Как баялъ гIумру халат гьабула
Микулин абурав академикас ургъун буго гьабизе бигьаяб ва пайдаяб гимнастика. Гьелъ кумек гьабула бидул тIадецуй рекъезабизе, бидул хьвади лъикIлъизабизе ва бидурихьал руччунгутIизе. Жеги гьелъ лъикIлъизабулеб буго гIадалнахалъул хIалтIи ва гьеб гьабулесул бетIер унтиги гIемер букIунеб гьечIо.
Гьеб гимнастика гьабулеб къагIидаги гьадинаб буго: хIатIазда витIун вахъун чIа, цаби данде къай. Ракьалдаса угъдул 4-5 сантиметралъ тIаде рорхе, цинги хехго риччан тун, ракьалда кьабизаре. Гьединаб тункиялъул хIасилалда бидурихьазул клапаналги рагьун, жеги цIикIкIараб къуват щола би эхеде туркIизабиялъе.
Гьединаб гимнастика къойида жаниб щуго нухалда гьабизе лъикIаб буго ва 30 нухалда такрарги гьабила. Гьебги щибго гIедегIичIого, цо секундал жаниб цо тунки кколеб хIалалда. Гьединаб гимнастика цIакъго пайдаяб буго гIодор чIун гьабулеб жидер хIалтIи бугезе. Гьеб гьабизе бегьула рекеризе яги рилълъанхъизе бегьуларезги. Черх туркIизаби лъикIаб профилактика буго бидурихьал руччин, инфаркт-миокарда ва инсульт ккеялдаса цIуниялъе.
Гьанже балагьеха, бусурбаби, гьаб гIелмияб цIех-рехалъул хIалтIи буго гIагашагарго 1977-абилел соназда гьабураб жо. Гьелдаса, ай 1400 соналъ цебе халкъалъулго хирияв авараг МигIражалде Аллагьасги вачун, бусурбабазда тIадаблъун гьабуна къойида жаниб щуго нухалда как бай. Гьев академикас гьабураб гIелмияб хIалтIиялда жаниб гьесда батараб черхалъе ва сахлъиялъе пайда бусурбанчияс балеб щуябго какалда жаниб гьечIищ?
ГIалимзабаз бицунеб рагIула диналъул киналниги ахIкамазда жанир ругин лъун черхалъегун сахлъиялъе ва ахираталда даражабазе мустахIикълъиялъул пайдаби. Гьезул цояб ккола гьав академикас рагьараб гIелмияб хIалтIиги. ХIатта гьес хъван буго «ГIумру халат гьаби» абураб тIехь, гьелда жанибги рехсолеб буго гьаб гимнастикаялъул къагIида. Гьаб гьечIищ бищунго кIудияб хIужжа исламалъул тIадкъаял берцинго тIураялда жаниб сахлъи цIуни букIиналъе.
Аллагьас тавпикъ кьеги БетIергьанасул киналго тIадкъаял берцинго тIуразаризе!
МУХIАММАД МАЛЛАЕВ, МАХIАЧХЪАЛА ШАГЬАР
