Аслияб гьумералде

Балагьазулъ ругел пайдаби

Балагьазулъ ругел пайдаби

Балагьазулъ ругел пайдаби

Къуръаналда буго: «Дица нужер хIалбихьичIого тезего теларо дагьаб хIинкъи рекIелъе рехун, ракъи-къеч биччан, боцIи мукъсан гьабун, гIага-божарал хвезарун, пихъие, тIощалие зарал гьабун…», – ян.

 

Гьаб аяталда БетIергьанас абулеб буго гьабичIого теларин абун. Гьединлъидал нилъ руго бокьараб заманалда къварилъиялде ккезе рес бугеллъун. Гьелде хIадураллъун, ай гьеб ккезе букIин лъалеллъун рукIинеги рекъараб буго киназего.

Цоги аяталда абулеб буго: «ГIадамазда ракIалдейищ ккун бугеб гьез иман лъунин абун гьезул хIалбихьичIого, питнаялде ккезаричIого гьел телин абун?» – ян. (сура «ГIанкабут» 2 аят). Кинавниги чиясул хIалбихьизе буго батIи-батIиял балагьал, къварилъаби тIаде тIамун.

Гьедин ахIделеб Къуръанги букIаго, бетIер унтарабгIанасеб жо тIаде бачIине нилъер напсаз къабул гьабулеб гьечIо.

– Цониги нигIмат БетIергьанас нахъе босуларин буго гьелдасаги лъикIаб кьезелъун гурони. Гьелъул магIна кколаро жиндир бугеб боцIи хвани гьелдасаги цIикIкIун кьезе кколин БетIергьанасин абураб. Гьединги ккезе рес буго. Амма гьесие пайда бугелде хисула БетIергьанас гьесул хIал. Нилъер загIиплъиялъул рагIа-ракьанде щвей бихьуларищ, кинаб хIал нилъеего пайдаяб бугебалицин батIа бахъизе лъангутIи.

– Балагьаз гурон чуруларел мунагьал рукIунин буго нилъер. Хирияб хIадисалда буго: «Бусурбанчиясде щвараб свак, унти, ургъел, пашманлъи, кинабгIаги зарал, ракI беки, хIатта къараб зазалъул унтиялъухъги мунагьал чурула БетIергьанас», - ян.

Цоги хIадисалда буго: «Муъминчиясда яги мууъминчIужуялда, гьезул лъималазда, боцIуда балагь бугеллъун тIаса унаро Аллагьгун гьел щибго мунагь гьечIеллъун дандчIвазегIан», – ян.

– Нилъерго кIарчанлъи, хIалихьалъи ва загIиплъи лъай. Гьеб балагь бачIинегIан нилъго ханзабиян кколелъул, захIмалъи бихьидал лъала инсанасда сундул бетIергьан живго вугевали.

– Тавбу гьабиялде тIами, ракI беки, Аллагь ракIалде щвей. РахIаталда рукIаго нилъеда ракIалде щоларелъул БетIергьан, захIмалъиялде ккедал кантIула тавбуялде.

– ЗахIмалъи-къварилъиялда ругезул хIал бичIчIи. ГIорцIарасда вакъарав лъаларин абураб аби буго магIарулазул. Жиндаго захIмалъи бихьарасда лъикI бичIчIула къварилъиялда вугесул хIал.

ХIурматиял бусурбаби, гьаб дунял буго балагь-къварилъиялъул рукъ, гьаниб щибго рахIатги нилъеда бихьизе рес гьечIо. Гьединлъидал нилъ кидаго хIадурал ва мукIурал рукIине ккола балагьазда дандчIвай гьабиялде, гьеб хIехьеялде ва гьелда сабру гьабиялде. ЛъикIаб букIа, квешаб букIа, кинаб хIал тIаде бачIаниги Аллагьасдаса букIинги кIочене бегьуларо.

 

МухтарахIмад МухIаммадов

2026-08-01 (Сафар 1448 с.) №15.


Аварагасул ﷺ сира

Кинаб илагьияб хIикмат букIараб Аварагас ﷺ Макка рехун тезе ккеялъулъ?   Маккаялдаса Мадинаялде Аварагас ﷺ гьижра гьабиялъул хIикматаздасан ккола бусурбабазе дин загьир гьабизе цо шагьаралда яги улкаялда толеб гьечIони, гьезги дин цIунизе гIоло, ватIаналдаса цоги бакIалде гьижра гьабизе...


ХIикматал махлукъатал

Квокка Квокка ккола унго-унголъунги гIажаибаб ва цIакъ хIикматаб хIайван. Гьелда абула «Ракьалда бищун талихIаб хIайваниланги». Гьаб ккола кенгуруялъул хъизамалдаса гьитIинабго хIайван. Гьелъул кIодолъи-гьитIинлъи буго гIага-шагарго рукъалъул катил гIадаб. Черхалъул халалъи: 40-54 см,...


Тушбабаздехунги букIана гIафву

Аварагзабазул тIабигIа-таздасан ккола хIилму ва гурхIи. Аллагьас ﷻ Аварагасдехун абулеб буго: «Дуца гIадамаздехун гьабулеб гIамалалъулъ бигьаяб, хIеренаб нух тIаса бище ва жагьилал гIадамаздасаги вусса», ай гьез гьабуралда релълъараб ахIмакъаб гьабугейин ва гьезул рагIи-гIамал гIадахъги...


РекIелъ букIунеб

РекIелъ букIунеб Бусурбанчияс жиндирго хасият-гIамал берцин гьабизе ккола. Аллагьасдаса хIинкъи буго бищун лъикIаб зад инсанас цадахъ босулеб. ТIадегIанав Аллагьасги ﷻ абидал, Гьесдаса хIинкъи (такъва) бищун лъикIаб задлъун бугин.   Къуръаналда буго (магIна): «…Бищун лъикIаб...


Муфтиясги гIахьаллъи гьабуна

Дагъистан Республикаялъул муфти, шайих АхӀмад-афанди гӀахьаллъана РФялъул президентасул Северияб Кавказалъул федералияб округалда вугев вакил Юрий Чайкал нухмалъиялда гъоркь тӀобитӀараб данделъиялда. Гьениб гьоркьор лъун рукIана миллатазда ва диназда гьоркьоб рекъел цӀуниялъул ва гьеб щула...