Аслияб гьумералде

ЧIухIана...

ЧIухIана...

Жакъа нилъеца рехсела инсан вижиялъул кIудияб балъголъиги, гьесул ракьалде гьабураб сапаралъул байбихьиги нилъее загьир гьабулеб аятазул цояб. Гьеб байбихьула ТIадегIанав Аллагьасулги ﷻ малаикзабазулги гара-чIвариялдасан. Аллагьас ﷻ Къуръаналда абулеб буго (магIна): «ХIакълъунго, Дица ракьалда тIад халиф гьавизе вуго», - ян. («Бакъарат», аят 30)

 

Аллагьасе ﷻ инсан халифлъун гьавизе бокьун букIин рагIидал, малаикзабаз абуна (магIна): «Ракьалда пасалъиги гьабулел биялги тIолел гIадамал рижизейищ ругел? Ниж руго Дуе тасбихIги реццги гьабулел ва Мун вацIцIадги гьавулел», - абун. («Бакъарат», аят 30)

Щай малаикзабаз гьедин абураб? Гьез кьураб суал чIухIиялдасан букIинчIо - Аллагьасул ﷻ хIукмуялда щаклъи букIинчIо гьезул. Гьез гьикъана щиб хIикматин бугеб гьелда жаниб. Щайгурелъул, гIадамаздаса цере ракьалда рукIун руго рагъулел, биял тIолел жинал. Жаваб гьабун Аллагьас ﷻ абуна (магIна): «Дида лъала нужеда лъалареб жо», - ян. («Бакъарат», аят 30)

Цинги Аллагьас ﷻ бихьизабуна инсанасул тIадегIанлъи. Гьес Адамида малъана кинабго жоялъул цIарал, малаикзабазда лъаларел жал. Жидеда лъаларин абун малаикзаби мукIурлъараб мехалда, Аллагьас ﷻ гьезде амру гьабуна Адамие сужуд гьабеян. Иблис хутIизегIан киналго малаикзаби къулана.

Иблис (унго-унгояб цIар ГIазазил) чIухIана. Гьелъ абуна: «Дун цIаялдаса гьавурав вуго, гьев хIарщул гьавурав вуго, дун гьесдаса лъикIав вуго», - ян. Гьелдаса хадуб Аллагьас ﷻ Адамги гьесул чIужуги Алжаналде рехана ва цо гъветI хутIизегIан кинабго жо гьезие хIалал гьабуна. Амма иблисалъ гьел гуккана. Гьеб Аллагьасдалъун гьедана гьениса кванани нуж малаикзабилъун лъугьунин абун. Адамида лъалеб букIинчIо гьа гьересияб букIине бегьулеблъи.

Гьелъие гIоло Аллагьас ﷻ гьезде амру гьабуна ракьалде рещтIаян, гьениб жидецаги наслабазги гIумру гьабизе, къиямасеб къо щвезегIан хIалбихьизе. Амма Аллагьас ﷻ Адамида тавбуялъул рагIабиги малъана, гьесул тавбуги къабул гьабуна, тIасаги лъугьана.

Адам авараг вижиялъул ва гьесие Алжаналда хIалбихьи гьабиялъул гьаб къисаялъулъ нилъее гIемерал дарсал руго. Гьелъ ракIалде щвезабулеб буго ракьалда Аллагьасул ﷻ халиф хIисабалда инсанасул бугеб тIадегIанаб даража; иблисалъул чIухIиялда дандеккун, Халикъасул ﷻ амруялда цебе гIодобегIанлъи малъула нилъеда; бихьизабула гIелму Аллагьасдасан ﷻ бугеб  бищун кIудияб сайгъат букIин; ракIалде щвезабула иблисалъул хиянатлъи ва гьелъул гуккиялъул къагIидаби; тавбу къабул гьабулев Аллагьасул гIурхъи гьечIеб рахIмат бихьизабула.

Гьединлъидал нилъер иман щула гьабеги, ракIбацIцIадго тавбу гьабиялде кантIизареги. ТIадегIанав Аллагьас ﷻ Къуръаналда абун буго (магIна): «ТIадегIанав Аллагь ﷻ вуго мунагьаздаса тавбу гьабулел ва чорокаб жоялдаса рикIкIад чIолел муъминзаби рокьулевлъун», - ян. («Бакъарат», аят 222)

 

Ибрагьим ГIисаев, Муфтияталъул рухIияб лъай кьеялъул отделалъул хIалтIухъан

2026-07-01 (МухIаррам 1448 с.) №13.


ЛъикIазулгун гьалмагълъи гьаби

Гьудул-гьалмагълъи лъи-кIасулгун гьабизе ккеялъул хIакъалъулъ гIемер бицуна имамзабаз мажгитахъ гьарулел вагIзабазда, гIалимзабазул мажлисазда. Гьебги гIадахъ босун лъикIал гIадамазулгун цIикIкIараб гьоркьоблъи гьабизе хIаракатги бахъула гIемерисев чияс. ХIакъикъаталдаги кутакалда лъикIаб, беццараб...


РухӀияб централда мажлис

Дагъистаналъул муфти, шайих АхӀмад-афанди ва муфтиясул гӀакълучи ГIайна ХIамзатова гӀахьаллъана ГӀиса аварагасул цIаралда бугеб РухӀияб централда Щулани росдал гӀадамаз гӀуцӀараб шукруялъул мажлисалда. Гьеб тадбир гIуцIун букIана МухӀаммад аварагасул ﷺ цIаралда бугеб мажгиталъуб чIабар...


Гьикъизе нечараб бицине намусаб

Кин кумек гьабилеб?     Дир вац захIматго унтун вукIана. Гьанже дагьабго мадар бугониги гьев хIинкъун вукIуна. Цо-цо мехалда хIухьел цIазе захIмалъула, паническиял атакаби лъугьуна. Кин дица гьесие кумек гьабилеб?   ГIали, МахIачхъала   ГIалимчиясул жаваб Бокьараб...


Имам Маликилги ШафигIилги тIабигIат

Имам Малик ворхатав, берцинаб лагаялъул чи вукӀана. Гьев гӀахьаллъулел мажлисал гIодоре риччарал, лъаялъул цӀурал рукӀана. Байбихьуда имам Маликица лъазабулаан хӀадисазул кьучӀ: хIадисал рицунезул гӀадамазул гӀумру, асарал.   Имам Маликил 20 сон букӀана шаргӀалъул фатваби кьезе байбихьараб...


Аварагасги ﷺ тIадчIей гьабулеб букIараб

Къунуталъ (магьдина) какилъ хасаб бакI ккола ва гьеб ккола ШафигIияб мазгьабалда бищунго кIвар бугел суннатазул цояб. Гьеб буго рогьалил какил кIиабилеб ракагIаталда, рукугIалдаса хадуб цIалулеб хасаб дугIа. Гьединго къунут цIалула витрулъул какда, рамазан моцIалъул ахирисеб бутIаялда ва балагь...