Аслияб гьумералде

Какда хадуб гьабизе беццараб

Какда хадуб гьабизе беццараб

Какда хадуб гьабизе беццараб

Имамасе, гьесда хадуб как балесе, живго цохIо как балесе, бихьиназе ва руччабазе, сапаралда вугесе ва гьел гурел цогидазеги какда хадуб дугIа, зикру ва истигъфар гьабизе лъикIаб буго.

Абу Амаматица бицараб хIадисалда буго: «Аварагасда ﷺ гьикъун буго кинаб дугIаялъе Аллагьас ﷻ жаваб гьабулебилан. Аварагас ﷺ абун буго: «Сардил ахиралда ва паризаял каказда хадуб», - илан.

Савбаница бицараб хIадисалда буго: «Аварагас ﷺ какдаса лъугIидал Аллагьасе ﷻ лъабго нухалъ истигъфар бачунаан. Цинги абулаан: «Аллагьумма анта ссалам ва минка ссалам табаракта йа залжалали вал икрам». Гьебго хIадис бицарав АзрагIида гьикъана истигъфар кин бачунеб букIарабилан. Гьес абуна: «АстагъфируЛлагь, астагъфируЛлагь абун абулаанин Аварагас ﷺ».

Ибну Зубайрица щибаб какда хадуб тагьлил бачунаан: «Ла илагьа илла Ллагь(у), вахIдагьу ла шарика лагь(у), лагьул мулку ва лагьул хIамду, ва гьува гIала кулли шайъин къадир, ва ла хIавла вала къуввата илля биллагь(и), ва ла нагIбуду илла иййагьу, валагьу ннигIмату ва лагьул фазл(у), ва лагьу ссанаул хIасан, ла илагьа илла Лллагь(у) мухлисина лагьуддина ва лав каригьал кафирун». Цинги абулаан: «Щибаб какда хадуб гьадин тагьлил бачунаан Аварагасги ﷺ», - абун.

ДугIа ва зикру ракIалъ цIализе суннатлъула. Амма имамасе, хадуб как балезда малъиялъул къасдалда рагIизабун цIализе бегьула. Гьебги буго ибну ГIаббасица бицараб хIадисалъе гIоло: «ГIадамал паризиял какдаса тIурайдал, зикру бачунелъул гьаракь борхизаби, Аварагасул ﷺ заманалдаго букIараб жо буго. РагIун дугIа, зикру гьез цIалидал, дида лъалаан гьел какдаса тIуран рукIин», - ян. Гьаракь борхиги букIина как балезе квалквал гьабуларедухъ.

МугIазица бицараб хIадисалда буго: «Аварагас ﷺ, дир кверги ккун, абуна: «Я МугIаз, АллагьасхIаги дие мун вокьула. Дица васият гьабулеб буго щибаб какда хадуб дуца цIалулеб - Аллагьумма агIинни гIала зикрика ва шукрика ва хIусни гIибадатика - тоге», - ян.

Абу Заррица бицана Аварагас ﷺ абунин: «Щив чи вугониги рогьалил какда хадуб, жеги хIатIал кIичIизе гьарухъе вукIаго, кIалъазегIан жинца абурав 10 нухалъ: Ла илагьа илла Ллагь(у), вахIдагьу ла шарика лагь(у), лагьул мулку ва лагьул хIамд(у), юхIйи ва юмит(у), ва гьува гIала кулли шайъин къадир, Аллагьас гьесие 10 лъикIлъиги хъвала, 10 квешлъиги бацIцIуна, 10 даражаги борхула, кинабго квешабщиналдасагун шайтIаналдаса гьеб къоялъ цIунаравлъунги вукIуна», - ян.

Дунял-ахираталъул лъикIабщинаб гьаризе бегьула какда хадуб дугIа гьабулев чияс. Гьединго жиндиего ялъуни бусурбабазул бокьарав чиясеги гьаризе бегьула.

Жабир Мажидов

2026-09-15 (РабигIул ахир 1448 с.) №18.


Фарукъ абураб цIар щвей

Жинда Аллагь разилъаяв ГIумар-асхIаб исламалде вачIун хадуб, бусурбабазда бугеб хIал бихьун гьесул ракI хIалхьун букIинчIо. Бусурбабаз ислам боси балъго гьабулеб букIараб заманалда ГIумар-асхIаб Аварагасухъе ﷺ вачIана ва абуна: «Я, Бичасул Авараг ﷺ, нилъ битIараб нухда гьечIищ, хваниги чIаго...


Сахаватав инсан

Нижер росулъа сахаватав инсан Чарандал вас ГIамиргIалица жиндирго инсул букIараб мина къачIазеги къачIан кьуна росдал мадрасалъе. Киналго росдал гIадамал кутакалда рохун ва разиго руго ГIамиргIалица гьабураб гьеб баракат цIикIкIараб ишалдаса. Гьанже рес рекъана мадрасаялда лъимал ва чIахIиял...


Щай рахъунел?

Мавлид ахIулеб заманалда бусурбабазда гьоркьоб машгьураб гIадат буго, МухIаммад авараг ﷺ гьавураб лахIзаталъул ахIулелъул, киналго тIаде рахъунеб. Гьебги гьабула Аллагьасул Расул вокьиялъул, рохелалъул, гьесие гьабулеб адаб-хIурматалъул гIаламат хIисабалда.   Гьеб гIадат къабул гьабурал...


Якутскиялда «Лъаялъул сордо»

Якутскиялъул аслияб мажгиталда тIобитIана МухIаммад аварагасул ﷺ хIурматалда «Лъаялъул сордо» абураб цIаралда гъоркь тадбир. Гьелда гIахьаллъи гьабуна ДРялъул муфтияталда цебе бугеб регионалияб цебетIеялъул департаменталъул нухмалъулев АхIмад Надирбеговас ва гьесул заместитель ГIизраил...


Мадраса рагьана МагIлибги

Хьаргаби районалъул МагIли росулъ рагьана цIияб мадраса. Гьелъие цIарги кьуна Дагъистаналъул муфти, шайих АхIмад-афандиясул. Мадрасалда чIезарун руго киналго шартIал. Руго цIалул кабинетал, библиотека ва мутагIилзабазе хIажатабщинаб. Мадраса рагьиялъул хIурматалда тIобитIана динияб мажлисги....