Аслияб гьумералде

Нухда гIансалъун ккве

Нухда гIансалъун ккве

 

ДугIа буго муъминчиясул ярагъ. РакI-ракIалъ гьарун дугIа гьабулелъул лагъ вукIуна Аллагьасде ﷻ гIагарлъаравлъун, гьесул рахIмат щвеялде цIикIкIун хьул бугевлъун, гьеб хIалалъ гьаридал Аллагьасги ﷻ жаваб гьабула ва жаваб гьабичIого чIового гьев нахъчIвазе БетIергьанасги ﷻ къабул гьабуларо. «Жинда гьарун лагъас кверал рорхидал гьел чIорого нахъруссинаризе Аллагь ﷻ нечола», - ян буго хIадисалдаги. (АхIмад)

 

«Нужеца Диде ахIи бай, Дица жаваб гьабила…», - абун буго хирияб Къуръаналда (суратул «Гъафир»). Гьадин абулев БетIергьанги ﷻ вукIаго Гьесда гьарунгутIи ахIмакъасул хасият букIина. Жеги, гьеб дугIа гурони цоги гIамал гьечIо хIукму хисизабизе кIолеблъунги. Аварагас ﷺ абун буго: «Гьабураб мунагь сабаблъун чиясдаса ине рес буго кинаб бугониги ризкъи, нигIмат. ТIадегIанас букIине бугин къадар гьабураб чIезабизе кIолеб цонигияб гьечIо дугIа гурони. ГIумру халат (баракатаб, рохалилаб) гьабизе кIолеблъунги цонигияб гьечIо (чиясул рахъалдаса БетIергьанасдехун бугеб) шукру гьаби гурони», - ян (ибну Мажагь).

ДугIабиги руго батIи-батIиял сабабазе хIалтIизарулел. Гьединаздаса ккола пашманлъигун къварилъаби гIадал захIмалъаби тIаса рорхиялъе бугеб. Аварагас ﷺ абунин ГIабдуллагь ибну МасгIудидаса бицана: «Цониги бусурбанчиясде щвечIо ургъел, пашманлъи рекIел рахIат хвезабулеб ва гьес: «Я Аллагь , дун вуго Дур гIабд, Дур гIабдазулги вас, дир гIумру Дур кодоб буго, дилъ билълъунеб буго Дур хIукму-къадарги, Дуе ругел Дуца Дурго напсалда тарал Дурго тIахьазулъ рещтIарал Дурго халкъалъул цонигиязда малъарал яги балъгоял гIаламазул Дуца Дуего тIаса рищарал цIараздалъун дица гьарулеб буго Хирияб Къуръан Дуца дие рекIел гьалмагълъун, ургъел-пашманлъи рекIел рахIат хвезабулеб, инабулеблъун гьабе», - ян абуралдалъун гьарун, гьесул гьеб хIал тIаса ун гурого ва гьеб хисун тIаде рохел бачIун гурого», - ян.

Гьарараб кьеялъе. Гьебги ккола ТIабаранияс «Ал-АвсатI» абураб тIехьалда рехсараб. Гьениб хъвалеб буго аварагас ﷺ абунин, цониги чи гьечIин гьал рагIабаздалъун Аллагьасда ﷻ гьарун, БетIергьанас ﷻ гьесие гьарараб кьун гурониян. Гьелги ккола: «Аллагьу ла илагьа илла Ллагь ва Ллагьу акбар, ла илагьа илла Ллагьу вахIдагьу ла шарика лагьу лагьул мулку ва лагьул хIамду ва гьува гIала кулли шайъин къадир, ла илагьа илла Ллагь ва ла хIавла ва ла къуввата илла би Ллагь».

Нагагьаб балагь-къварилъиялдаса цIунизе. Цо чи вачIуна Абу-Дардаихъе ва абула дур рукъ бухIулеб бугин. Жаваб гьабун гьес абула: «Гьеб иш лъугьине биччалевлъун Аллагь ﷻ вукIинароан, дун вукIаравани Бичасул расуласдаса ﷺ рагIарал рагIаби абуравлъун», - абун. Гьес ﷺ абуна: «Щив чи вугониги гьел рагIаби радал абун, гьесде къасимех щвезегIан балагь-къварилъи щвеларо. Къоялъул ахиралда гьел рагIаби абурасдеги рогьинегIан щвеларо», - ян. Гьел рагIабиги ккола: «Я Аллагь! Мун вуго дир БетIергьан. Лагълъи гьабизе кколевги Мун гурони гьечIо. Дуде гьабула дица киналъулъго тавакал. Мун вуго кIудияб ГIаршалъул БетIергьан. Дуе бокьараб буголъана, бокьичIеб буголъичIо. ХIавлу-къуватги гьечIо ТIадегIанав КIудияв Аллагьасдалъун гурони. Дуда лъай, Аллагь киналдего хIалкIвей бугев вуго, лъаялъул рахъалъ Гьев кинабниги жоялда хадув гIунтIарав вуго. Я Аллагь! Дица Дудалъун цIуни гьабула дир напсалъул ва кинабниги хIайваналъул квешлъиялдаса, Мун вуго киналъего кколеб хIакъ босулев.

Дир БетIергьан битIараб нух бихьизабулев вуго», - ян абураб.

