Аслияб гьумералде

Гьикъизе нечараб бицине намусаб

Гьикъизе нечараб бицине намусаб

Рос вуго цIакъго кьварарав

 

Къойидаса къойиде росгун цадахъ гIумру гьабизе захIмалъулеб буго. Дидехун цIакъго кьварун вукIуна гьев. Рокъоб дица гьабизе кколеб руччабазул хIалтIуда хадуб хъаравуллъи ккунги вукIуна. ХIалтIудаса рокъове кватIун вачIиналъ лъималазда гьев гIодоркъояз гурони вихьуларо. Дида халлъулеб буго ниж цоцадаса рикIкIалъулел рукIин. Щиб дица гьабилеб?

 

ШугIайнат, МахIачхъала

 

ГIалимчиясул жаваб

Хъизамалъулъ битIккей бараб букIуна рос-лъадул гьоркьоблъиялда. Гьезул щивас адабал цIунулел ругони, хъизан талихIаблъун букIуна. Жавабчилъи ва хIукъукъал тIурай рос-лъадуда тIадаб иш буго, щивасул батIи-батIиял ругониги.

Хирияв аварагас ﷺ абуна: «Нужер щивав жиндир рагIияталдаса цIехезе бугев вехь вуго», - ян. (Бухари, Муслим)

Гьаб хIадисалъ ахIула Аллагьасда ﷻ, диналда, гIагаразда, гIадамазда ва хъизан-агьлуялда цебе жавабчилъи букIиналде. Гьединлъидал щивасда лъазе ккола жиндаго тIадал ишал ва Аллагь ﷻ разияб хIалалъ гьел тIуразаризе хIаракатги бахъила.

Бихьинчи вукIине ккола гIадлу ва тIалаб бугевлъун, хасго Аллагьас ﷻ тIадкъарал жалазулъ. Амма гIорхъолъа ин беццуларо. ЧIужуялъул ва лъималазул цIунизе кколел хIакъал рукIуна. Гьездасан ккола хъизан-лъималазулгун лъикIаб гьоркьоблъи гьаби. Лъимал-хъизангун кIалъазе заман батизе ккола. Гьезие къваригIараб бугищали цIехела. Руччабазе бокьула росас гьезул ургъел гьабулеб мехалда. ХIажалъи ккедал, малъа-хъваялги гьарила.

Лъадигун кIалъалеб мехалда телефоналде, телевизоралде ва цогидал ишазде вуссинчIого, гIицIго гьелде вуссине хIаракат бахъила. ХIеренго ва сабруялда вукIина. Гьеб гIезегIан захIматаб жо буго, амма захIмалъи баччаралъухъ кири цIикIкIун щола. ЧIужуялъул гIунгутIабазде сабру гьабила ва лъикIал ишазухъ рецц-бакъ гьабизеги кIвахIаллъиларо. Гьелъухъа гъалатI ккедал, какичIого, хIеренго насихIат гьабила.

Баркала кьезе ва рокьи загьир гьабизе нечезеги кколаро. ТIагIамаб кванда хадуб ялъуни тIадкъай тIубайдал чIужуялъе баркала кьела. Кидаго къваригIел тIубазе хIадур йикIунин абун гьелъие рецц-бакъ гьабила.

Хъизан-лъималазда аскIоб бараб заманги гIибадат ккола. Бичасул Расулас ﷺ абуна: «Нужер бищун лъикIав вуго лъимал-хъизаналдехун бищун лъикI вукIунев», - ян. (Тирмизи)

 

Психологасул жаваб

Дир пикруялда, дур росасул гIамал-хасиятго батула кьварараб. Кьварарав чи вугониги, заман гIадада хвезабулеб гьечIо гьес. ТIубараб къоялъ хIалтIуда вукIинги буго нужер тIалаб-агъаз гьаби, ай хъизан лъикI букIиналъе гIоло хIалтIулев вукIин.

Нужедехун кьварун вукIиналъе гIиллаги, хъизан цIуниялъул рахIатхвей батизе рес буго. Гьесул рекIее хIалхьи букIине ккани, рокъоб кинабго гьесие бокьухъе букIине ккола.

Дица бицараб битIараб батани, мун ругьунлъизе ккола гьесул рагIабазде данде берцинаб жаваб гьабизе. Гьелъул магIнаги ккола, гьесул гIайибчIваялде данде ццим бахъун жаваб кьечIого, сабруги гьабун, гьесул гьари тIубазе жигар бахъеян абураб.

Гьесие бокьулеб батула, гьевгун къацандичIого, гьесул рагIабазде кIвар кьезе. Гьесие тамахго жаваб кьезе ругьунлъе.

Гьев хIалтIуда вугеб мехалда, гьесул тIалаб гьабун, ахIвал-хIал цIехон, телефоналдасан хурхен гьабе. ХIалтIудаса вачIиндал гьумер букIкIинабуге ва хинаб квенги цебе лъун, берцинго дандчIвай гьабе. Жиндир къимат гьабулеб букIин бихьидал, рес буго гьес лъикIаб гуреб гIамал тезеги.

 

 

ХIадур гьабуна Жабир Мажидовас

 

2026-07-01 (МухIаррам 1448 с.) №13.


ЛъикIалъе аслу

Аварагас ﷺ абунин имам Муслимидасан бицун буго: «БетIергьан Аллагь ﷻ вацIцIадав вуго, бацIцIадаб гурони Жинца къабулги гьабуларо. Аллагьас ﷻ муъминзабазде, расулзабазда амру гьабуралдалъун амруги гьабуна “Ва, гьал расулзаби, нужеца бацIцIадаб кванай ва лъикIал гIамалалги гьаре”,...


ГIолохъанал гIалимзабигун дандчIвана ГIолилазул форум

Гьал къоязда Хасавюрт шагьаралда тӀобитӀараб, Саидбег Даитовасул цӀаралда бугеб къецалда бергьарал гӀолохъанал гӀалимзабазегун хӀафизазе гьоболлъи гьабуна Дагъистан республикаялъул муфти, шайих АхӀмад-афандица. Данделъиялда шайих АхӀмад-афандица баркана щварал бергьенлъаби ва бицана диналъе...


РухӀияб централда мажлис

Дагъистаналъул муфти, шайих АхӀмад-афанди ва муфтиясул гӀакълучи ГIайна ХIамзатова гӀахьаллъана ГӀиса аварагасул цIаралда бугеб РухӀияб централда Щулани росдал гӀадамаз гӀуцӀараб шукруялъул мажлисалда. Гьеб тадбир гIуцIун букIана МухӀаммад аварагасул ﷺ цIаралда бугеб мажгиталъуб чIабар...


Мунагь теялде рачунел ишал

ГъалатI ккеялдаса инсан цIунарав гьечIо. ТIадегIанав Аллагьас ﷻ инсан вижун вуго мунагьалде кколевлъун.   Мунагь гьабиялда цоял къанагIатлъула, цогидал гIемерго даимлъула. Кинниги мунагь гьабиялдалъун инсанасул Аллагьасул ﷻ гурхIелалдаса хьул къотIизе бегьуларо. КигIан захIматал ишазулъгицин...


Ана цоги лъагIел …

ХIурматиял бусурбаби, гьале ана цоги лъагIел. Гьижрияб тарихалъул 1447 соналъулгун къо-мехги лъикI гьабун, дандчIвай гьабуна 1448 соналда. ЛъагIел ккола гIумруялъул саламатаб бутIа. Гьелда жаниб ккезе рес буго гIемерал лъугьа-бахъинал. Цо лъагIида жаниб цIияб дунялалде рачIуна гIемерал гIадамал,...