Спорталдаго цадахъ рухIияб рахъги щула гьабула

Спорталдаго цадахъ рухIияб рахъги щула гьабула

Щивав чиясе бокьула жидерго лъимал адаб-хIурмат, бажари бугеллъун лъугьине. Гьелдаго цадахъ бокьула ккараб бакIалда живго цIунизе кIолевлъун лъугьинеги. Гьеле гьединаб куцалда тарбия кьолин абизе бегьула ГIали ГIалиевасул цIаралда бугеб спортшколалде хьвадулел лъималазе. Гьелъул нухмалъулев ккола МухIаммадов АхIмад. Гьесулгун буго нижер жакъасеб гара-чIвариги.

- АхIмад, ГIали ГIалиевасул цIаралда бугеб спортшколалъе нухмалъи гьабизе кидал дуца байбихьараб?

- 2019 соналда, ГIали ГIалиевасул цIаралда бугеб спортшколалъул цIияб корпус рагьидал, гьелъие нухмалъи гьабизе тана дун. Щулияб ниятгун тIаделъана хIалтIуде ва аслияб мурадлъунги букIана тIадаб иш ракIбацIцIадго тIубазаби. ДандчIвана тренералгун, дандбана гьабизесеб хIалтIи. Дир пикруялда, спортсмен вукIун гIоларо, цадахъго, хIатта тIоцебесеб иргаялда, рекIелъ иманги букIине ккола. Гьединлъидал, риидалил заманалда, лъималазул эбел-инсуда дандги бан, гьел нижеца рачуна МахIачхъалаялъул КIудияб мажгиталде, как-кIалазда хурхарал дарсал лъазаризе. Баркала буго нижер дзюдоялъул тренер Шамилие гьеб хIалтIи тIаде босаралъухъ. Дида ккола спортги динги цадахъ щулалъизабиялдалъун гурони инсанасул унго-унгояв спортсмен вахъунарин абун.

- Нужер спортшколалде хьвадулел лъималазул къадар гIураб бугищ?

- Нижеца лъимал ругьун гьарула гугаризе, боксалъе, дзюдоялъе, тэхквандоялъе, спортивияб ва художествияб гимнастикаялъе. ЦIалул сон байбихьидал спортшколалде хьвадула 1300-гIанасеб лъимер. 37 тренерги вуго цояздаса цоял лъикIал. Гьезул хIаракаталдалъун, батIи-батIиял турниразда, лъималаз росула бергьенлъабиги. Масала, боксалъул рахъалъ вуго дунялалъул кIиго чемпион, Россиялъул ва Европаялъул чемпионаллъун рахъарал руго гугарухъабазда гьоркьор. Гьединго чемпионаллъун рахъана дзюдоялъул ва тэхквандоялъул ругьунлъабазде хьвадулезул чангояв.

- Лъималазул эбел-инсулгун бухьен букIунищ?

- Рокъоб эбел-инсуца кьураб тарбиялда гIемераб жо бараб букIуна. Лъималазул тренировкабазде бугеб кIварцин бихьула рокъоб бугеб хIалалъухъ балагьун. Умумузулгун кидагосеб бухьенги букIуна.

- ХIукуматалъул рахъалдасан кумек щолищ спортшколалъе?

- Спорталъул министерствоялъ гьабула кумек. Гьеб кинабго кьола тренерзабазе харж хIисабалда, токалъухъ, газалъухъ ва цогидалги хIажатал ишазухъ. Кумек букIуна федералияб бюджеталдасанги. 

- Щиб абилеб, гьарилеб гIун бачIунеб гIелалъе?

- Бокьилаан нилъер лъимал умумузул нухккун хьвадизе. Гьелъиеги чIахIияца бихьизабизе ккола мисал. Лъималазеги гьарила сахлъи ва диналъулъ битIараб бичIчIи. Гьеб кIиябго бугони, хутIараб нухда ккола.

