Аслияб гьумералде

Аварагасул ﷺ хьит

Аварагасул ﷺ хьит

Аварагасул ﷺ хьит

 

АсхIабзабаз Аварагасул хьитазулги сипат гьабун бицана. ХIафиз ГIиракъияс «Алфият» абураб тIехьалда назму хъвана: «Гьев хIатIигIицIго хьвадулаан унтарасухъе ваккизе, хьиталги хуффабиги гьечIого». Гьедин Авараг хьвадана Аллагьасдаса цIикIкIун кири щвезе букIине.

 

 

Имам Бажурияс рехсана Аварагасул ﷺ хьит букIанин тIеренаб, нахъаса хIетIе кколеб тIомалъул чIоло бугеб. Цебесеб рахъ букIана мацIгIадинаб, дагьабго халатаб. Гьедин хьит гьабиялъе гIилла букIана Аварагасул ﷺ сабабат килищ дагьаб халатаб букIин.

Сандалал аварагзабазул хьиталлъун рикIкIуна. Цогидал хьитазде гIадамал руссана бакI рекъонгутIиялъ. Амма цогидал хьитал ретIине бегьула ва щибго къварилъи гьечIо.

Цо-цо хIафизаз рехсана Аварагасул ﷺ хьиталъул кьер букIанин тIогьилаб. Гьеб хьитги букIанин гIакдал тIомол гьабураб. Гьединго рехсана, хьитал Аварагас ﷺ кодор кколаанин квегIаб ишара гьабулеб килищалъ. Гьелъ тIоритIел гьабула, кигIан гьитIинаб жо Аварагас ﷺ гьабулеб букIаниги, асхIабзабаз ракIалда чIезабулеб букIиналде. 

Ибну ГIумар ккола Аварагасда ﷺ нахъвилълъун, релълъенлъи гьабурав асхIаб. ГIубайд ибну Журайжица гьикъула гьесда: «Дида мун вихьулев вуго тIомол хьиталги ретIун», - ян. Гьес абула: «Дида бихьана Аварагас ﷺ тIомол хьитал ретIун. Гьелъ диеги бокьула гьел ретIине», - ян.

Ибну МасгIуд вукIана Аварагасул ﷺ хьитал, къандалъо, сивак ва тIомол таргьа, сапаралда цадахъ босун, гьезул тIалаб гьабулев чи. Авараг ﷺ тIаде вахъунелъул ва гIодов чIолелъул гьес хьитал ретIулаан ва рахъулаан. Хьиталги рахъун, гьел къвалакь кколел рукIун руго ибну МасгIудица, Авараг ﷺ тIаде вахъинегIан.

Ибну СагIдица абуна Анас ибн Маликги вукIанин хьитазухъги тIаргьаялъухъги балагьулев чиян.

Жабир-асхIабас бицана Аварагас ﷺ гьукъанин квегIаб квералъ кваназе ва цояб хIатIида хьитги ретIун хьвадизе. Рес къотIун гурони квегIаб квералъ кваназе карагьатаб буго, гьединго, цого хьит ретIун вилъинеги. Кваранаб рахъ хIалтIизабизе лъикIаб буго лъикIалщинал ишазулъ. Мисалалъе, мажгиталде лъугьунаго, кваналеб мехалда ва гь. ц. ГIодобегIанал ишазулъ лъикIаб буго квегIаб рахъ хIалтIизабизе. Мисалалъе, хIажатханалде унелъул, мегIер ссунхулеб мехалда.

 

Шамил МухIаммадов

 

2026-04-01 (Шаввал 1447 с.) №7.


Нахъе къан чIоге

Лъица Аллагьасул диналъул рахъ кквезе ва гьеб цебе бачине кколеб? Гьеб суал буго цIакъ кIвар бугеб. ХIатта гIадатго нилъеца кколин абуниги. Как балел, мажгитазде хьвадулел, диналде гIагарлъизе хIаракат бахъулел чагIи руго, тIоцебесеб иргаялда, имамасдеги, гIелмуялдеги гIагарал чагIи.   Нилъеда...


ХIакъикъат тIаса бищана

ГIабдуллагь ибн Салам вукIана Мадинаялъул бусурбабазда гьоркьов бищунго хIурматиязул цояв: гIалимчи ва Тавраталъул махщелчи. Гьесул хIакъалъулъ абулаан: «Гьев вуго нилъер бищун лъикIав, бищун лъикIазул вас, бищун лъай бугев», - ян.     МухIаммад авараг ﷺ Мадинаялде щведал,...


Суал-жаваб

Чанго жаназа бугони, жаназаялъул как кин балеб?   Чанго хварав чи вугони, щивасдаса батӀа-батӀаго жаназаялъул как базе лъикӀаб буго, амма киназдасаго цо как бан тIубазабуниги щибго гьукъараб жо гьечIо. Амма щибалъе батӀа-батӀаго жаназаялъул как базе лъугьиналдалъун гӀемераб заманги бан...


МугIазие гьабураб насихIат

Аварагас ﷺ Йеменалде ритIана Абу Муса ал-АшгIарий ва МугIаз бину Жабал. Гьезие гьадинал малъа-хъваялги гьаруна:   «Нужеца гьезие бигьалъи гьабе, захIмалъи гьабуге, гьел гIагар гьаре, тIуризаруге, нуж кIиялгоги цоцазде адаб-хъатиралда рукIа ва цоцазда гьоркьоб хилиплъи ккеялдаса цIуне....


Муфти дандчIвана хIафизгун

ДРялъул муфти, шайих АхӀмад-афанди дандчӀвана, хирияб рамазан моцӀалъ таравихӀалъул каказда гӀахьаллъизе республикаялде вачӀун вукIарав машгьурав хӀафиз Сиратуллагь Рауповгун. Гьез бицана хирияб Къуръан малъиялъул, рекӀехъе лъазабиялъул къагIидабазул хIакъалъулъ.