Аслияб гьумералде

ЦIаялдаса цIунизе руго

ЦIаялдаса цIунизе руго

«Бихьинчи пасалъани – хъизамго пасалъула, чIужугIадан пасалъани - тIолабго халкъ пасалъула», - ян абураб абиялдаса баянлъула хъизамалъе, хасго ясазе битIараб тарбия кьеялъул бугеб кIвар.

 

Ислам бачIиналде гIарабазул гIадат букIун буго гьаюрай яс чIагого ракьулъ лъолеб. Ислам бачIун хадуб руччабазул адаб-хIурмат гьабизе кколеблъи малъана аварагас ﷺ. Гьелъул хIакъалъулъ ТIадегIанав Аллагьас ﷻ Къуръаналда абуна (магIна): «Жий чIаго ракьулъ юкъун йикIарай гьитIинай ясалдаги гьикъулеб гIужалъ: «Мун щиб мунагь букIун чIагого ракьулъ юкъун йикIарай», - абун. (Сура «Ат-Таквир», 8-9 аятал).

Амма жакъаги гьеб квешаб гIадаталъул асар нилъелъги загьирлъула. Масала, яс гьайидал цо-цо бихьинал пашманлъун лъугьин.

Исламияб диналъ чIужугIадан кутакалда хира гьаюна. Хъизамалда лъимер гьаби, батIалъи гьечIо - яс ялъуни вас, гьеб ккола эбел-инсуе Аллагьасул ﷻ рахъалдасан бугеб рахIмат. БитIараб тарбия кьун лъимал ва хасго ясал гIезаруралъухъ Аллагьасул ﷻ рахъалдасан бугеб кири-ажру лъалел умумул, яс гьайидал, жеги цIикIкIун рохизе рекъараб буго.

Ясазул эбел-инсуе бугеб хиралъи рехсон рачIарал хIадисал гIемерал руго. ГIаишатидасан бицана: «Цо къоялъ гьардолей чIужугIадан щвана дихъе цадахъ кIиго ясги ячун. Гьезие кьезе цо чамасадак гурони батичIо рокъоб. Гьелъ гьеб нигIмат кIийидеги бекун ясазе кьуна. Гьелъул хIакъалъулъ аварагасда ﷺ бициндал, гьес ﷺ абуна: «Гьел ясаз жужахIалъул цIаялдаса цIунизе руго жидехъе хIалбихьилъун ритIарал гIадамал», - илан. (Бухари, Муслим, Тирмизи)

Анас бин Маликидасан бицана аварагас ﷺ абунин: «Балугълъиялде рахинегIан кIиго ясалъе битIараб тарбия кьурав чи Алжаналъув дунгун гьадин рукIина (кIиго килищги цоцалъ гъункизабун бихьизабуна)», - ян. (Муслим)

 

Жабир Мажидов

2026-03-15 (Шаввал 1447 с.) №6.


ХвезегIан хьитал ретIинчIев

ЦIар рагIарав гIалимчи Ибрагьим ХIарбияс бицана Бишр бин ХIарисияс абулеб рагIанин: «Нилъедаса ратIаралъарал цо-цо чагIи ракIалде щведал, ракIал чIаголъун рачIуна. Амма руго цо-цо чагIи жал рихьидал гIадамазул ракIал холел», - ян.   Гьаб макъалаялда бицен гьабизе бугевги ккола...


Рагъухъабазе кумек гьабулеб ателье

ГӀумарасхӀабги гьесул лъадиги руго нилъер рагъухъабазе кумек гьабулел чагIи. Гьез гьабулеб ишалъул хIакъалъулъ рагIидал, ният ккана гьезухъе щвезе ва гара-чIвари гьабизе.    – ГIумарсхIаб, рагъухъабазе кумек гьабизе ккелин абураб пикруялде кин нуж кантIарал? - Нижер буго «Баракат» абун цIар...


НуцIби рагьун рукIаго, гIедегIе

ГIадамаз гIемер ракIалде щвезабула жидерго гIолохъанлъи. Гьел ракIалдещвеял гвангъарал ва рохалилаллъун рихьизе бегьула гIолохъанлъи нилъер къуваталъул ва чIаголъиялъул цIураб мех букIиналъ.   Амма гIолохъанлъиялъул щибаб ракIалдещвеялъ гуро рохел кьезе кколеб. ГIолохъанлъи мунагьазулъ ва...


БачIине бугеб къо

Бусурбабаз иман лъезе кколелдасан буго Къиямасеб къоялъ щибаб махлукъат Аллагьас ﷻ гIарасаталде бахъинабизе бугеблъиялда. Дунялалда нилъ руго заманалъ гIумру гьабизе риччараллъун.   Нилъер иманалъул аслияб магIнаялъул цояб ккола: «Инсан хвезе вуго дунялалда жинца гIумру гьабураб хIалалда ва...


Хехдариялъ рачуна...

Хьул къотIи ккола тавакаллъи гьабиялъул тIубанго гIаксияб рахъ. Хьул къотIиялъ рухIги гIакълуги хвезабула. Напсалда хурхун абуни, гьелъ хвезабула жанисеб рахъалъул ТIадегIанав Аллагьасде ﷻ божилъи гьаби, Гьесие ﷻ мутIигIлъи, сабру гIадал муъминчиясул хасиятал.   ГIакълуялъул рахъалъ инсан...