МугIрузул хIалтIи щиб?
Къуръаналда, «Аварагзаби» абураб сураялъулъ буго дунялалда мугIруз тIубалеб ишалъул бицараб аят. МагIна: «Ва Дицаги гьаруна ракьалда тIад жал чIезарурал мугIрул, гьеб ракь гьелгун цадахъ гьар-гьадун багъа-бачаризе гурилан…».
Божизе захIматго букIунеб батизеги бегьула цо-цоязе гьадинаб гIелму Къуръан рещтIараб гIасруялдаго рагьун букIанин абуни. Кинниги геологияб гIелмуялъ загьирго чIезабуна мугIрузул гIуцIи ракьул хъалалъул кIуди-кIудиял къанал цоцалъ тункун лъугьарал рукIин.
Къоабилеб гIасру байбихьилалдего, гIалимзабазда ракIалде кколеб букIана, мугIрул цого-цо ракь лъугьунаго, дунялалда тIад хутIарал борхалъабазул кIвар, гьезие гIадлъана, мугIрул ракьалда тIад раккарал борхалъаби ва гохIккелал гурелги, гьезул гIурал гъваридал кьалбалги рукIин.
Ракьул гъаталда жанир анцIго-анцIила щугогIан тIаде раккаралдасаги гъварилъуде арал ругин. Гьел релъинаризе бегьула магIазда, ракьул къаназда тIад чIварал гьел щулаго рукIине. Мисалалъе, Эверест мегIералъул борхалъи бащалъула ичIазарго метралда, амма гьелъул кьалбал руго ракьул чохьонир нусиялда къоло щуазарго метралдасаги гъваридго.
МугIрулги гьезул кьалбалги лъугьунел руго ракьул гъаталъул кIудиял къанал цоцалъ тункиялдалъун, гьел цоцалъ тункараб лахIзаталъ къвакIараб ракьул къоно унеб буго цогидалда гъоркье.
ТIадехун ккараб ракьул къоноялъул дагь-дагьккун мегIер лъугьунеб буго, амма гъоркьияб рахъ абуни, гъварилъуде ун, мугIрузул кьалбазде сверулеб буго. Гьадин бицун буго мугIрузул кIваралъул, геологияб гIелмуялъул тIахьазда.
МУХТАРАХIМАД МУХIАММАДОВ
