Аслияб гьумералде

Аварагасул ﷺ моцIалде хIадурлъи

Аварагасул ﷺ моцIалде хIадурлъи

Аварагасул ﷺ моцIалде хIадурлъи

КватIичIого тIаде щола МухIаммад авараг гьавураб моцI. Щивав бусурбанчиясе гьеб хIурматияб моцIлъунги ккола. Гьеб заманалда аварагасул ﷺ хIакъалъулъ гIемер бицуна. Гьелъул мурадги буго гьесдаса ﷺ нилъецаги мисал боси. Щайгурелъул, Къуръаналда Аллагьас ﷻ абун бугелъул гьесдаса мисал босеян. Гьединго нилъее рекъараб буго гьесда ﷺ хурхарабщинаб лъазабизеги. Аварагасул ﷺ гIумру лъазабулаго букIине ккола хасаб къасдги ниятги. Щайин абуни, аварагасул ﷺ гIумру ва тIабигIат лъазабиялъулъ руго гIемерал пайдаби.

Аварагасул ﷺ гIумруялъул ва тIабигIаталъул бицин хириябги камилабги буго, гьев ﷺ веццун шигIраби хъваялдаса. Аварагас ﷺ шигIраби цIалулел чагIи гьукъичIо. Масала, шигIраби хъвалаан ХIасаница, ГIабдуллагь бин РахIаватица, КагIб бин Зугьайрица ва цогидазги, аварагас ﷺ гьезие рецц-бакъги гьабуна.

Хирияв Бичасул Расулас нилъ къосараб, бецIаб нухдаса хвасар гьаруна ва битIараб нухде рачана. ТалихIкъараб (дунявияб) рахъалдаса ахираталъул абадияб гIумруялде рачана. Гьеб цIакъ кIудияб нигIмат буго, нилъеда баркала кьезе хIалкIолареб, гIицIго ТIадегIанав Аллагьасда ﷻ гурони.

ХIисаб гьабе, чан чияс босулеб аварагасул хIакъалъулъ хъвараб тIехь ва гьеб цIалулеб?

ТIадегIанав Аллагьас ﷻ МухIаммад аварагасул ﷺ цIар хурхинабуна Жиндаго аскIоб шагьадаталда, аварагасул ﷺ цIар рехсечIони, шагьадат рикIкIунаро. БетIергьанас гьев гьавуна махлукъаталъул бищун хириявлъун. Щивав аварагасул хиралъиялда рекъон, гьесул умматги хирияблъун букIуна. МухIаммадияб умматги бищун хирияблъун буго авараг ﷺ сабаблъун.

Нилъее щолеб кинабго нигIмат, букIа гьеб дунялалда яги ахираталда, буго МухIаммад аварагасе ﷺ гIоло. Масала, бечелъи, лъимал, гIелму-лъай, ай кинабго буго авараг ﷺ сабаблъун щвараб.

Аварагасул ﷺ гIумру ва тIабигIат лъазабулелъул гьесдехун рокьи бачIуна. Щайин абуни, инсанасе вокьулелъулха лъикIаб гIамалалъул чи. Къуръаналда ТIадегIанав Аллагьас ﷻ абун буго: «Мун тIадегIанаб тIабигIаталъул вуго», - ян.

БетIергьанас аварагасе ﷺ тарбия кьуна ва тIабигIатал камил гьаруна. Гьев камиллъидал, ТIадегIанав Аллагьас ﷻ амру гьабуна, халкъги гьел тIабигIатазде ахIейин абун.

ТIахьазда хъвалеб буго авараг ﷺ васитIа вугин нилъедаги Аллагьасдаги гьоркьов. Халкъалъе кьолеб нигIматги, тIоцебе БетIергьанас ﷻ аварагасухъе ﷺ кьола, цинги аварагасдасан ﷺ халкъалъухъеги щола.

Авараг ﷺ вокьиялда рекъон букIуна иманги. ХIатта ТIадегIанав Аллагьасул ﷻ разилъи, абадияб талихI, Алжаналъул нигIматал, гьелъул даража букIуна аварагасде ﷺ бугеб рокьиялъул къадаралда. Абадияб къосенги жужахIалъул гIазабги букIуна аварагасде ﷺ бугеб ццималда рекъон.

ТIадегIанав Аллагьас ﷻ тавпикъ кьола гIамалал гьаризе. Амма нилъее рекъола лъикIал гIамалал гьаризе тавпикъ кьегиян гьаризе. Гьелдаго цадахъ цIаларалдаги гIамал гьабизе ккола. Масала, аварагасул ﷺ хIелмуялда, сахаватлъиялда, гIибадаталда ва гьел гурел цогидал ахлакъазда нахъвилъинелъунинги абун. Гьедин гьабуни, ТIадегIанав Аллагьасул ﷻ рокьи тIаде цIала.

Хирияб Къуръаналда буго: «Дуца абе, МухIаммад, нужее Аллагь вокьулев ватани, дида нахърилъаян, цинги Аллагьасеги нуж рокьилин», - абун (сура «Алу ГIимран», аят 31).

Аллагьас ﷻ нилъ гьареги авараг ﷺ вокьулеб агьлуялдасан. Амин!

Шамил МухIаммадов

2026-09-01 (РабигIул аввал 1448 с) №17.


РабигIул аввалалъул хIурматалда

ЦӀунтӀа районалъул Гьинухъ росулъ тӀобитӀана баракатаб рабигӀул аввал моцӀ тӀаде щвеялда бан мажлис. Дунялалъул бусурбабазе гьеб моцӀ ккола хасаб рухӀияб цӀилъиялъул заманлъун. Муъминзаби мажгитазда ва рокъор данделъула Аллагьасе рецц гьабизе, Аварагасде ﷺ салават битIизе, гьесул гӀумруялъул...


Баркала кумекалъухъ

ХӀурматияб «Ас-салам» газеталъул редакция! Газета гьоркьобккун нижее, Хунзахъ районалъул ТӀадколоб росулъа ХӀажиев ГӀалискандил хъизамалъе, бокьун буго баркалаялъул калам загьир гьабизе нижее хӀажалъи ккедал кумекалъе ратарал гӀадамазе.   Исана 13 июналда цӀаги рекӀун нижер мина,...


Тафсир агьлуялъул маяк

Имамзабазул, хасго чIахIиял гIалимзабазул къимат лъала гьезул таржама гъваридго лъазабидал. Гьелдаго цадахъ имам вокьизеги вокьула. Амма лъаларев чи вокьизе кIоларо. Аварагас ﷺ абухъе, гIалимзаби ккола гьесул ирисилал. Щайгурелъул, Аварагас ﷺ жинда хадуб тола гIелму. Гьел ккола гьеб ирс босулел ва...


Хъизан цIуне

Хъизан гьаби ккола ТIадегIанав Аллагьасда цебе кIудияб жавабчилъи. Нилъеца хъизан гIуцIула Аллагьасул амруялдалъун ва Аварагасул ﷺ суннаталдалъун, гьединлъидал, нилъеца хIаракат бахъизе ккола диналъ малъараб куцалда хъизамалда гIумру гьабизе.   Квеш ккараб жо, жакъа гIемерал хъизамал...


Камиллъарав авараг

Нилъее мисаллъун ва шаригIат малъизелъун Аллагьас ﷻ витIарав чи вуго хирияв МухIаммад авараг ﷺ. ТIадегIанав Аллагьас ﷻ Къуръаналда абун буго (магIна): «Аллагьасул расуласда буго нужее, я муъминзаби, берцинаб нахърилълъин…». (Сура «ал-АхIзаб», аят 21).   Нужеца...