Аслияб гьумералде

Инсан кiодо гьави

Инсан кiодо гьави

Исламалъул кIвар бугел тIалабазул цояб ккола бусурбабаздехун гурхIалилаб балагьи ва гьоркьоблъи гьаби. Гьезул цонигияв гIодовегIанавлъун ва хIакъиравлъун вихьизеги бегьуларо. Щайгурелъул Бичасул аврагас r Абубакаридехун вуссун абуна: «Бусурбабазул цонигияв хIакъир гьавуге дуца, бусурбабазул гьитIинавги Аллагьасда цеве кIудияв вуго», - ян.

Гьаб суал буго нилъеда жаниб жиндехун кIвар гьаби загIипаб. Щайгурелъул нилъ щибго нахъе къаларо бокьарав бусурбанчи хIакъир ва сансикъ гьавизе. Гьа, гьевали гьадингояв чи вугинги абун, бигьаго квер хьвагIун тола. Гьедин гьаби исламалъул тIалабалъул гIаксияблъун ккола. Кинаб къагIидаялдаха инсанасдехун, бусурбанчиясдехун гьабизе рекъараб бугеб гьоркьоблъи?

Гьелъие буго цIакъго бигьаяб жаваб. Дудехунго кинаб гьоркьоблъи цогидаз гьабизе бокьулебали балагьун, гьединабго къагIидаялда цогидаздехунги гьаби буго. Жиндехун хъачIго кIалъазе, чорокал рагIаби абизе бокьулев ва гьелда разилъулев чи цониги ватиларин ккола. Гьедин, жиндиего бокьулареб куцалъ цогидасда кIалъай гьев чиясул тIабигIат квешлъилъун ккола. Сайфуллагь-къадиясул «Канзул магIариф» тIехьалда хъвалеб буго, Аллагьу ТагIалаяс жиндир лагъасдехун гьабулеб гьоркьоблъи бараб бугила, гьес цогидал бусурбабаздехун гьабулелда.

Цогидаздехун гьев хъачIав ва согIав ватани, Аллагьги гьесдехун гьединго вукIунила. Балагьеха, диналъул вацал, нилъер цогияздехун букIунеб тIабигIат ва хьвада-чIвади кинаб батаниги, гьединабго букIунеб буго нилъедехун БетIергьанасулги балагьи. Нилъедего Бичасул лъикIаб бербалагьи бокьани, гьесул махлукъаздехун лъикI рукIине кколел руго. ХъачIлъи, согIлъи, гIадамазе ваччизе захIмалъи, тIабигIат квешлъи кутакалда какун буго.

Хирияб хIадисалда буго: «Алжаналъул агьлу ккола жиндирго агьлу-хъизамалъе, жиндие мутIигIазе ва киналго бусурбабазе бигьаяв ва тамахав чи. ЖужахIалъул агьлу ккола жиндир агьлу-хъизамалъе хъачIав чи», - ян.

Балагьеха бусурбаби, хъачIлъигун согIлъиялъ жужахIалдеги рачунел руго. Аллагьасул лагъзаллъун ругел гIадамаздехун хIеренго вукIин, недегьлъи гьаби кколеб буго БетIергьанасул гьабулеб хIурмат. Гьединлъидал, бусурбабаздехун гьабулебщинаб лъикIлъи ва адаб ккола Аллагьасе гьабулеб хIурмат ва тIагIат. Тавпикъ кьеги киназего бусурбабаздехун тIадагьго ва хIеренго гьоркьоблъи цIунизе!

Амин!

ГIАБДУЛЛАГЬ МУХIАММАДОВ, «АС-САЛАМАЛЪУЛ» РЕДАКТОР

2026-10-01 (РабигIул ахир 1448 с.) №19.


ЦIияб мина

ЦӀияб-ЦIиликь росулъа МухIаммадовазул хъизамалъе щвана цӀияб мина. Ихдал лъим кIанцIун хадуб гьеб хъизам хутIун букIана рукъги гьечӀого. Цогидазего гIадин «Инсан» фондалъ тIаде босана гьезие мина баялъул и шва къокъабго заманалда жаниб рагIалде бахъинеги гьабуна. Гьединаб иш...


БоцIи-мал хвезабичIого щолеб садакъа

Бечедал чагӀаз садакъаги кьун, Аллагьасул нухда жидерго боцӀи харж гьабулеб бихьараб мехалъ, гьединаб рес гьечӀезул гӀарз букӀуна бечедал чагӀазе кинабго кири щолин, жидее щибго хутӀуларин абун.   Гьединалго хабарал асхӀаб-забазда гьоркьорги раккана Аварагасул ﷺ заманалдаги. Гьединал...


Суал-жаваб

Лъималазда ццим бахъиндал гьабураб хьами къабуллъизе рес бугищ? Аварагасул ﷺ хIадисазда гIемер ратула эбел-инсуца лъималазе гьабураб дугIа Аллагьас ﷻ къабул гьабулин абун. Гьединлъидал, ццим бахъараб мехалъ абураб бугониги, къабуллъизе рес буго. Тирмизияс бицараб хIадисалда буго: «Лъабго...


Аварагасул ﷺ гIумруялдаса

МухӀаммад авараг ﷺ ккола ТӀадегӀанав Аллагьас ﷻ тӀаса вищарав ва бищунго Гьесие вокьулев авараг. Гьесул тIокIлъиялъе гӀоло ТӀадегӀанав Аллагьас ﷻ рухӀал рижараб къоялъ, цогидал аварагзабазеги щвана авараглъиялъул бутӀа ва гьел лъугьана инсанияталда гьоркьоса тӀаса рищараллъун.   МухIаммад...


Малик ибну Динар

Малик ибну Динар Абу ЯхӀя ал-Басри ккола табигӀиназул щуабилеб кьералъул чи. Гьев гьавуна ибну ГӀабасил заманалда ва цӀалана Анас ибн Маликида цеве, гьесдасан хӀадисалги рицана.   Бухарияс, Абу Давудица, Тирмизияс, ан-Насаица ва ибну Мажагьица тIахьазда рехсана Малик ибну Динаридасан рицунел...