Аслияб гьумералде

ГIемер бегьулищ?

ГIемер бегьулищ?

Нилъеда лъала паризаяб яги суннатаб какалъе какичуригун черх чури букIине кколеблъи. Беццараб буго кидаго какичуриялда вукIине, гьедин тIобитIараб заман гIибадатлъун рикIкIуна. Какичури биххидал цIидасан какичури цIигьабизе рекъола. Амма какичури биххичIони, бокьаралгIан какал разе бегьула. Беццараб буго щибаб какие, рес рекъарабгIан, какичури цIигьабизе.

 

Абу Гьурайратидасан бицараб хIадисалда буго: «Дир умматалъе захIмалъулеб букIун гуребани щибаб какда цебе какичури цIигьабизе ва щибаб какичуриялда цебе сивак бахъизе амру гьабилаан», - ян. (Имам АхIмад)

Аварагас ﷺ нилъеда малъун гуребги, жинцагоги гьедин гьабулеб букIана. Гьелъие тIоритIел гьабула Суфяну Саврияс бицараб хIадисалъ,  Анас ибну Маликица бицана: «ГIадаталда Аварагас ﷺ щибаб какие какичурулеб букIана». Гьес гьикъула: «Нужеца кин гьабулеб букIараб?» - ян. Анас ибну Маликица жаваб кьола: «Нижеца цо какичуриялъ какал ралаан гьеб биххизегIан», - ян. (Бухари, Абу Давуд, Тирмизи)

Бурайрадидасан бицараб хIадисалда буго: «ГIадатияб куцалъ Аллагьасул Расулас ﷺ щибаб какалъе какичурулеб букIана. Амма Макка бахъараб къоялъ Аварагас ﷺ махIсабазда масхIу гьабун, цо какичуриялъ киналго какал рана. ГIумар-асхIабас абула: «Я Аллагьасул Расул ﷻ, цебе гьабичIеб жо гьабуна дуца», - ян. Аварагас ﷺ жаваб кьола: «Дица гьеб бокьун гьабуна, я ГIумар», - ян.  

ГIумар-асхIабасул суалалъ баян гьабула Аварагас ﷺ цебе гьабулеб букIараб лъикIаб иш тей ва бичIчIизабулеб буго Аварагас ﷺ цебе щибаб какда какичурулеб букIин.

Нилъее мисаллъун бихьизабизе гьеб къоялъ Аварагас ﷺ киналниги какал цо какичуриялъ рана. Амма щибаб какалъе цIияб какичуризе суннат буго.

Как базе бокьичIониги сунатаб буго какичури цIигьабизе. Амма шафигIияб мазгьабалда рекъон, лъикIаб буго цебе букIараб какичуриялъ как базе цIияб какичури гьабизе бокьани. Щайин абуни, гьев какичуриялда вугелъул, цIигьабизе кколаро.

ХIасил, чиясе бегьула какичури биххичIебгIан заманалъ бокьаралгIан какал разе. Амма карагьатаб буго гьитIинаб ва кIудияб хIажат ккун как базе.

ГIаишатидасан бицараб хIадисалда буго: «ТIагIамалда аскIоб хIакъикъияб куцалъ как лъугьунаро ва гьединго лъугьунаро кIудиябги гьитIинабги хIажат гьабизе кколеб мехалъги». Гьаб хIадисалъул магIна ккола, мухIканаб куцалъ как бай лъугьунарин гьел жал ругеб мехалъин абураб. Гьесие лъикIаб буго цин хIажат тIубазе, цинги какичурун как базе. Нагагьлъун какил гIуж борчIулеб бугони, ай какичуризе ва как базе заман хутIичIони, хIажат ккун букIаго как бала. Щайгурелъул, какил гIуж борчIани, инсан мунагьалде кколев вукIиналъ.

 

 

МухIаммаднаби АхIмаев

2026-05-15 (ЗулкъагIида 1447 с.) №10.


Суал-жаваб

ХIежалъ гIисинал ва чIахIиял мунагьал чурулищ? ГIемерисел гIалимзабазда аскIоб хIежалъ гIисинал мунагьал чурула, амма кIудиял мунагьал ва гIадамазул хIукъукъал чуруларо. Бухари ва АхIмадица бицараб хIадисалда буго: «ХIеж гьабураб мехалда жинца абичIони квешаб рагIи ва гьаричIони фискъуялде...


Кинаб хъвелеб?

Къурбан хъвей ШафигIиясдаги АхIмадидаги Маликидаги аскIоб муаккадаб суннат ккола. АбухIанифатида аскIоб къурбан хъвей тIадаб буго шагьаразда, росабалъ гIумру гьабун бугел гIадамазда. Амма АбухIанифатида аскIоб гьеб тIалъизе ккани закат бахъи гIураб бечелъи букIине ккола. «РахIматул...


Конкурсалъул хIасилал гьаруна

Гумбет районалда тӀобитӀараб конкурсалъул финалистазе лъай кьеялъул управлениялъул начальникас сертификатал ва гӀарцулал сайгъатал кьуна. Лъай кьеялъул управлениялъул начальник МухӀамадвакил Забидовас шапакъатал кьуна, битIун какие чуриялъул ва как баялъул конкурсалъул районалъулаб этапалда...


«Ал-Акъса» мажгиталъул копия

МахӀачхъалаялъул Хушет поселокалда тӀобитӀана Палестинаялъул «Ал-Акъса» мажгиталъул мухӀканаб копиялъун букӀине бугеб мажгиталъе кьучӀ лъеялъул тадбир. Гьеб кӀвар бугеб тадбиралъ данде гьаруна нус-нус гӀадамал. Гьелъул хӀурматалда тӀобитӀана мажлис, гьениб гьаруна вагIза-насихIатал,...


Дилималда тӀобитӀана данделъи

Казбек районалъул Дилим росулъ тӀобитӀана районалъул диниял вакилзабазул данделъи. Гьелда гIахьаллъи гьабуна «Ас-салам» газеталъул, лъай кьеялъул управлениялъул, «Инсан» фондалъул, районалъул гӀолилазул жамгӀияб гӀуцӀиялъул хIаракатчагIазги. Тадбир рагьана хирияб Къуръан...