Аслияб гьумералде

Иблисалъе мутIигIав

Иблисалъе мутIигIав

Ццим бахъин ккола, хирияв аварагас цIунеян нилъеде васият гьабураб рекIел унтабазул цояб. Ццим бахъиндал щайтIаналъ инсанасда тIад кверщел гьабула ва жиндиего бокьаралъуве гьевги вачуна.

Бану исраилазул заманалда Аллагьасул цо валияс щайтIаналда гьикъун буго: «Адамил лъимер кинаб къагIидаялъ нужеца къосинабулеб», - ан. ЩайтIаналъ жаваб гьабун буго: «Адамил лъимер мехтун вугев мехалъ, нижеца гьев сверизавула нижее бокьаралъуве, гьаракь биччараб мехалъ чахъаби сверизарулел гIадин.

Адамил лъимадул ццим бахъараб мехалъ гьев нижеда кодов вукIуна, лъималазда кодоб торгIо гIадин, нижеца реха-рехаралъуве гьевги уна», - ян. ГIарифуназул цояс иблисалда гьикъун буго: «Дуца бице, Адамил лъимералда тIад кин кверщел гьабулеб?» - ян. НагIана батаяб иблисалъ жаваб гьабун буго: «Дица гьев восула ццим бахъиналдаги шагьват багъариялдаги аскIоб», - ан.

ТIадегIанав Аллагьас ццим бахъиналда аскIоб сабру гьабулезе рецц гьабун Къуръаналда абулеб буго: «Жидеца ццим бахъин нахъчIвалел ва гIадамаз гьабураб заралалда тIасаги лъугьунел», - абун. Абу-СагIидил Худрияс бицараб хIадисалда хирияв аварагас абун буго:

«Ццим бахъин буго цIадулъа босараб тIурччи, щив чи вугониги ццим бахъиндал вахъун чIун, гьесда гIодов чIайин абе, гIодов чIун вугони, хьибилалда вегайин абе, гьединги нахъе инчIони, какие чурейин абе», - ян. Цогидаб хIадисалда буго: «Нуж ццим бахъиналдаса цIуне, ццим бахъиналъ инсанасул рекIелъ цIа бакула, нужеда бихьуларищ нужер цонигиясул ццим бахъараб мехалъ гьесул берал багIарлъула ва бидурихьал понцIала, гьел гIаламатал нужее загьирлъидал, нуж хьибилалда рега», - ян.

Авараг цо къавмалда аскIосан унаго, гьесда рихьана чIахIиял ганчIал рорхулел гIадамал. Хирияв аварагас гьезда гьикъидал: «Нужеца гьабулеб щиб», - ан, гьез жаваб гьабуна: «Ниж захIмалъи хIехьон, къуваталъул хIалбихьулел руго», - ян. Цинги аварагас абуна: «Дица нужеда бицинищ гьелдасаги захIматаб пиша», - ан. Гьез бицеян абидал, аварагас абуна:

Диналъул вацасдехун ццим бахъарав чи, щайтIанги къезабун, гьесде аскIове кIалъазе ин буго», - ян.

Лъабго гIамал буго алжаналъул агьлуялъул тIабигIатаздаса жал кколел: дуда зулму гьабурасдаса Аллагьасе гIоло тIаса лъугьин, мун махIрум гьавурасе садакъа кьей, дуе квешлъи гьабурасе лъикIалдалъун жаваб гьаби. Абу СагIидил Худрияс бицараб хIадисалда буго: «Нужер бищун лъикIал руго ццим бахъин хIинцал, ццим бахъун хадуб гьеб хехго къулчIулел. Нужер бищун квешал руго хехго ццим бахъунел ва хехго гIодоре руссунарел», - ан.

Цо нухалъ ГIумар ибну ГIабдулгIазизида вихьидал мехтарав чи, гьес гьесда тагIзир кьабизе амру гьабуна. ТагIзир кьабизе вачунаго мехтарав ГIумариде вагъизе ва хьандезе лъугьуна. Цинги ГIумарица амру гьабула гьев тагIзир кьабичIого виччан теян.

ГIажаиблъарал асхIабзабаз ГIумарида гьикъула: «Я, муъминзабазул амир! ТагIзир кьабизе мустахIикъав чи дуде семидал виччан теялъул хIикмат щиб?» - ан. ГIумар ибну ГIабдулгIазизица жаваб гьабула: «Гьес дир ццим бахъинабуна, дица гьесда тагIзир кьабун букIарабани, Аллагьасул гIадлу билълъанхъизабун гуреб, дирго напсалъе гIоло букIинаан, дие бокьичIо дирго напсалъе гIоло бусурманчиясда кьабизе», - ян.

Ибну ГIабасидасан бицараб хIадисалда хирияв аварагас абун буго:

«Дица нужеда бицинищ нужер бищун квешал», - ян. АсхIабзабаз бицеян абидал, аварагас абуна: «ГIадамазде ццим бахъунев ва гIадамазул жинде ццимги бахъине гьабулев», - ан.

ИСРАФИЛ-ХIАЖИ МУХIУМАЕВ

2026-08-01 (Сафар 1448 с.) №15.


ТалихIкъосин, балагь-къварилъи, унта-щокълъи

Унти буго Аллагьасул ﷻ рахIматазул цояб, гьелъ загьир гьабула инсанасул загIиплъи ва хIалкIвей гьечIолъи. Унти рикIкIуна гIицIго черхалъул къварилъилъун гуребги, иман щула гьабизе бачIараб хIалбихьилъунги мунагьал чурулеб алатлъунги. ХIадисалда бицараб кинниги, унтараб мехалъ сабру гьабиялъ...


Муфтиясги гIахьаллъи гьабуна

Дагъистан Республикаялъул муфти, шайих АхӀмад-афанди гӀахьаллъана РФялъул президентасул Северияб Кавказалъул федералияб округалда вугев вакил Юрий Чайкал нухмалъиялда гъоркь тӀобитӀараб данделъиялда. Гьениб гьоркьор лъун рукIана миллатазда ва диназда гьоркьоб рекъел цӀуниялъул ва гьеб щула...


Аллагьасул ﷻ аманат

ГIемерисел руччабаз хIаракат бахъула хIалакълъизелъун черхалъе гIакъуба кьезе. Гьеб гуро жакъасеб «унтиги», гьедин букIана гIасрабаз цебеги.   МухӀаммад Аварагасул ﷺ суннаталъ нилъеда малъула черхалъулги рухӀалъулги хIал лъикIлъизабиялъе рекъон кколел сабабал. Суннатги ккола...


Гьикъизе нечараб бицине намусаб

Кредит босана...   Чияр счеталде гIемераб гIарацги битIун, щибго жоги гьечIого хутIана дун. ХIинкъун йикIана гьелъул хIакъалъулъ росасда бицинеги. Гьеб бахчизелъун дица кредит босана. Гьанже кредит бецIизецин кIолеб гьечIо, кьезе кколеб болжалги гIагарлъулеб буго. Щибдай...


Суал-жаваб

МагIна бичIчIуларел Къуръаналъул аятазе ва хIадисазе кинаб хIукму бугеб? Цогидал аятазда релълъун гьезул тафсир гьабизе бегьулищ? Гьел аятазде ва хIадисазде нилъеца иман лъола ва гьелъул хIакъикъат ТIадегIанав Аллагьасде ﷻ тIамун тола. Гьединал аятазе ва хIадисазе баян тафсир гIалимзабаз кьечIо....