Аслияб гьумералде

Цо-цо насихIатал

Цо-цо насихIатал

Цо нухалъ Абул-Къасим Самаркъандиясда гьикъула мунагь сабаблъун чиясулъа иман бахъулищин?

Гьес жаваб гьабула лъабго мунагьалъ бахъулин:

1. Кьураб иманалъухъ ТIадегIанав Аллагьасе ﷻ шукру гьабунгутIиялъ.

2. Иман нахъе босилин абун хIинкъунгутIиялъ.

3. Исламалъул агьлуялъе зулму гьабиялъ.

Цо нухалъ пуланав халипасе цояс вагIза гьабидал, гьес хъачIго жаваб кьола. Цинги гьев чияс халипасда абула: «Дуе вагIза гьабизе ккола дидасаги квешав чияс. Муса авараг ва Харун пиргIавнихъе ритIидал, гьезда ТIадегIанав Аллагьас амру гьабуна гьевгун берцинго, хIеренго кIалъайилан. Къуръаналда Аллагьас ﷻ абуна: «Нужеца гьесда хIеренго абе, рес буго гьев гIенеккизе яги хIинкъизе (Аллагьасдаса)». (Сура «ТIагьа», аят 44).

ГIалимзабигун вукIунев чиясе рес буго гьезде рещтIунеб ТIадегIанав Аллагьасул ﷻ рахIмат жиндеги щвезе.

ГIелму ккола дунялалда хиралъи, ахираталда тIадегIанлъи.

Ибну ХIажар Гьайтамияс «Дуррул Манзуд» абураб тIехьалда хъвалеб буго: «Цо чияс хIадисал хъвалеб мехалъ тIанчида барахщун аварагасде ﷺ салават хъвалеб букIинчIила. Хадуб гьесул кваранаб квералда хъирис банила», - ян. Аллагьас ﷻ тавпикъ кьеги нилъее аварагасде ﷺ салават битIизе.

Аварагасул ﷺ цIар рагIидал, имам Маликил кьер хисулеб букIанила.

ХIасанул Басрияс абуна: «Лаилагьа илла Ллагь абураб рагIи алжаналъул пихъ ккола», - ян.

Кьижулев чиясе рес буго тIубараб сордоялъ зикруялдалъун вукIине. Кин гьебин гьикъидал, шайих ГIабид бин ГIумайрица абуна: «Къаси кьижулеб мехалъ Аллагь рехсолаго кьижун ккани, ворчIизегIан Аллагь рехсолевлъун хъвала», - ян.

Шафих Сулайманида гьикъула щиб квешлъиялъ лъикIаб гIамалгун цадахъ пайда гьабизе толаребин. Гьес абула гьеб чIухIи кколин.

ГIаданлъи хвезабула кьураб къотIи хвезабиялъ.

Цо-цо тохтурзабаз абула цIураб кванирукъалде жанибе гIелму унарин.

ГIемер лъалъаялъ бекьараб жо хвезабулеб гIадин, гIемер кванаялъ ракIги хвезабула. ГIакъилзабаз абун буго бищун кIудияб дару квен дагь гьаби кколин.

Вореха, къаси кванан хадуб кьижуге, 50-60 гали тIамун гурони. Лъимги гьекъоге, къечедал гурони.

Аварагасул ﷺ асхIаб Абу Дардаица абуна, цо масъала гIелмуялъул лъазаби цIикIкIун бокьулин тIубараб сордоялъ гIибадат гьабиялдаса.

Жеги Абу Дардаица абуна: «ГIадамал къиямасеб къоялъ тIаде рахъинарула жал рукIараб хIалалда, ай гIалимчи - гIалимчилъун, жагьилчи - жагьилчилъун.

Шамил МухIаммадов

2026-09-15 (РабигIул ахир 1448 с.) №18.


Муфти дандчIвана Сулеймангун

Дагъистаналъул муфти, шайих АхӀмад-афандица, ГӀиса аварагасул цIаралда бугеб централда къабул гьавуна Гъарабудахкент районалъул Параул росулъа гӀараб каллиграфиялъул устар Аширлаев Сулейман. Гьес сайгъат гьабуна хирияб Къуръаналъул жинцаго квералъ хъвараб, цогидаздаса батӀияб нусха. ГӀага-шагарго...


ОРВИялде данде

Щибаб санайил дунял квачазе байбихьидал, цIикIкIуна вирусалъулаб инфекциялъ (ОРВИ) унтаразул къадар. Хасго гIадамал унтула хаслихълъиялдаса бахъараб ихдалил байбихьуде щвезегIан. Гьединлъидал гьеб заманалда жаниб кIвар бугеб жо ккола унтул аслиял гIаламатал лъай.   ОРВИ ккола батIи-батIиял...


Аллагьас ﷻ цIунула

Балагь, рекIее хIалхьи толарел ахIвал-хIалал ва захIмалъаби тIаде рачIуна нилъер щивасде. Гьаб дунялалъул рукъ гьедин гIуцIарабги буго. Амма нилъер гIумруялъул аслулъун бугеб мурад ва гьаб дунял жидее щиб бакI бугебали бичIчIи бугез дандчIварал къисматалъул киналго захIмалъаби къвакIун хIехьола....


ГIажаибаб мугIжизат

Къуръан ккола жибго бищун кIудияб мугIжизат. Ва щибаб нухалъ гьеб лъазабидал гIажаиблъизеги гьарула. Гьелда жаниб географиялъулги хIикматал руго.   Аллагьас ﷻ Къуръаналда абуна: وَهُوَ الَّذِي خَلَقَ اللَّيْلَ وَالنَّهَارَ وَالشَّمْسَ وَالْقَمَرَ كُلٌّ فِي فَلَكٍ يَسْبَحُون   МагIна:...


Тохав чиясул нух

Абу-Гьурайратидасан Бухарияс бицараб хIадисалда аварагас ﷺ абулеб буго: «Аллагьас ﷻ абуна, щив чи вугониги дир валиясе зарал гьабун (жинца гьев тушманлъун ккун, гьесда ццим бахъун), дица гьев чиясда рагъ лъазабула», - ян. Жинда Аллагь ﷻ гурхIаяв Факигьанияс абуна: «Щив чи вугониги...