Аслияб гьумералде

Огь ЭРКЕНЛЪИ, эркенлъи…

Огь ЭРКЕНЛЪИ, эркенлъи…

Огь ЭРКЕНЛЪИ, эркенлъи…

Инсанасул гIумруялда жаниб кинабго бугеб къува-кIвар тIаде кьун балагьулеб жо ккола эркенлъи. Гьелъул магIна щибха кколеб, гьеб буго кинабгIаги тIаде балагьиялдаса жив хвасарлъи. Сундаго ва лъидаго бараб жо жиндир букIунгутIи. Эркенлъи тIалаб гьаби абураб рагIиялда гъоркье бачунеб буго кинабниги хIалихьалъигун квешлъи.

 

ГьитIинаб лъимадул бетIералде жанибе бугIулеб буго мун кколин цогидаздаго ващадав чи, дур ругин ихтиярал ва эркенлъи. Гьел хвезаризе лъиего ихтияр гьечIин. ХIатта эбел-инсуцаги цIунизе кколин дур ихтиярал. Дур гIорхъаби цIуничIони хIал гьабунги тIалаб гьабизе кколин дуца. Гьел горелги гIемерал маргьаби руго западалъул политикаялда инсанасул ботIролъе лъугьинаризе хIаракат бахъулел.

Инсанияталъул гIадлу хвезабизе ккани бищунго бигьаяб алатлъун гьезда батун буго эркенлъи абураб рагIи инсанасул пикруялде гъорлъе бугIи. Гьеб гурищ нафсалъегун щайтIаналъе къваригIарабги. ЩайтIабаздаса батIияб жо гьеб пикру кьолезулги бати щакаб буго. Жиндирго «ихтиярал» цIунизе хIаракат бахъулев чиясе къваригIуна эркенлъи. Гьеб балагьулаго уна гьесул тIубараб гIумруги.

Щив чи кколев инсан? Гьеб суал кьуни цебесеб пикру биххула нилъер. Инсан ккола Аллагьас Жиндиего лагълъиялъе вижарав загIипав лагъ. ХIакъикъаталдаги лагълъун вугев чи хан вугинги ккун гаргадизе ва паччахIлъун хIазе лъугьани щиб кколебали лъаларев чи нилъеда гьоркьов гьечIо. Гьелъул бищунго гьитIинаб бутIаги ккола кигIан кутакалда ханин абун гьес хIаниги гьесул хан вахъунаревлъи. Гьелде тIадеги кинабниги гъинги гьесул жинда тIад гIадамал релъулеб учузабго пишаги букIунеблъи.

Гьебго хIал букIуна эркенлъи балагьулев чиясулги. Гьесдаса язихъав, янгъизав ва гIодовегIанав чиги вукIунаро. Щайгурелъул гьечIеб ва букIунареб жоялда дагIба балев чи кколелъул гьев.

Эркенлъи щвани бокьарав чиясул жавабчилъи уна. Гьев вукIуна гьаваялда боржунеб хIинчI кинниги сундулго гIорхъи ва гIадлу биларавлъун. Хадусеб гIумруялъул цебетIейги гьесулъ букIунаро. Щайгурелъул гьесул сундасаго хIинкъи, яги нич ва нахъчIвай хутIун гьечIелъул. Жиндирго эркенлъи балагьулаго гьес къурбанлъун гьарула жиндирго эбел-эмен ва тIубараб гIагарлъи.

Исламияб диналъул цIадирабазда гьеб пикру борцани мекъаб рахъалдехун гурони цIаларо. Щайгурелъул исламалъ тIалаб гьабула инсанасул напсалъул эркенлъи ва хIалихьатаб ихтияралда тIад малги чIун БетIергьанасе гьеб мукIур гьаби. Эркенлъи тIалаб гьаби ккана гьанже исламалъул тIалабаде данде рахъин. Гьединлъидалин эркенлъи тIалаб гьабулеб жамгIияталъул ссигун гIадлу-низам биххулеб.

Амма инсанас сабру гьабуни жинда хадуб бугеб хъаравуллъигун тIадал жал тIураялда гьесул нафс лъадарула, чорхол тIалабал, ай рахIат балагьи дагьлъула, Аллагь жинда тIад вукIиналъе мукIурлъизе байбихьула. Гьайгьай тIубараб исламияб динго гурищ гIуцIун бугеб инсан Аллагьасе мутIигI гьавизелъун, БетIергьанасе хIелизе, жиндирго загIиплъи бичIчIизе.

ХIасил гьабун абуни, бакътIерхьул улкабаз нилъер гIаламалда жаниб лъолеб бугеб эркенлъи тIалаб гьабиялъул пикру мекъаб букIин бусурбабазда бичIчIизе ккола. Гьаб заманалда телефоназдаса ва цогидалги алатаздаса инсанасда жанибе цулеб буго мекъаб пикру. Гьелде нилъ кантIичIони, гIун бачIунеб гIелалда гьеб бичIчIизабичIони хадусел наслаби щибго гурел чIахIил гIакIваялдасаги пайда гьечIеллъун лъугьине рес буго. Аллагьас кумек гьабеги кинабниги лъикIабщиналъе.

 

 

Сайпула МухIаммадов

2026-04-01 (Шаввал 1447 с.) №7.


ГӀусманиязул империялда рамазан моцӀ

Ахирал соназда турказул тарихиял сериалазухъ ралагьулел ракьцоязул къадар тIадеялдаса-тIаде цIикIкIунеб буго. ГIемерисез бицуна Эртугрулил, ГӀусманил, МехӀметил ва ГӀабдулхӀамид КIиабилесул хIакъалъулъ.   ГӀусманиязул империялъул турказги кӀвар кьечӀого течӀо рамазан моцӀ. ТӀаде щолеб...


Къуръаналъул къец ва районалъулаб ифтIар

Рамазан моцIалъул ахирисел къоязда ГӀахьвахъ районалъул КIудиябросулъ тӀобитӀана Къуръан цӀалиялъул къец ва ифтIар.   Къецги тIобитIун букIана районалъул бетIер МухIаммад МуртазагIалиевасул хIарака-талдалъун, жиндирго эбел-эмен ракӀалде щвезариялъул хIурматалда. Гьеб тадбиралде данделъана...


Къабуллъизе ккани

ТIадегIанав Аллагьас ﷻ нилъ ахIулел руго Гьесда гьареян ва гьарараб къабул гьабизе бугилан. Амма бусурбанчиясул щибаб ишалъул руго шартIал, суннатал, бегьулел ва хIарамал жал.   ДугIа къабуллъиялъе руго рихьизарурал бакIал ва заман. Гьедин гьабурасул дугIа къабуллъиялде цIикIкIун хьулги...


Луганскиялде сапар

ДРялъул делегация дандчӀвана Луганск шагьаралъул администрациялъул вакилзабигун ва рехсараб шагьаралъул бетӀерасул ишал тӀуралей Яна Пащенкогун. Дагъистаналъул делегациялда гъорлъ рукӀана «Инсан» фондалъул генералияв директор МухIаммад Мусаев; Россиялъул бусурбабазул цӀиял ракьалда...


Аварагасул ﷺ кванай

Абу Давудица бицана ГӀаишатида гьикъанин Аварагас ﷺ пер кванаялъул хӀакъалъулъ. Гьелъ жаваб кьун буго: «Нилъер Аварагас ﷺ ахирисеб кванараб квен жинда жаниб пер бугеб букӀана», - ян. Тафсир гьабулез абулеб буго гьеб батулин белъун кванараб пер, махI букIинчIо букIине.   «Ахирисеб кванараб квен...