Аслияб гьумералде

Гьикъизе нечараб, бицине намусаб

Гьикъизе нечараб, бицине намусаб

Нечолев вуго...

Намус гьечIезе гIумру гьабизе бигьаяб буго. ГIемерисел суалалги гьез нич тун тIуразарула. ГIодоре риччарал, нечарал гIадамалин абуни санцин гьаруларо, хIатта загIипал гIадамаллъун рикIкIуна. Лъазе бокьилаан нич кин инабилебали?

ПатахIудин, Гъизляр.

ГIалимчиясул жаваб

Гьелъул магIна ккола гьединав чи адаб гьечIев вугин абурабги. ГIемерисел гьединал гIадамал лъугьуна гьитIинаб мехалъ эбелинсуца гогьдаризарурал лъималазул. ХIакъикъаталдаги гьеб буго чиясул гIамал кIодолъи. Гьединаб гIамалалъ гIадамазул рокьукълъи жиндехунго бижизабула. Гьединлъидал щибниги лъикIаб жо гьечIо гьеб рагIулъ. Исламияб диналъги цIакъ какараб жо буго гIамал кIодолъи, цогидаздаса жив чIухIи, кIудияв чилъун живго жиндаго вихьи. Инсанасе гьел тIабигIатал жив чIвалеллъун руго.

ТIадегIанав Аллагьас ﷻ Къуръаналда абулеб буго (магIна): «Мун гьаб ракьалда тIад чIухIун хьвадуге, къаркъала гьетIаризабуге. Дуда кIоларо кинабго ракьалда тIад хьвадун гьелда дур чIухIи бихьизабизе, мугIрузда тIаде вахун гьел дуе мутIигI гьаризе», - ян (суратул «Исраъ», 37 аят).

Аллагьас ﷻ нилъ ахIулел руго чIухIи гьечIого рукIиналде. Нич абураб рагIи ккола рекъечIеб жо гьабиялдаса цIунун чIей. Нич ккола лъикIаб тIабигIатазул цояб. Нич гьечIолъи инсанасул гIунгутIилъун рикIкIуна. Инсанасулъ нич букIиналъ тIоритIел гьабула гьесул иманалде. Аварагасул ﷺ кьучIаб хIадисалда буго: «Нич – иманалъул гIаркьел ккола», - ян. (Бухари, Муслим)

Ракьалда бугебщинаб рухIчIаголъиялъе ТIадегIанас ﷻ ризкъи бихьизабун буго. Нич тун гьеб ризкъи тIалаб гьабизе кколин абураб жоялъ гуккизе рукIине бегьуларо. ТIадеги, гIадамазе зарал гьабичIого, сабруялда, Аллагь ﷻ разияб хIалалда гIумру тIамизе жигар бахъизе ккола. Аварагас ﷺ абун бугелъул: «Нужер бищун лъикIал гIадамазе цIикIкIун пайдаяллъун ругел руго», - ян. (ТIабарани)

Психологасул жаваб

Гьаб заман буго гIадамаз бокьа-бокьараб бицунеб. Нечарал гIадамазда ракIалде кколеб буго нич гьечIел рукIаралани киналго къваригIелал гьезул тIуралаанин абун. ГIодобе биччараб гIамал букIиналдалъун гIемераб жо гьаб дунялалда жидее щоларин абунги кколеб буго гьезда ракIалде. Амма гIумруялъ бихьизабулеб буго нич ва адаб гьечIел гIадамал церетIураллъун рукIунгутIи. Жидерго хъачIаб гIамалалдалъун хIалгьабун щвараб жоялъ талихIаллъун гьел гьаруларо. Кидакъадниги гьезда бичIчIула щиб щваниги жалго янгъизаллъун рукIин. ХъачIал чагIазда аскIов чиго чIоларо.

Нич лъикIаб жо буго, амма рукIуна бакIал нечезе рекъараб гьечIебги. Масала, букIуна бакIал нилъерго пикру загьир гьабизе ва жиндирго ихтиярал цIунизе ккараб. Жеги гIадамаз гьарараб гьабизе бокьун гьечIони, «гьабизе гьечIин» абун абизеги кIвезе ккола. Гьединаб бакIалда нечезе рекъараб букIунаро. Киналниги гIадамазе лъикIавлъун вукIине кIолареблъи бичIчIизе ккола. Кидаго ратула гIадамал нилъедаса рази гьечIел ва нилъ какулел. Гьединлъидал берцинго, шаргIалда дандекколеб къагIидалъ гIумру тIамизе хIаракат бахъизе ккола.

Цогидазда цIехезе санагIат гьечIел суалал нужер ратани, ритIизе бегьула редакциялъул гьаб 7 988 458 16 63 номералде. Гьезие гIалимасулгун психологасул жаваб кьела гьаб гьумералда.

ХIАДУР ГЬАБУНА ЖАБИР МАЖИДОВАС

2026-08-01 (Сафар 1448 с.) №15.


РекIелъ букIунеб

РекIелъ букIунеб Бусурбанчияс жиндирго хасият-гIамал берцин гьабизе ккола. Аллагьасдаса хIинкъи буго бищун лъикIаб зад инсанас цадахъ босулеб. ТIадегIанав Аллагьасги ﷻ абидал, Гьесдаса хIинкъи (такъва) бищун лъикIаб задлъун бугин.   Къуръаналда буго (магIна): «…Бищун лъикIаб...


ТалихIкъосин, балагь-къварилъи, унта-щокълъи

Унти буго Аллагьасул ﷻ рахIматазул цояб, гьелъ загьир гьабула инсанасул загIиплъи ва хIалкIвей гьечIолъи. Унти рикIкIуна гIицIго черхалъул къварилъилъун гуребги, иман щула гьабизе бачIараб хIалбихьилъунги мунагьал чурулеб алатлъунги. ХIадисалда бицараб кинниги, унтараб мехалъ сабру гьабиялъ...


Алмахъалда - мажлис

Казбек районалъул Алмахъ росулъ тIобитIана цолъиялде ва умумул ракIалде щвезариялде халкъ ахIараб мажлис. Гьениб бицана Дагъистаналъул тарихалда алмахъаз лъураб бутIаялъул, Кавказалъул рагъул заманалда алмахъаз бихьизабураб бахIарчилъялъул ва гьел кидаго Шамил имамасда цадахъ рукIиналъул...


Казияталдасан пайда щвана

ГъазМухIаммадов Жамалудин ккола Хунзахъ районалъул Харахьи росулъа. ЦIалана экономистасул махщалие. ХIалтIана батIи-батIиял идарабазда бухгалтерлъун. ГьабсагIаталда гIумру гьабун вуго ЦIияб Хушет поселокалда. Кидаго букIана спорталъулгун щулияб гьудуллъи. Гьанже нахъацин гIолохъабазда кIоларел...


Шукру гьабулищ?

ТIадегIанав Аллагьас ﷻ Къуръаналда абун буго (магIна): «Гьеб къоялъ нужеда гьикъизе буго дунялалда Аллагьас ﷻ кьурал нигIматал кин харж гьаруралин абун». (Сура «Ат-Такасур», аят 8)   Гьаб къокъабго аяталда жаниб щивав чиясе пикру гьабизе бакI буго. ГӀумруялда жаниб...