Аслияб гьумералде

Гьелъул рокъоб рещтIунаан вахIю

Гьелъул рокъоб рещтIунаан вахIю

Гьелъул рокъоб рещтIунаан вахIю

ГIаишат бинт Абу Бакр. Аварагасда нахърилълъараздаса гьесухъе бищунго гIагарлъаразул цояй йикIиндал, ГIаишатил цIакъ гIемерал лъикIал рахъал рукIана. Исламалда гьелъул кIваралъул бичIчIула гIицIго гьаб хIужаялъги: тIадегIанав Аллагьас хирияб Къуръаналда ГIаишат ритIухъайлъун чIезаюна гьелда тIад бугьтан лъун хадуб.

 

Гьей йикIана Аварагасе ﷺ бищунго йокьулей гIаданлъун. Цо нухалъ гьесда гьикъана бищунго дуе щал рокьулелин абун. Аварагас ﷺ жаваб кьуна: «Руччабазда гъорлъ бищунго цIакъ дие ГIаишат йокьула, бихьиназда гъорлъ – гьелъул эмен» (Бухари).

Гьеб гуребги, къасиги къадги МухIаммадихъ рещтIунел рукIарал вахIю щолаан гьесухъе ГIаишатил рокъор. Аварагас ﷺ абунин буго: «Унго-унгоги, киданиги рещтIунароан диде вахIю лъудбузул рокъов вукIаго, ГIаишат хутIизегIан». (Бухари, Муслим)

Цогидал руччабазда тIад ГIаишатил къадру цIикIкIиналъул бицуна Аллагьасул Расуласул гьал рагIабазги: «ГIаишатил батIиял руччабаздаса тIокIлъи буго сарид (Аварагасе ﷺ бищун бокьулеб нигIмат) цогидаб квеналдаса цебе кквеялъул гIадаб» (Бухари, Муслим)

Гьеб гуребги, жидеда ричIчIуларел хIадисазе баян щвезелъун аварагасда нахърилълъарал унаан ГIаишатихъе. Гьелъ, риваятазулъ кинаб бугониги дуруслъи гьечIолъи яги дандеккунгутIи батидал, гъалатIал ритIизарулаан.

Халифаталъул заманалда ГIаишатица бусурбабазул гIолохъанаб пачалихъалъул бутIрузе кумек ва кинал ругониги кIвар цIикIкIарал хIукмаби рахъиялъулъ гIахьаллъи гьабулаан.

Гьанжесел цо-цо жагьилзабаз абулеб буго бусурбанчIужуялда кIоларин гIелму лъазабизе, гьелдалъун гьей хIакъир гьаюлей йигин, амма церехун рачарал хIужабаз гIаксалда бихьизабулеб буго. БусурбанчIужуялда тIадабцин буго пайдаяб лъай тIалаб гьабизе, кинаб бугониги суалалъулъ щвалде щвараб махщалил специалистлъун йикIине, МухIаммад аварагасул ﷺ лъади ГIаишат йикIарай гIадин.

 

Барият МухIаммадова

2026-08-01 (Сафар 1448 с.) №15.


Къеч буссинабулеб

Риидал хъарпуз гIемер кванала. Гьелъ къеч буссинаби гуребги, сахлъиялъеги пайда гьабула. Лъим, витаминал, минералазул ва антиоксидантазул къадар цIикIкIараб букIиналъ, хъарпуз рикIкIуна риидалил бищунго сахлъиялъе пайдаял кванил нигIматазул цояблъун.   Хъарпузалъулъ букIуна 90 проценталде...


Шагьидзаби кIочон гьечIо

1935 соналъ ЧIикIаса Ацал ГIабдурахIманил хъизаналда гьавуна вас СагIид. Гьеб букIана ШагIбан бащалъараб Барааталъул сордо. Гьеб сордоялъ лъабго нухалъ хирияб "Ясенги" цIалун, ГIабдурахIаманица Аллагьасда гьарана жиндир вас гIалимчи вахъагиян. ТIадегIанав Аллагьас инсул дугIаялъе жаваб гьабуна....


Аварагасул ﷺ сира

Кинаб илагьияб хIикмат букIараб Аварагас ﷺ Макка рехун тезе ккеялъулъ?   Маккаялдаса Мадинаялде Аварагас ﷺ гьижра гьабиялъул хIикматаздасан ккола бусурбабазе дин загьир гьабизе цо шагьаралда яги улкаялда толеб гьечIони, гьезги дин цIунизе гIоло, ватIаналдаса цоги бакIалде гьижра гьабизе...


Аллагьасул ﷻ аманат

ГIемерисел руччабаз хIаракат бахъула хIалакълъизелъун черхалъе гIакъуба кьезе. Гьеб гуро жакъасеб «унтиги», гьедин букIана гIасрабаз цебеги.   МухӀаммад Аварагасул ﷺ суннаталъ нилъеда малъула черхалъулги рухӀалъулги хIал лъикIлъизабиялъе рекъон кколел сабабал. Суннатги ккола...


ТалихIкъосин, балагь-къварилъи, унта-щокълъи

Унти буго Аллагьасул ﷻ рахIматазул цояб, гьелъ загьир гьабула инсанасул загIиплъи ва хIалкIвей гьечIолъи. Унти рикIкIуна гIицIго черхалъул къварилъилъун гуребги, иман щула гьабизе бачIараб хIалбихьилъунги мунагьал чурулеб алатлъунги. ХIадисалда бицараб кинниги, унтараб мехалъ сабру гьабиялъ...