Аслияб гьумералде

Асхiабзабазул насихiат

Асхiабзабазул насихiат

Асхiабзабазул насихiат

Нилъер умматалъул церехъаби, хасс гьарун асхIабзабигун табигIиназ гIумру тIамуна Къуръаналда ва аварагасул суннаталда рекъон. Гьез нилъее нахъе тарал лъикIал гIамалаздасан ва магIна гъваридал насихIатаздасан бичIчIула Къуръан-хIадисазулъ ТIадегIанав Аллагьас гьезие кьун букIараб битIараб бичIчIи. Къуръан-хIадис битIун бичIчIизе бокьараз, тIоцебесеб иргаялда, асхIабзабигун табигIиназул гIумру лъазабизе ккола. Нилъее дарслъун ва насихIатлъун букIине ва гьезул баракатги нилъеде чваххизе гьоркьехун гьезул рехсей гьабизин.

1. Абубакар-асхIаб хвалил унтиялъ унтидал гьесухъе зияраталъе Салманул Фариси вачIана. Халифасул ахIвал-хIал бихьидал Салман гIодана ва абуна: «Я, муъминзабазул амир! Дие насихIат гьабе», - ян. Абубакарица абуна: «ТIадегIанав Аллагьас нужеда цебе дунялалъул каваби рагьила ва нигIматал чвахизарила. ВукIа-вахъине гIураб къадар гурони босуге дуего. Дуда лъай, рогьалил как барав чи Аллагьасул цIуниялда гъоркь вукIуна. ЦIуниялда гъоркьги вукIун мун Гьесда гIасилъуге. ГIасилъани, жужахIалъул цIадаве рехула!» - ян.

2. Цо къоялъ тушбабигун рагъизе бо битIулаго гьезул цевехъанасда АбубакарасхIабас абуна: «Дуего ва кьерилазе сапар захIмат гьабуге, гьезде ццинги дур бахъунге ва кидаго гьезда гурхIулевлъун вукIа. Аллагьас нужее бергьенлъи кьуни, чIахIиял чагIазда, руччабазда ва лъималазда квер хъваге. КъваригIел гьечIого исрап гьабун хIайваналги хъоге. КъотIиги киданиги хвезабуге ва дуцаго рагIи кьуралъе киданиги хилиплъуге. Нухда нужеда дандчIвала монахал чIараб бакI. Гьезиеги щибго зарал гьабуге ва гьезул чадралги риххизаруге», - ян.

3. ХIасанул Басрица абуна: «Унти – черхалъе закат буго. Унтуларел чурхдул боцIудаса закат кьоларел гIадамазда релълъарал руго», - ян.

4. ХIасанул Басрица абуна: «Мун лъабго жоялдаса цIуне: «ЧIужугIадангун аскIов чи гьечIого вукIунге, гьелда Къуръан малъиялъул ният дур батаниги; къваригIел гьечIого султIанасухъеги унге, гьесие насихIат гьабизе бокьун дуе батаниги; бидгIачигунги гIодов чIоге, гьевгун кIалъаялъ дур рекIелъе унти ккезабула», - ян.

5. Имам Абу ХIанифада фикъгьи гуреб каламалъул гIелму лъикI лъалаан. Кинниги цIалдохъабазе гьес гьукъун букIана каламгIелмуялда сверухъ бахIсал гьаризе. Цо къоялъ гьесда халлъана жиндирго кIудияв вас ХIаммад калам-гIелмуялда сверухъ бахIс гьабулев. Имамас гьесие гьукъидал, васас абуна: «Дуцаги гIемер гьеб гIелмуялда сверухъ къецал гьарунагури?» - ян. Абу ХIанифаца абуна: «Дир заманалда бахIсал гьарулаго ботIрода тIад хIанчIи чIун ругеб гIадин гIодоре риччан рукIунаан. Гьелъие гIиллаги, ниж хIинкъун рукIунаан данде дагIбадулев мекъи ккелин абун. Нужер бахIсазул мурадго букIуна нужер дандияв мекъи ккун, гьев къезави», - илан.

ЖАБИР МАЖИДОВ, «АС-САЛАМАЛЪУЛ» МУХБИР

2026-06-01 (ЗулхIижа 1447 с.) №11.


Гьикъизе нечараб бицине намусаб

ХIинкъаби кьолел руго   Дир росас гьоркьоса къотIичIого хIинкъаби кьолел руго ратIалъизе ругинги абун. Гьев нахъе къаларо лъималазда цеве дун какизеги. Гьес гIемер абула дун эбел-инсухъе йитIизе йигин «цIидасан тарбия кьезе». Дун свакан йиго гьесул къул-къудиялдаса. Росасул...


Нужее баяналъе

Гьавураб мехалъ ГIиса аварагас щиб абураб? – Дун Дур (Аллагь) лагъ вугин. КIиго пихъалдалъун Аллагь ﷻ гьедун байбихьараб сура щиб? – Сура «ат-Тин». Щиб соналъ хIеж тIадаблъун гьабураб? – ИчIабилеб гьижрияб соналъ. Къуръаналда как чан нухалъ...


Салаваталъул хиралъи

Салаваталъул хиралъиялъул хIакъалъулъ рачIарал хIадисал гIезегIан руго. Бокьун буго салават цIалиялъул хIикмат рехсезе. Аварагасде ﷺ салават битIи ккола ТIадегIанав Аллагьасде ﷻ гIагарлъиялъе ва Гьесул амру тIубаялъе бищунго кIвар бугел нухазул цояб.   Салават цIалулеб мехалъ кIвар...


ШайтIаналдаса гIамал

Ццим бахъин ккола инсанасул тIабигIияб рекIел хIал, нилъер диналда жибги муъминчиясе кIудияб хIалбихьилъун рикIкIунеб. Ццим бахъун лъугьараб заманалда жиндаго тIад кверщел гьабизе бажари ккола, хирияв Аварагас ﷺ абураб кинниги, черхалъул загьирияб гуреб, унго-унгояб къуваталъулаб (рухIияб)...


Бищун къадруяв

ГIадамазда гьоркьов бищун къадруяв хирияв МухIаммад авараг ﷺ гьавуна Маккаялда, милладияб календаралда рекъон, 571 соналъул рабигIул авал моцIалъул 12 къоялъул рогьалилъ.   Гьеб сон гIарабазда гьоркьоб лъалаан пилалъул сон абун, щайгурелъул, Йеменалъул хIаким Абрагьат КагIба биххизабизе...