Аслияб гьумералде

Балагьазулъ ругел пайдаби

Балагьазулъ ругел пайдаби

Балагьазулъ ругел пайдаби

Къуръаналда буго: «Дица нужер хIалбихьичIого тезего теларо дагьаб хIинкъи рекIелъе рехун, ракъи-къеч биччан, боцIи мукъсан гьабун, гIага-божарал хвезарун, пихъие, тIощалие зарал гьабун…», – ян.

 

Гьаб аяталда БетIергьанас абулеб буго гьабичIого теларин абун. Гьединлъидал нилъ руго бокьараб заманалда къварилъиялде ккезе рес бугеллъун. Гьелде хIадураллъун, ай гьеб ккезе букIин лъалеллъун рукIинеги рекъараб буго киназего.

Цоги аяталда абулеб буго: «ГIадамазда ракIалдейищ ккун бугеб гьез иман лъунин абун гьезул хIалбихьичIого, питнаялде ккезаричIого гьел телин абун?» – ян. (сура «ГIанкабут» 2 аят). Кинавниги чиясул хIалбихьизе буго батIи-батIиял балагьал, къварилъаби тIаде тIамун.

Гьедин ахIделеб Къуръанги букIаго, бетIер унтарабгIанасеб жо тIаде бачIине нилъер напсаз къабул гьабулеб гьечIо.

– Цониги нигIмат БетIергьанас нахъе босуларин буго гьелдасаги лъикIаб кьезелъун гурони. Гьелъул магIна кколаро жиндир бугеб боцIи хвани гьелдасаги цIикIкIун кьезе кколин БетIергьанасин абураб. Гьединги ккезе рес буго. Амма гьесие пайда бугелде хисула БетIергьанас гьесул хIал. Нилъер загIиплъиялъул рагIа-ракьанде щвей бихьуларищ, кинаб хIал нилъеего пайдаяб бугебалицин батIа бахъизе лъангутIи.

– Балагьаз гурон чуруларел мунагьал рукIунин буго нилъер. Хирияб хIадисалда буго: «Бусурбанчиясде щвараб свак, унти, ургъел, пашманлъи, кинабгIаги зарал, ракI беки, хIатта къараб зазалъул унтиялъухъги мунагьал чурула БетIергьанас», - ян.

Цоги хIадисалда буго: «Муъминчиясда яги мууъминчIужуялда, гьезул лъималазда, боцIуда балагь бугеллъун тIаса унаро Аллагьгун гьел щибго мунагь гьечIеллъун дандчIвазегIан», – ян.

– Нилъерго кIарчанлъи, хIалихьалъи ва загIиплъи лъай. Гьеб балагь бачIинегIан нилъго ханзабиян кколелъул, захIмалъи бихьидал лъала инсанасда сундул бетIергьан живго вугевали.

– Тавбу гьабиялде тIами, ракI беки, Аллагь ракIалде щвей. РахIаталда рукIаго нилъеда ракIалде щоларелъул БетIергьан, захIмалъиялде ккедал кантIула тавбуялде.

– ЗахIмалъи-къварилъиялда ругезул хIал бичIчIи. ГIорцIарасда вакъарав лъаларин абураб аби буго магIарулазул. Жиндаго захIмалъи бихьарасда лъикI бичIчIула къварилъиялда вугесул хIал.

ХIурматиял бусурбаби, гьаб дунял буго балагь-къварилъиялъул рукъ, гьаниб щибго рахIатги нилъеда бихьизе рес гьечIо. Гьединлъидал нилъ кидаго хIадурал ва мукIурал рукIине ккола балагьазда дандчIвай гьабиялде, гьеб хIехьеялде ва гьелда сабру гьабиялде. ЛъикIаб букIа, квешаб букIа, кинаб хIал тIаде бачIаниги Аллагьасдаса букIинги кIочене бегьуларо.

 

МухтарахIмад МухIаммадов

2026-09-01 (РабигIул аввал 1448 с) №17.


Тафсир агьлуялъул маяк

Имамзабазул, хасго чIахIиял гIалимзабазул къимат лъала гьезул таржама гъваридго лъазабидал. Гьелдаго цадахъ имам вокьизеги вокьула. Амма лъаларев чи вокьизе кIоларо. Аварагас ﷺ абухъе, гIалимзаби ккола гьесул ирисилал. Щайгурелъул, Аварагас ﷺ жинда хадуб тола гIелму. Гьел ккола гьеб ирс босулел ва...


ХIасил щиб ккараб?

АлахIамдулиллагь, щибаб рецц Аллагьасе ﷻ, ракI бохулеб, черхалъе гьайбатаб асар гьабулеблъун букIана риидалил гIодоркъоязда Къуръан цIализе, как базе, тIабигIат берцин гьабизе, дарсазде хьвадун, лъималаз мажгитал цIун рукIараб заман.   Лъимал руго нилъер берзул канлъаби, рухI кьунги гьезие...


Рокъоб мавлид гьабиялъул даража

Абубакр Сидикъас абуна: «Мавлидалъе цо диргьам жинца кьурав чи Алжаналъув дир гьалмагъ вуго», - абун.   ГIумарица абуна: «Аварагасул ﷻ мавлид жинца кIодо гьабурав чи, ислам чIаго гьабурав чи вуго», - ян. ГIусманица абуна: «Мавлид цIализе цо диргьам жинца кьурав...


Камиллъарав авараг

Нилъее мисаллъун ва шаригIат малъизелъун Аллагьас ﷻ витIарав чи вуго хирияв МухIаммад авараг ﷺ. ТIадегIанав Аллагьас ﷻ Къуръаналда абун буго (магIна): «Аллагьасул расуласда буго нужее, я муъминзаби, берцинаб нахърилълъин…». (Сура «ал-АхIзаб», аят 21).   Нужеца...


ХIалтIи лъикI букIине

Гьабулеб хIалтIи-пиша лъикI букIине (баракат) бокьарас тIадчIей гьабила щуго жоялда.   ХIалтIи сабаблъун Аллагьас ﷻ тIадкъарал жал нахърахъуге ва кIарчанлъиги гьабуге. Жиндир заманалда тIадкъарал жал тIурани, хайир батила. ХIалтIи сабаблъун Аллагьасул ﷻ махлукъат хIакъир гьабуге. Нилъер...