Иман цIунизе ва рухI бахъиялъулъ ритIун ккезе. «Кунузул аман мин фитани з-заман» абураб тIехьалда рехсолеб буго КъутIбул ХIададидасан бицун. «Астагъфиру Ллагьа ллази ла илагьа илла гьувал хIаюл къаюму ллази ла ямуту ва атубу илайгьи рабигъфирлии» абурал рагIаби маркIачIул какалда хадур рехсолев чи иманалда хвелин абун. «Хазинатул асрар» абураб тIехьалда бугин абун хадубги рехсолеб буго: «Аварагас ﷺ абуна: «Щив чи вугониги жинца «Къул гьува Ллагьу ахIад» жиндилъ хвезе вугеб унтулъ цIаларав, гьесие хабалъ питна гьабиларо, хоб данде къаялдасаги божаравлъун вукIина, Къиямасеб къоялъ малаикзабазги гьев сиратIалдаса вахун Алжаналде щвезегIан жидер куркьабузда ваччила», - абун. Хвалил унтулъ вукIаго лъабго нухалъ къулгьу цIаларав шагьидлъун хвелин абун буго цогидаб хIадисалдаги. Гьеб хIадисалъе баян гьабулеб бакIалда гIалимзабаз хъвалеб буго, гьев вукIинин жиндие хабалъ кIалгьикъи гьабуларел шагьидзабаздаса абун.

Хвалил захIмалъаби. Къиямасеб къоялъул руго аза-азар хIинкъаби. Гьелъул бищун бигьаябги хвалил кьогIлъи буго. Хвелалъеги 99 нухалъ кIотун ккей ва азарго хвалчадул кьаби буго. Гьел хIинкъалабаздаса хвасарлъизе бокьарав чи ватани, гьес щибаб какда хадуб анцIго калима абе. Гьел щал калимабиян асхIабзабаз цIехедал, аварагас ﷺ жаваб гьабуна: «Дунял-ахираталъулъ дандчIвалел киналниги хIинкъиязда данде (абизелъун) дица бихьизабула – Ла илагьа илла Ллагь, къварилъигун рахIатхвеязде – Ма шаа Ллагь, нигIматазе (шукрулъун) – алхIамдулиЛлагь, захIмалъабигун гьарзалъабазулъ – аш-шукру лиЛлагь, гIажаиблъизарулел жалазе – субхIаналлагь, мунагьазе (тавбулъун) – астагъфируЛлагь, тIаде рачIарал балагьазе – инна лиЛлагьи ва инна илайгьи ражигIун, захIматал хIалазулъ – хIасбия Ллагь, хIукму-къадаразулъ – таваккалту гIала Ллагь, тIагIаталгун гIасилъабазулъ – ла хIавла ва ла къуввата илла би Ллагь абурал калимаби», - ин.

Аллагьас ﷻ кумек гьабеги щивасе, кинал хIалазде кканиги Гьев ﷻ разилъулел гIамалазда чIезе тавпикъги гьабеги! Амин!

 

АхIмад Къурбанов

 

 

2026-05-01 (ЗулкъагIида 1447 с.) №9.


ДугIаялъул къибла

Аллагьасда ﷻ гьардолеб мехалда бусурбаби, квералги рорхун, зодоре ралагьула. РакIалде ккезе рес буго ТIадегIанав Аллагь лъова тIад вугин абун. Амма гьеб бичIчIи мекъаб буго.   Цо-цо гIалимзабаз баян гьабуна, как базе КагIба къибла букIунеб гIадин, зобги дугIаялъе къибла бугин абун. Гьелъие...


Нужее баяналъе

  Киталъул чохьониве щив авараг ккарав? – Юнус авараг. Маккаялъул сураби чан ругел? – 85. Мадинаялъул сураби чан ругел? – 29. МоцI чан нухалъ рехсараб Къуръаналда? – 12 нухалъ. Къуръаналда бугеб бищун кIудияб къиса щиб? – Юсуф...


ХIежалъул хIакъалъулъ цIияб тIехь

ДРялъул муфтияталъул гӀелмияб отделалъ къватӀибе биччан буго хӀежалъул тIадал ишал тӀураялъул къагӀидабазул бицараб цӀияб тӀехь. Гьеб басма ккола хӀежалде ине хӀадурлъулел бусурбабазе чара гьечIеб мажмугI. ЦӀияб тӀехь ккола «Дир зиярат» абураб сериялъул бутӀа, гьелда гъорлъе уна...


ДНРалъул муфти дандчIвана ДРялъул муфтигун

Донецкиялъул Халкъияб Республикаялъул муфти Рашид Брагин вачIун вукIана ДРялъул муфти, шайих АхӀмад-афандиясухъе, тIабигIияб балагьалде ккараб Дагъистаналъул халкъалъул рахъ кколеб букӀин загьир гьабизе. ДНРалда захӀматаб ахӀвал-хӀал букӀаниги, Донбассалъул диниял церехъабаз бихьизабуна хIажатаб...


КIудияб бергьенлъи щвела

ЗулкъагIида ккола бусурбабазул моцIрол календаралъул анцIила цоабилеб. Жибго «къагIада» абураб рагIул магIна ккола «гIодов чIей», яги хIалтIи гьабичIого чIей. Гьедин моцIалда цIар тарабги букIана гьеб заманалда гIадамал рагъ-кьал гьабиялдаса нахъекъан чIолеллъун...