Аслияб гьумералде

Гьекъолдиялъул зарал

Гьекъолдиялъул зарал

ШаргIияб хIукму пуланав чиясда билълъанхъинабизе ккани, шартI буго гьев мукаллаф, таклиф бугев вукIин. Таклиф ккола балугълъиялде вахин (14 сонги бащдабги), гьелдасаги хадуб чиясда тIад таклиф букIине ккани, дов вукIине ккола жеги гIакълу бугевлъунги.

ГIантав гурев, тохав гурев, цIодорав, гIакъилав. Аллагьасул амраби тIад къазе ккани, гIадан вукIине ккола гIакълу бугевлъун. ГIакълу буго инсанасул киналго пишаби рилълъанхъизарулеб алат, тIагIел. Щиб жо кколеб гIакълу? Гьеб ккола чиясе лъикIабги квешабги, хIакъабги тIекъабги батIа бахъизе кьураб алат. Гьебги дунявиял мурадазулъ гурел, диниял хIукмабазулъ бугеб ккола.

Къиса

Адам аварагасе бачIун буго, берцинаб тепсиялдаги лъун, лъабго жавгьар. Гьелги рукIун руго – иман, гIакълу ва яхI-намус. Цояб тIаса бищизе ихтиярги кьун буго. Нилъерго хIисаб гьабеха, кинаб тIаса бищизе букIараб? Аллагьас кьураб гIелмуялдалъун гьесда лъала гIакълу тIаса бищизе. ГIакълуялъ иманалда абула мун тIадбуссайин, Адамица жиб тIаса бищанин. Амма иманалъ инкар гьабула нахъе ине ва абула: «Дие амру букIана гIакълуялда аскIоб чIайин абураб», - ян. Цинги яхIалда абула мун нахъе айилан. ЯхIалъги инкар гьабула нахъе ине ва абула диеги амру букIанин иман бугелъуб чIайин абураб. Гьедин, бищун къиматабги тIаса бищун, Адамие щвана киналго жавгьарал.

Гьаб къисаялдасан нилъеда бичIчIула гIакълу бугев чи иман бугевги вукIунеблъи. ГIакълу къваригIунеб буго иман букIине ккани. ГIакълуги иманги бугев чиясда яхI- намусги букIуна. ЯхIги цIакъ кIудияб жо буго. Гьелъги, гIакълуялъго гIадин гьукъула инсан, гIодорегIанал пишабаздаса. Гьебги лъанлъидалха шайтIаналъги рахIатхун инсанасул гIакълу инабизе хIаракат бахъулеб. Аслиял гьелъул алаталги руго гьукъарал жал, мунагьал. Щибаб мунагьалъ чиясул рекIелъ, гIакълуялда лъола цо чIегIераб тIанкI, къасават. Гьелъ чиясул гIакълу дагьлъизабула. Амма бищун кIудияб илбисалъул алат буго хамру, мехтел.

Аллагьас Къуръаналда абулеб буго: «Ле, иман лъурал гIадамал! ХIакълъунго хамру (жинца чиясул гIакълу мехтизабулеб жо) ва гьоркьоб шартI лъолел хIаял (мисалалъе, гIарац лъун кагътал хIай гIадал) ва хъанчал, пал тIамулел чIорал (гьезда релълъарал цогидалги) гIодорегIанал жал руго (къабихIал, инжитал, гьукъарал) ва шайтIаналъул гIамалалги руго, гьелъ нилъедаги берцин рихьизарурал, нуж гьелдаса рикIкIалъе, ай гьелги гьаруге, гьабулеб бакIалдеги унге. Нуж гьелдалъун, гьеб гьабичIого теялдалъун, хвасарлъизе рес буго. ХIакълъунго, шайтIаналъе бокьун буго нужеда гьоркьоб, мехтелги хIаялги сабаблъун, тушманлъи ккезабизе ва нужер ццим бахъинабизе, гьединго нуж Аллагь рехсеялдасаги какал раялдасаги рикIкIад гьаризе». (Суратул «Маидат», 90-91).

МУХIАММАД НУРМУХIАММАДОВ, ГIАХЬАЛЧIИ РОСДАЛ ИМАМ

2026-05-01 (ЗулкъагIида 1447 с.) №9.


КIудияб бергьенлъи щвела

ЗулкъагIида ккола бусурбабазул моцIрол календаралъул анцIила цоабилеб. Жибго «къагIада» абураб рагIул магIна ккола «гIодов чIей», яги хIалтIи гьабичIого чIей. Гьедин моцIалда цIар тарабги букIана гьеб заманалда гIадамал рагъ-кьал гьабиялдаса нахъекъан чIолеллъун...


Тавбуялде рачIун лъикI

Нижеда тIаса лъугьа, тIадегIанав БетIергьан, ТIабигIиял балагьал рикIкIад гьаре, я Аллагь. Ниж, щибниги лъаларел, лъавукъал муъминзаби, Лълъел балагьал тIаде щун, тIерхьинаруге, Аллагь.   Жакъа Дагъистаналде бачIараб къварилъиялъ, БичIчIана киназдаго дур хIалкIолъи, БетIергьан. Хинаб...


17 мина къачIазе буго

Дагъистаналъул муфти, шайих АхIмад-афандил бихьизабиялда рекъон, муфтияталъул северияб округалда вугев вакил МухIаммад Мукъошдибировги Хасавюрт районалъул росабазул имамзабиги, «Инсан» фондалъул вакилзабиги рачIун рукIана ЦIияб ЦIиликь росулъе. Гьениб бугеб ахIвал-хIалалъухъги...


Иманалъул бутIа

Сабру ккола инсанасул тӀабигӀаталъул бищун берцинал гӀаламатазул цояб. ЗахӀматаб ахӀвал-хӀалалде ккарал гӀадамазе заман къваригӀуна жидерго ракӀ гIодобе биччазабизе. Гьединаб заманалда сабру гьаби ккола нилъер иманалъул чара гьечIеб бутIалъун.   Аварагас ﷺ Абу-Гьурайратидасан бицараб...


ДугIаялъул къибла

Аллагьасда ﷻ гьардолеб мехалда бусурбаби, квералги рорхун, зодоре ралагьула. РакIалде ккезе рес буго ТIадегIанав Аллагь лъова тIад вугин абун. Амма гьеб бичIчIи мекъаб буго.   Цо-цо гIалимзабаз баян гьабуна, как базе КагIба къибла букIунеб гIадин, зобги дугIаялъе къибла бугин абун. Гьелъие...