Аслияб гьумералде

КIал ккуразе малъа-хъваял

КIал ккуразе малъа-хъваял

Рамазан моцIалъ кӀал кквеялдалъун стресс ккезе бегьулелги чагIи рукIунелъул, «Гемотест» абураб лабораториялъул гастроэнтеролог ва эксперт-тохтур Екатерина Кашухица гьаруна гьадинал малъа-хъваял.

ТIубараб къоялъ кIалги ккун, къаси циндаго гIемераб къадаралда бакIаб квен кванаялъ кванирукъ цIазабула ва гьенибе циндаго кислота бачIинабула, бакIлъиялъул асар бижизабула. Гьединлъидал, физиологияб рахъалъ битӀараблъун рикӀкӀуна къаси квен кӀиго бутIаялде бикьизе: цин чамасдакIалдаса ва лъедаса байбихьила ва гьоркьоб дагьаб заман индал бигьаго рихIине бегьулел белокал ва захIматго рихIунел углеводал кванала. Масала, гIанкIудал гьан яги ччугӀа овощалгун.

Рамазан моцӀалъ къаси цӀикӀкӀун кванаялъ зарал гьабула. Бежараб ва кьарияб кванил нигӀматал къаси кванаялъ хӀал щвезабула цIекI гьанаде. Къаси кватӀараб мехалда захӀматаб квен кванаялъ рачине бегьула ццималда жаниб лъамалъи хутIиялде ва гьелъул хIасилалда ганчӀал лъугьиналъул хӀинкъиялде.

Гьедин ккечӀого букӀине, ифтаралдаса хадубго кваназе ккола захӀматаб белокалъул квен, радакь рахъиндал кваназе тезе ккола захIматал углеводал ва рахьдал нигӀматал.

КӀал биччаялъул дагьабго загьирлъулеб хӀинкъи ккола къаркъалаялъе гIураб къадаралда лъим ва витаминал щунгутIи. Къаси къечон рукӀиналъ, гӀемерисеб мехалда, хIаракат бахъула цадахъго гIемераб къадаралда лъим гьекъезе. Гьедин гьабизе бегьуларо, нагагь гьабуни чехь гьорола. Лъим гьекъезе ккола къасисеб квандаса байбихьун кьижизегӀан дагь-дагьккун. ТIубараб къоялъ пихъидаса, овощаздаса, гӀурччинлъиялдаса черх махӀрумлъун букӀиналъ, гьелги кванде гъорлъе ккезаризе ккола.

Чехь гьоройчIого букIине лъикIаб буго хIайваналъул белокгун гIадатиял углеводал хIалтIизаризе. Кинал ратаниги гьалил квеназ, кигIан пайдаял жал гьел ругониги, гьез чехь гьорозабула. Гьединго газ гъорлъ бугеб лъецагун цIамгIалаб кваницаги чохьониб гьури цIикIкIинабула.

КIал биччалелъул гъадаро цӀезабе дагьабго къадаралда хинлъизарурал кванил нигӀматаздалъун, ай специял, пилпил гIемер гьабичIого ва цIамгIаллъизабичIого.

 

ХIамид МухIаммадов

2026-05-15 (ЗулкъагIида 1447 с.) №10.


Къурбаналъул гIид

ХIурматиял магIарулал, гьале тIаде щолеб буго исламалда жаниб кIудияб гIидлъун рикIкIунеб Къурбаналъул байрам.   Гьелъул аслу буго Ибрагьим аварагасдаса бачIараб. Гьебго тарих буго исламалъул щуабилеб рукнулъун бугеб хIежалъулги. Нилъер диналъул вацалгун яцал гьел къояз рукIуна хIежалъул...


ЛъикIал гIамалал

ХIадисалда буго: «Аллагь ﷻ лъикIав вуго, Гьесие лъикIлъи бокьула. Гьес ﷻ лъикIлъиялдалъун щвезе рес кьола кьвари ва цогидалдалъун щвезе кIолареб жо», - абун (Бухари). Дунял бихьиялъе Аварагасул ﷺ гьал рагIаби кьучIлъун руго бусурбанчиясе. ЛъикIлъиги, гIицIго беццараб гIамаллъун букIин гуребги, гьеб...


«Инсан» фондалъул лъазаби

«Инсан» фондалъ байбихьун буго Маккаялда къварилъиялда ругел гӀадамазе садакъаде бикьизе къурбан хъвезе бокьаразул гӀарзаби къабул гьаризе. Фондалъ тӀубазабизе бугин тӀолабго иш: къурбаналъе хъвезе хӀайван боси, шаргӀалъул къануназда рекъон гӀид тӀубай ва Маккаялда къварилъиялда ругезе...


ГурхIел-рахIму

Нилъер иманалъул къиматаб жавгьаразул цояб ккола гурхӀел-рахӀму. Гьеб цIакъ беццараб тIабигIатги буго. Иман щулалъиялъе, рухӀияб рахъ цебетӀеялъе, напс квегъизе гьарулел аслиял жалазул цояблъун ккола гурхӀел-рахӀму.   Гьеб ккола инсанасул цогидал гIадамаздехун бугеб хинлъи-рокьи, лъикIаб...


Нухлул къанунал цIуни

Кинал ругониги балагьал рачIиндал нилъеца цоцазе кумек гьабула. Гьеб буго тIабигIияб жоги. Амма буго щибаб къойил кколеб балагь, нилъги жинде ругьунлъараб. Гьебги ккола нухазда кколел авариял. 2026 соналъул лъабго моцIида жаниб ккана 357 авария, хвана 61 чи, лъукъана 510-яв, гьезда гьоркьор руго...