Аслияб гьумералде

ШайтIаналъ гуккизе чIоге

ШайтIаналъ гуккизе чIоге

Как балев чи васвасди, гьабураб рукну-шартI тIубанадаян щакдари буго шайтIаналъ гьесулгун гьабулеб расанди. Васвасдулев чиясул гIакълу жагъалаб яги диналъулъ мукъсанлъи букIиналде тIоритIел гьабулеб жо бугин васвасилан хъван буго тIахьазда. Васвасалъул кумекалдалъун шайтIаналъ инсанасул гIумру къварид гьабула, динги захIматаблъун ккезабула. Исламин абуни буго бигьаяб дин. Аварагас ﷺ абуна: «Дун гIадамазухъе витIун вуго бигьаяб динги босун».

 

Вавасалъ толарев чиясе лъикIаб буго «Ла илагьа иллаЛлагь» абураб калима абизе, гьебгиха ракIбацIцIадго, хIузуралда. Аллагь ﷻ рехсараб мехалъ щайтIан нахъе къала. Ханнас (Аллагь ﷻ рехседал нахъе къалеб) абураб цIарго иблисалъе гьедин щвараб буго.

АбулхIасан Шазалияв устарас (къ.с.) муридзабазда малъулеб букIун буго васвасги квешал пикрабиги нахъе кьабулеб къагIида. Гьес абулеб букIун буго: «Васвас яги квешал пикраби ботIролъе рачIунеб мехалъ, кваранаб квер ракIалда тIадги лъун, анкьго нухалъ абе «СубхIанал Маликил Къуддус Ал-Халлакъил ФагIгIал». Цинги суратул-Ибрагьималъул къоло цоабилеб аятги цIале». Какилъе лъугьунев чияс как бухьинелде цебе абизе бегьула гьеб.

Гьединго, васвасалъе дарулъун бихьизабун букIуна «АгIузу биЛлагьи мина-щайтIани-рражим» аби, какилъги гьелда къватIибехунги. Лъабго нухалда гьаб дугIа цIализеги лъикIаб буго: «Аллагьумма инни агIузу бика мина щайтIанил васвасати хинзиб».

Васвасалъе дару щиб букIунебилан гьикъидал, ибну ХIажарица гьадин абун буго: «Васвас сах гьабиялъе лъикIго асар гьабулеб дару буго. Гьелъие дару буго тIубанго щибниги бербалагьи гьелдехун гьабунгутIи. Васвасиял пикраби, гIемер рачIунел ратаниги, дагь ратанги, гьечIеллъун тун щибго кIвар гьабичIого тей. Гьедин тараб мехалъ васвас дагь-дагьккун жибго тIагIун уна, къокъабго заманалда жаниб. Чанги чияс хIалбихьун лъалеб жо буго гьеб.

БачIанщинаб васвас гIадахъ босулев чиясул васвасин абуни, къо бахъанагIан цIикIкIунеб букIуна. Васвасалъул кумекалдалъун щайтIаналъ гьев чи кверде восула. Ахир-къадги гьев чиги тIубарав гIабдал гIадин лъугьуна, я дин гурев, я дунял гурев. ЩайтIаналъул мурадги гьебха букIунеб васвас реххиялдалъун».

ХIакъикъаталдаги цIакъ захIматаб хIалалде ккола васвасалъ толарев чи. Амма васвасалъ кквезе чIунгутIиги, ккун ватани гьелъул кIичIикьа ворчIиги живго чияс лебаллъи гьабизе кколеб жо буго. Кумекалъе шаргIалъул малъиги босун.

 

ХIабиб ХIажигIалиев

 

 

2026-08-01 (Сафар 1448 с.) №15.


КIудияб макъам

ХIурматиял бусурбаби. Аллагьасул диналде халкъ ахIи буго аварагзабазул ирс. Гьезул тIубараб гIумруго къурбан гьабун ана халкъ битIараб нухде ахIулаго. Гьелда жаниб аслияб жоги ккола гIицIго ихлас, ай ракI бацIцIалъи букIин. Гьебги щибго гьечIеб бакIалда бокьарав чиясе щолеб жо гуро.   Ихлас...


Аварагасул ﷺ сира

Кинаб илагьияб хIикмат букIараб Аварагас ﷺ Макка рехун тезе ккеялъулъ?   Маккаялдаса Мадинаялде Аварагас ﷺ гьижра гьабиялъул хIикматаздасан ккола бусурбабазе дин загьир гьабизе цо шагьаралда яги улкаялда толеб гьечIони, гьезги дин цIунизе гIоло, ватIаналдаса цоги бакIалде гьижра гьабизе...


Суал-жаваб

МагIна бичIчIуларел Къуръаналъул аятазе ва хIадисазе кинаб хIукму бугеб? Цогидал аятазда релълъун гьезул тафсир гьабизе бегьулищ? Гьел аятазде ва хIадисазде нилъеца иман лъола ва гьелъул хIакъикъат ТIадегIанав Аллагьасде ﷻ тIамун тола. Гьединал аятазе ва хIадисазе баян тафсир гIалимзабаз кьечIо....


Дагъистаналъул ГIалимзабазул совет

ДРялъул муфтияталда тӀоби-тӀана ГӀалимзабазул советалъул президиумалъул данделъи. Гьелда гӀахьаллъана ДРялъул муфтияталъул председатель Мурад ИсмагӀилов ва республикаялъул округазда ругел муфтияталъул вакилзаби. Данделъи рагьана ГӀалим-забазул советалъул председателасул ишал тIуралев КъахIиса...


РекIелъ букIунеб

РекIелъ букIунеб Бусурбанчияс жиндирго хасият-гIамал берцин гьабизе ккола. Аллагьасдаса хIинкъи буго бищун лъикIаб зад инсанас цадахъ босулеб. ТIадегIанав Аллагьасги ﷻ абидал, Гьесдаса хIинкъи (такъва) бищун лъикIаб задлъун бугин.   Къуръаналда буго (магIна): «…Бищун лъикIаб...