ТIагьиров Шамил гьавуна Гъизилюрт шагьаралда. Гьев вуго 36 сон барав чи. ГьитIинаб къоялдаса нахъе дзюдоялъул тренировкабазде хьвадана. Гьанже гьев ккола ГIали ГIалиевасул цIаралда бугеб спортшколалъул дзюдоялъул тренер.

- ГIисинал лъимал ругьун гьари захIматаб иш бугищ, Шамил?

- ХIалтIи бокьулеб бугони, щибго захIмалъи букIунаро. Лъималазда чIалгIинчIого букIинелъун нижеца цо-цо мехалда спортшколалде машгьурал спортсменалги ахIула. Лъималгун цадахъ батIи-батIиял бакIазде щола. Спортшколалъул жанахIалъуб чIван руго дунялалдаго машгьурал спортсменазул суратал. Гьезухъ балагьунги лъималазулъ гъира цIикIкIуна.  Лъималазе вагIза гьабизе муфтияталъул хIалтIухъабиги рачIуна нижехъе. Риидалил гьаб заманалда, лъималги рачун, мажгиталдеги хьвадула ниж гьезул рухIияб рахъ щула гьабизелъун.

- Шамил, лъималги рачун мажгиталде, дарсазде хьвадизе пикру кин ккараб?

- Гьеб буго тренерзабаз нижеда жанибги лъураб, жакъа нижеца лъималазеги кьолеб тарбия. Дир пикруялда, къуватавлъун гуревги спортсмен вукIине ккола гIакъилавлъунги цогидазе мисалиявлъунги. Тренировкабазда балеб цо-кIиго сагIаталъ гурони, хутIараб заманалъ лъимер сунде буссун букIунебали лъалеб букIинчIо. Гьединлъидал тренерзабазда дандги бан, нухмалъулесул изнуги тIалаб гьабун, нижеца байбихьана школазде хьвадун, нижехъе рачIунел лъималазул къиматазухъги гIамал-хасияталъухъги халгьабизе. Гьедин гьабизе байбихьидал хIасилги ккана. Гьелдаго цадахъ риидал КIудияб мажгиталдеги хьвадула. Бусурбабазул цевехъан муфти-кIудиясги, дзюдоистал ахIун рукIана жинхъего гьоболлъухъ. Гьелъги жеги лъикI хIалтIизе гъира базабуна. 

- Спортсмен цеве тIезе ккани, щиб гьес гьабизе кколеб?

- Инсан цеветIуравлъун лъугьине ккани, бищун цебе цIунизе ккола низам. Гьелдаго цадахъ рухIияб рахъги нахъе ккезе тезе бегьуларо. ГIадлу-низам ккола рогьалил какде вахъин ва къаси ригьда кьижи. Гьеб кIиябго иш мухъилъе ккарав чиясул кинабго лъикI букIуна. Гьелдаго цадахъ киналго какалги гIужда разе ккола. Хирияв Аварагасги ﷺ абун бугелъул: «Бищун лъикIаб гIамал - гIужда бараб как», - ян.

ЦеветIуравлъун вугин абун гIамал кIодолъизе бегьуларо. ГIамал кIодолъи ккола нилъер лъикIал гIамалал рухIулеб жо. ЦеветIурав спортсмен релълъинавизе бегьула гIемераб пихъ тIад бараб кIудияб гъотIода. Пихъил гIемерлъиялъ гьеб гIодоб далун, багъаричIого букIунебго гIадин, лъикIав спортсменги вукIине ккола гIодове виччаравлъун, цогидазе зарал гьабуларевлъун, ккаралъуб загIипазе кумек гьабулевлъун.

- Щибха гьарилеб нилъер цIалдолезе?

- Эбел-инсуда гьарила лъималазул тIалаб-агъаз гьабеян. ГьитIинго гьел рукIаго гьезда квешаб-лъикIаб батIа бахъизе малъани, кIудиял гIедал нилъ гьез рохизарула. Заман гIоларинги абун гIузру бачунеб батани, гьале нилъее муфтияталъ мажгитахъ дарсал чIезарун руго, ритIе лъимал цIализе.

Гара-чIвари гьабуна Жабир Мажидовас