Аслияб гьумералде

Гьаризе лъикIал цо-цо гIамалал

Гьаризе лъикIал цо-цо гIамалал

Радалги къасиги абила: «Разиту биллагьи раббан ва бил ислами динан ва би МухIаммадин ﷺ набиян», - абун. Гьелъул магIна ккола: «Дун разияв вуго БетIергьан Аллагь ﷻ вукIиналда, ислам- дин букIиналда, МухIаммад авараг ﷺ вукIиналда», - абураб. ХIадисалда буго, радалги къасиги гьал калимаби абурав чи Къиямасеб къоялъ Аллагьас ﷻ рази гьавичIого толарилан (Абу-Давуд).

МатIуялъуре ралагьулелъул абизе рекъарал рагIаби ккола: «АлхIамдулиллагьи ллази савва халкъи фагIадалагьу ва каррама сурата важгьи ва хIассанагьа ва жагIалани минал муслимина», «Щибаб рецц Аллагьасе ﷻ буго, дир вижи тIубазабурав ва камил гьабурав, дир гьурмал суратги хира гьабурав, гьебги берцин гьабурав, дун бусурбабаздасаги гьавурав» (ТIабрани).

Ригьнаде ахIараб мехалъ, гьениб барки гьабулелъул абила: «Баракаллагьу фика ва барака гIалайка ва жамагIа байнакума фи хайрин». «Аллагьас ﷻ баракат лъеги, нуж кIиялго лъикIлъиялда дандеги гьареги», - ян (Тирмизи, ТIабрани).

Налъуда босараб жо нахъе кьолелъул абила: «Баракаллагьу фи агьлика ва малика». «Аллагьас ﷻ баракат лъеги дур агьлуялдаги боцIиялдаги» (Насаи).

Унтарасухъе ваккизе щведал абила: «Аллагьумма рабба ннаси азгьибил баъса ва анта шафи ла шифаа илла шифаука, шифаан ла югъадиру сакъаман». «Я дир Аллагь ﷻ, гIадамазулги БетIергьан ﷻ, Дуца унти-захIмалъи нахъе ине гьабе, Мун вуго дару рекъезабулев, Дур гурони даруги сахлъиги гьечIо, Дуца гьав сахлъизаве, гьесулъ унти хутIулареб хIалалъ», - абураб магIна (Бухари, Муслим).

ЦIа-каналъул хIал цIикIкIараб мехалъ абила: «Бисмиллагьил кабири нагIузу биллагьил гIазими мин шарри гIиркъи нагIар ва мин шарри хIарри ннар», - абун. МагIна: «КIудияв Аллагьасул ﷻ цIаралдалъун байбихьула, цIуниги гьабула, кинабниги захIматаб бухIараб гIетIалдаса ва жужахIалъул цIаялъул гьалиялъул квешлъиялдаса».

Зигара гьабулаго абила: «Аллагьас ﷻ дур сабру берцин гьабеги, хварасул мунагьалги чураги», - абун.

Пашманаб хIал тIаде бачIиндал гIемер «Астагъфируллагь» такрар гьабила, гьединго, «Я даимго чIагояв ﷻ, я зоб-ракьалъул тадбир билълъанхъизабулев ﷻ, Дур рахIматалдалъун дица цIуни тIалаб гьабула», - ян абила (ХIаким).

Чинхъизе бачIараб мехалъ абила: «АлхIамдулиллагь», - абун. Гьеб рагIарас жаваб гьабун абила: «ЯрхIамукаллагь», - ян. (Аллагь ﷻ дуда гурхIаги). Чинхъарас жаваб гьабила: «Ягьдиякаллагьу», - ян. (Аллагьас ﷻ мун хIакъаб нухда тIовитIаги», - ян (Тирмизи).

Пихъ кьолеб гIужалъ, гьеб кваналаго абила: «Аллагьумма барик лана фи самарина», - абун. МагIна: «Я Аллагь ﷻ, Дуца нижер пихъалда баракат лъе» (Муслим).

Аллагьас ﷻ кумек гьабеги кинаб хIал нилъеде щваниги исламалъул гIурхъаби цIунун, сабру гьабун, хIакъикъиял муъминзабазул гIамал ккураллъун рукIине.

АхIмад Къурбанов

2026-05-01 (ЗулкъагIида 1447 с.) №9.


Тебетараб хоно

Инсанасул гӀумруялъе хӀажа-табщинаб бижарав, нилъеда рикӀкӀун хIалкIоларел гӀемерал нигӀматал нилъее кьурав, гӀаламалъулго БетӀергьан Аллагьасе ﷻ буго рецц. Гьединал нигIматазул цояб ккола гӀанкӀодул хоно - гӀадатияб ва хӀалтӀизабизе рес бугеб, сахлъиялъе гӀемераб пайда кьолеб...


ХIежалъул хIакъалъулъ цIияб тIехь

ДРялъул муфтияталъул гӀелмияб отделалъ къватӀибе биччан буго хӀежалъул тIадал ишал тӀураялъул къагӀидабазул бицараб цӀияб тӀехь. Гьеб басма ккола хӀежалде ине хӀадурлъулел бусурбабазе чара гьечIеб мажмугI. ЦӀияб тӀехь ккола «Дир зиярат» абураб сериялъул бутӀа, гьелда гъорлъе уна...


Ингушазул кумек

ТIабигIияб балагьалъул хIаси-лалда къварилъиялде ккарал дагъистаниязухъе кумекалъулаб квер бегьаразда гьоркьор руго ингушалги. Дагьал церегIан къоязда Ингушетиялдаса Дагъистаналде кумекгун рачIун рукIарал ингушазул цо къокъаялда гьоркьор СурхIахIи росдал имамасул наиб ГIумар Нальгиев ва жамагIатчи...


Шамаилал сунда абулеб?

Аллагьас ﷻ нилъ, бусурбаби, тIадегIан гьаруна исламияб динги кьун ва гьелдаго цадахъ гьеб дин малъизе витIана МухIаммад авараг ﷺ. БетIергьанас ﷻ гьев тIадегIан гьавуна кинабго жоялдаса. ГIаишатида гьикъидал гьесул ﷺ тIабигIаталъул хIакъалъулъ, гьелъ абуна, гьесул тIабигIат Къуръан букIанин...


Иманалъул бутIа

Сабру ккола инсанасул тӀабигӀаталъул бищун берцинал гӀаламатазул цояб. ЗахӀматаб ахӀвал-хӀалалде ккарал гӀадамазе заман къваригӀуна жидерго ракӀ гIодобе биччазабизе. Гьединаб заманалда сабру гьаби ккола нилъер иманалъул чара гьечIеб бутIалъун.   Аварагас ﷺ Абу-Гьурайратидасан бицараб...