Аслияб гьумералде

Къуръаналда рехсараб пихъ

Къуръаналда рехсараб пихъ

Инжир ккола бищунго машгьурал пихъазул цояб, хирияб Къуръаналда рехсон Аллагьас тIадегIан гьабураб. ТIадегIанав Аллагьас абуна (магIна): «Тин (инжир) ва зайтун абулеб жиб кIиялъулъго баракат бугеб, жиндаса инсанасе квание ва дару-сабабалъе мунпагIат босулеб пихъалдалъун гьедулев вуго ТIадегIанав Аллагь ﷻ» (сура «Ат-Тин», аят 1).

 

Аяталдаса бичIчIула гьеб пихъил хасаб даража букIин ва муъминчи тIамула гIадамазе гьединаб пайдаяб квен бижарав Аллагьасул хIикматалда тIад ургъизе.

Гьанжесел цIех-рехаздасан бихьула инжир бечедаб букIин клетчаткаялдалъун, витаминаздалъун ва минералаздалъун. Гьезда гъорлъ букIуна калий, кальций, магний, железо, В къукъаялъул витаминал, С витамин ва цогидалги чорхое хIажатал пайдаял жал.

Инжиралъул аслияб пайдаялъул цояб ккола гьелъулъ клетчатка цIикIкIараб букIин. Гьелъ квербакъула ургьимес лъикI хIалтIизабизе, кумек гьабула гъиз сваричIого букIине, квен биинабизе.

Инжиралъулъ руго тIабигIиял антиоксиданталги - черхалъул клеткаби заралалдаса цIунизе ва оксидативияб стрессалъул асар дагьлъизабизе кумек гьабулел жал. Хасго гьел цолъабаздалъун бечедаб букIуна бецIаб инжир ва гьелъул хъал.

Цо-цо цIех-рехазда рекъон, инжиралъул ва тIамахалъул экстрактазул букIине бегьула унтиялде данде къеркьолеб хаслъи, гьелъ кумек гьабула тIулал сахлъи цIунизе ва бидулъ чакаралъул даража низамалде ккезабизе. Амма гIалимзабаз кIвар кьолеб буго гьел асарал чIванкъотIун тасдикъ гьаризе ккани, хадубккунги цIех-рехал гьаризе кколин абун.

ГIатIгояб ва бакъвараб инжир рикIкIуна хIинкъи гьечIеблъун ва сахлъиялъе пайдаяблъун, гьоркьохъеб къадаралда кванани. Амма чакрил унти бугезда лъазе ккола инжиралъулъ тIабигIияб чакар букIин, гьединлъидал, гьеб кваназе ккола гьоркьохъеб къадаралда ва тохтурасул малъа-хъваязда рекъон.

Исламалъ нилъ ахIулел руго Аллагьас нилъее кьурал нигIматазул къимат гьабизе ва гьелдаса гIакълуялдалъун пайда босизе, сахлъи щула гьабизе. Инжир гIадал тIабигIиял кванил нигIматал ккола кIудияб сайгъаталъул бутIалъун, гьел дагь-дагьккун ва БетIергьанасе баркала кьун кванани.

 

Камил МухIаммадов

2026-09-01 (РабигIул аввал 1448 с) №17.


ДугIаялъул хиралъи

ДугIа гьаби ккола гIибадаталъул ракI гIадаб жо. ДугIа гьабиялда жаниб лагъас жиндирго мискинлъи, гIодовегIанлъи, Аллагьасде ﷻ живго хIажалъи, Аллагьасул ﷻ бечелъи загьир гьабулеб буго. Кинабго жоялъулъ Аллагьасде ﷻ гьардолел рукIине ккола. Нилъее, Аллагьас ﷻ кьураб гурони, щибго жо...


Курми росдал къо

Курми росулъ тӀобитӀана росдал къоялда хурхун байрамалъулаб тадбир. Гьеб къоялъул аслияб лъугьа-бахъинлъун букӀана щивав чияс жидерго къуват, гьунар, бергьенлъи босизе бугеб гъира бихьизабизе рес кьураб спортивияб къец. Гьелдаса хадуб киналго гьалбал кваназаруна ва цо-цо церехъабазе кьуна...


Аварагасул ﷺ гIумру щай лъазабилеб?

Аварагасул ﷺ бицунелъул гIенеккун ругеб мехалда нилъер къасд букIине бегьуларо гIицIго харбихъ гIенеккун ругеб гIадинаб. Ниятгун къасд букIине ккола Аварагасул ﷺ хIакъалъулъ рехсолел сипатаздалъун нилъее лазат щвей, ай гIишкъуялда гIенекки ва гьеб рекIелъе биччай. Аварагасул ﷺ бицунаго нилъ гьесде...


Дагъистаналъул муфти дандчIвана

Дагъистан Республикаялъул муфти, шайих АхӀмад-афандица Россиялъул Федерациялъул батӀи-батӀиял регионазда хӀалтӀулел Дагъистаналъул хӀукуматалъул вакилзабазулгун тӀобитӀана дандчӀвай. Гьеб тадбиралда гӀахьаллъана Россиялъул регионазда ва къватӀисел пачалихъазда гӀумру гьабулел дагъистаниязулгун...


Аварагасул ﷺ ирсилазул цояв

(Байбихьи цересел номералда)   Гьелдаса хадуб рагьун дин биччазегIан гьев мубарак жиндирго цIулал хIалтIиги гьабун гIадамазда гьоркьов гIадатияв чилъун вукIун вуго. Дагъистаналде зияраталъ вачIанщинахъе гьес рещтIен гьабулеб букIун буго ХасмухIаммад-хIажиясухъ. Гьесул гIумрудул цIех-рех...