиго нухалъ басмала рехсараб? – Суратул...


Къеч буссинабулеб

Риидал хъарпуз гIемер кванала. Гьелъ къеч буссинаби гуребги, сахлъиялъеги пайда гьабула. Лъим, витаминал, минералазул ва антиоксидантазул къадар цIикIкIараб букIиналъ, хъарпуз рикIкIуна риидалил бищунго сахлъиялъе пайдаял кванил нигIматазул цояблъун.   Хъарпузалъулъ букIуна 90 проценталде...


Къарзалъе щиб бугониги кьей

Къарзалъе гIарац кьей хирияб ишги нилъер Аварагасул ﷺ суннатги буго. Амма налъи бецӀи ккола тӀадаб жо. КигӀан ритӀухъав вукӀаниги, налъи бецӀизегӀан яги къарз кьурав чи тӀаса лъугьинегӀан, гьеб тӀаса кколаро. Гьединлъидал, бусурбанчиясе рекъола кIванагIан къарзалъе жо босичIого тезе, чарагьечIеб...


Аварагасул ﷺ сира

Кинаб илагьияб хIикмат букIараб Аварагас ﷺ Макка рехун тезе ккеялъулъ?   Маккаялдаса Мадинаялде Аварагас ﷺ гьижра гьабиялъул хIикматаздасан ккола бусурбабазе дин загьир гьабизе цо шагьаралда яги улкаялда толеб гьечIони, гьезги дин цIунизе гIоло, ватIаналдаса цоги бакIалде гьижра гьабизе...


ГIинкъал гIадамалги кIочон толаро

ГӀинкъазул ва гIинда бакIазул ТӀолгороссиялъул жамгӀияталъул Дагъистаналъул регионалияб отделениялъул вакилзаби, гьелъул председатель АсхӀаб Госенакаевасул бетӀерлъиялда гъоркь, щвана Дагъистан Республикаялъул муфти, шайих АхӀмад-афандиясухъе. Данделъиялда гьалбадерица ракӀ-ракӀалъулаб баркала...