Аслияб гьумералде

РахIатаб заман

РахIатаб заман

Гьале тIаде щвана сардалги халатаб, къоялги къокъаб хасалил заман. Квачараб, дагьаб рахIатбахъи бугеб мех букIаниги, нилъеца хIаракат бахъизе ккола гьеб БетIергьан ﷺ разилъулеб гIамал гьабун тIобитIизе.

АсхIабзабазгун гьезда хадур рачIараз хасел бачIиндал абулаан гьеб бугин бусурбанчиясул давла бакIарулеб ва гьелъие цIакъ бахъулеб заманилан. ГIумар-асхIабасги абун буго: «ГIибадат гьабулев чиясе хасел буго давла», - ян. Ибну МасгIудица абун буго «МархIаба» хаселилан. Гьаб бугин баракат рещтIунеб заман, сордоги гIибадат гьабизе халатаб, къад кIал кквезе къоги гьитIинаб. Хасел бачIиндал ГIубайд ибну ГIамирица абулеб букIун буго: «Ле, Къуръан цIалулел чагIи, гьале нужее Къуръан цIализе халалъана сордо, нужеца гьеб цIале. Къад кIал кквезе къоги къокълъана, нужеца кIал ккве. Хасало сардилъ гьабураб гIибадат, багIарараб къоялъ кIал кквеялда бащалъула», - ян.

Сордо кIудияб заманалда кьижизе бегьула макьу гIезегIан. Макьу гIедал чорхое бигьалъиги лъугьуна. Цинги тIаде рахъун гьабулеб гIибадат-гIамалалъе бигьалъиги бачIуна. Сордо кIодолъи гуребги, къо кIудияб риидалил багIарараб заман букIун, яги гьабулеб хIалтIиишалдаса регIичIого, ялъуни халат бахъараб заманалъ ракъун чIезе бажарулареб унти букIин гIадал сабабаздалъун кIал кквечIого хутIарав чиясе гьел рецIизеги хасало бигьалъи буго.

Цо нухалъ Абу-Гьурайратица абун буго: «Дица нуж цIорораб гъанимаялде тIаде ккезарилищ?» - абун. АскIор рукIараз ккезарейин абидал, Абу-Гьурайратица нахъеги абун буго: «Хасалил заманалъ кIал ккве», - ян.

ХIадисалъе баян гьабулелъул гIалимзабаз хъвалеб буго «цIорораб гъанимайин» абурал рагIабазул магIна бугин «рагъичIого, саквачIого, захIмат бихьичIого щолебин» абураб. Кинха букIинареб, жакъа рогьалил как ахIула анлъгоялде хIалтIараб заманалда, боголил - анлъго тIубалалде. ХIисаб гьабеха, гьоркьоб кколеб буго анцIила кIигогIанасеб сагIат. Заман хехго унеб букIинги щивасда халлъула. ГьечIищ кIудияб рахIмат гIибадат гьабизе бокьарасе.

Хвалил унтулъ вугев МугIаз-асхIаб гIодизе лъугьиндал, гьесда цIехола щиб ккарабилан абун. МугIазица абула: «Дун гIодулев вуго, хасалил гIужалъ сардилъ вахъун гIибадат гьаби борчIун ккеялдаса», - ян. Щиб гьабун заман тIобитIилебали щивасда бараб букIина. Гьединлъидал, гьарула Аллагьасда ﷺ щивасе тавпикъ кьегиян Жив ﷺ разилъуледухъ гIамал гьабизе!

МУХIАММАДГIАРИФ КЪУРБАНОВ

2026-07-01 (МухIаррам 1448 с.) №13.


Нужее баяналъе

«Салул гамайилан» сунда абулеб? – Вараниялда. Аварагзабазул рикIкIен рехсараб аят щиб? – Сура «ан-Ниса». Щиб сураялъулъ кIиго нухалъ басмала рехсараб? – Суратул «ан-Намлалда». Адам щиб къоялъ вижарав? – Рузман...


ТалихIаллъун рукIине ккани…

Исламалъ нилъеда малъула ТIадегIанав Аллагьас кьураб, кигIан гьитӀинабги нигIматалъухъ шукру гьабизе. Нилъедайин абуни, Аллагьас Жиндир рахIмуялдалъун кьураб нигIмат, нигIматлъунцин бихьулеб гьечӀо. Аллагьас Къуръаналда абун буго (магIна): «Нужеца шукру гьабуни, Дица нужее цIикIкIинабила,...


ГIибадатлъун жиб кколеб

ДугIа ккола инсанасдаги Аллагьасдаги гьоркьоб бугеб рухIияб кьо. Кьоялда тIасан цогидаб рахъалде щвезе кIолебгIадин, гьанибги Аллагьасде ﷻ ахIи базе ва Гьесде гIагарлъизе кIола.   Аварагасул ﷺ хӀадисалда буго: «ДугӀа ккола гӀибадаталъул нах», - ян (ат-Тирмизи). ДугӀаялъул...


Лугбуздасан садакъа

Как буго Аллагьас ﷻ тIадаблъун гьабураб, бусурбабазе давлалъун бугеб нигIмат. Къойил балеб щуябго паризаяб гуребги, руго суннатал какалги жидеда тIадчIей гьабизе рекъарал, кири хIасуллъи гуребги, батIи-батIиял нигIматал тIаде цIаялъе сабаблъунги ругел.   Гьединаб суннатаб какалдасан буго...


ЖамгIият лъикIлъиялде нух

Исламалъул бищунго кIвар бугел къиматазул цояб ккола инсанасе тарбия кьей. Гьеб хурхараб букIуна хьвада-чIвадиялъул къагIидабазда гуребги, рухIалъул жанисеб рацIцIалъиялдаги, ракI бацIцIад гьабиялдаги, лъикIаб хасият гIуцIиялдаги. Ахир-къадги тарбия ккола инсан жамгIияталда вухьинавулеб, цогидазе...