Аслияб гьумералде

ГIемер бегьулищ?

ГIемер бегьулищ?

Нилъеда лъала паризаяб яги суннатаб какалъе какичуригун черх чури букIине кколеблъи. Беццараб буго кидаго какичуриялда вукIине, гьедин тIобитIараб заман гIибадатлъун рикIкIуна. Какичури биххидал цIидасан какичури цIигьабизе рекъола. Амма какичури биххичIони, бокьаралгIан какал разе бегьула. Беццараб буго щибаб какие, рес рекъарабгIан, какичури цIигьабизе.

 

Абу Гьурайратидасан бицараб хIадисалда буго: «Дир умматалъе захIмалъулеб букIун гуребани щибаб какда цебе какичури цIигьабизе ва щибаб какичуриялда цебе сивак бахъизе амру гьабилаан», - ян. (Имам АхIмад)

Аварагас ﷺ нилъеда малъун гуребги, жинцагоги гьедин гьабулеб букIана. Гьелъие тIоритIел гьабула Суфяну Саврияс бицараб хIадисалъ,  Анас ибну Маликица бицана: «ГIадаталда Аварагас ﷺ щибаб какие какичурулеб букIана». Гьес гьикъула: «Нужеца кин гьабулеб букIараб?» - ян. Анас ибну Маликица жаваб кьола: «Нижеца цо какичуриялъ какал ралаан гьеб биххизегIан», - ян. (Бухари, Абу Давуд, Тирмизи)

Бурайрадидасан бицараб хIадисалда буго: «ГIадатияб куцалъ Аллагьасул Расулас ﷺ щибаб какалъе какичурулеб букIана. Амма Макка бахъараб къоялъ Аварагас ﷺ махIсабазда масхIу гьабун, цо какичуриялъ киналго какал рана. ГIумар-асхIабас абула: «Я Аллагьасул Расул ﷻ, цебе гьабичIеб жо гьабуна дуца», - ян. Аварагас ﷺ жаваб кьола: «Дица гьеб бокьун гьабуна, я ГIумар», - ян.  

ГIумар-асхIабасул суалалъ баян гьабула Аварагас ﷺ цебе гьабулеб букIараб лъикIаб иш тей ва бичIчIизабулеб буго Аварагас ﷺ цебе щибаб какда какичурулеб букIин.

Нилъее мисаллъун бихьизабизе гьеб къоялъ Аварагас ﷺ киналниги какал цо какичуриялъ рана. Амма щибаб какалъе цIияб какичуризе суннат буго.

Как базе бокьичIониги сунатаб буго какичури цIигьабизе. Амма шафигIияб мазгьабалда рекъон, лъикIаб буго цебе букIараб какичуриялъ как базе цIияб какичури гьабизе бокьани. Щайин абуни, гьев какичуриялда вугелъул, цIигьабизе кколаро.

ХIасил, чиясе бегьула какичури биххичIебгIан заманалъ бокьаралгIан какал разе. Амма карагьатаб буго гьитIинаб ва кIудияб хIажат ккун как базе.

ГIаишатидасан бицараб хIадисалда буго: «ТIагIамалда аскIоб хIакъикъияб куцалъ как лъугьунаро ва гьединго лъугьунаро кIудиябги гьитIинабги хIажат гьабизе кколеб мехалъги». Гьаб хIадисалъул магIна ккола, мухIканаб куцалъ как бай лъугьунарин гьел жал ругеб мехалъин абураб. Гьесие лъикIаб буго цин хIажат тIубазе, цинги какичурун как базе. Нагагьлъун какил гIуж борчIулеб бугони, ай какичуризе ва как базе заман хутIичIони, хIажат ккун букIаго как бала. Щайгурелъул, какил гIуж борчIани, инсан мунагьалде кколев вукIиналъ.

 

 

МухIаммаднаби АхIмаев

2026-09-15 (РабигIул ахир 1448 с.) №18.


Сахаватав инсан

Нижер росулъа сахаватав инсан Чарандал вас ГIамиргIалица жиндирго инсул букIараб мина къачIазеги къачIан кьуна росдал мадрасалъе. Киналго росдал гIадамал кутакалда рохун ва разиго руго ГIамиргIалица гьабураб гьеб баракат цIикIкIараб ишалдаса. Гьанже рес рекъана мадрасаялда лъимал ва чIахIиял...


Нужее баяналъе

Авараг гьавураб сон щиб сон букIараб? – Пилалъул сон. Пилалъул сон абун щай гьелда цIар тараб? – Гьеб соналъ Абрагьат аскаргун ва пилалги рачун КагIба биххизе вачIун вукIана. Аварагасе ﷺ кьураб бищун кIудияб мугIжизат щиб букIараб? – Къуръан. Муса аварагасул...


ГIадамал данде гьарулеб ифтар

Щибаб хамиз къоялъ мажгиталъур данделъула гIадамал кIал биччазе. Анкьида жаниб тIоритIулел ифтарал гIуцIула «Инсан» фондалъ, гьелъие кумек гьабула волонтераз.   Нижеца гара-чIвари гьабуна «Инсан» фондалъул вакил Мурадилгун ва цIехана гьелъулги волонтеразул...


Ракьулъ бижулеб гIурдахIан

Камъат (гIараб мацIалда факъгI абунги лъала, гIурус мацIалда трюфель) ккола ракьулъ бижулеб кваназе бегьулеб гIурдахIан. Хасго гьеб гIемер батула ГIагараб Машрикъалъул ва Шималияб Африкаялъул авлахъазул гIатIилъабазда, гьениб гьеб загьирлъула цIад бан хадуб. Гьеб гIажаибаб ракьалъул нигIматалъе...


Мадраса рагьана МагIлибги

Хьаргаби районалъул МагIли росулъ рагьана цIияб мадраса. Гьелъие цIарги кьуна Дагъистаналъул муфти, шайих АхIмад-афандиясул. Мадрасалда чIезарун руго киналго шартIал. Руго цIалул кабинетал, библиотека ва мутагIилзабазе хIажатабщинаб. Мадраса рагьиялъул хIурматалда тIобитIана динияб мажлисги....