ВаритIан аьхю гунагьнахьан уьрхюз себеб шлу дюаь

ВаритIан аьхю гунагьнахьан уьрхюз себеб шлу дюаь

Аллагьу Тааьла кIваин апIуб инсанди апIру варитIан уткан ибадатарикан гьисаб ву. Гьаци вуйиган, гьарсар мусурман кас шлукьан гизаф Аллагьу Тааьла кIваин апIуз чалишмиш духьну ккунду. Гьадму себеб вуди Пайгъамбарин ﷺ асгьябарира гьарвахтна Аллагь ﷻ кIваин апIуз чалишмиш шули гъахьну – йигънура, йишвнура.

 

Дурари Пайгъамбарикан ﷺ чпиз жюрбежюр дюшюшариъ урхру дюъйир, азкарар улупуб ккун апIури гъахьну.

Абу Гьурайрайи ктибтура, саб ражари Абу Бакри гъапи:

«Я Расулаллагь, гвачIнинганра, хябяхъганра урхуз шлу гафар узуз улупа».

Пайгъамбари ﷺ гъапи: «Урх, йип:

"Аллагьумма, ФатIира-с-самавати ва-ль-арзи, Аьлима-ль-гъайби ва-ш-шагьадати, Рабба кулли шайъин ва Малика-гьу, ашгьаду ан ля илягьа илля Анта, ауьзу бика мин шарри нафси, ва мин шарри-ш-шайтIани ва ширкигьи".

"Я Аллагь, жилар, завар халкт ГъапIур, варидарикан Аьгъюр, варидарин Аьхюр. Чаз ибадат апIуз лайикь вуйир УвутIан гъайри сарун фужкIа адар, варидарин писваларихьан уьрхюб Увкан ккун апIураза ва гьацира шейтIнин писваларихьанра уьрхюб Увкан ккун апIураза».

Пайгъамбари ﷻ давам гъапIну:

«Гьаму гафар гвачIнинган, хябяхъган ва нивкIуз гъягъюз кIурайи вахтна урх». (Имам Аьгьмад, Бухари в «Аль-Адабуль-муфрад», 1202; Абу Давуд, 5067; Тирмизи, 3392).

Му гьядисдиъ Абу Гьурайрайи, фици Абу Бакри Пайгъамбарикан ﷺ гвачIнинган ва хябяхъган урхру дюаь улупуб ккун гъапIнуш ва фици думу нивкIуз гъягъруганра кмиди урхуруш, Пайгъамбари ﷺ дугъаз му дюаь улупну, кIури, ктибтура.

Макиль ибн Ясари хурайи жара гьядисдиъ дупна: «Саб ражари узу Абу Бакрихъди сатIиди Пайгъамбарихьна гъушза. Пайгъамбари ﷺ гъапну: «Я Абу Бакр, дугъриданна, ичв айитI айи ширк`вал жилиин либцурайи зимзтIан жиниди ву».

Думуган Абу Бакри гъапи: «Аллагь ктарди, Чаз ибадат апIуз фужкIа жарар дисубтIан гъайри, сарун жара ширк`вал айинхъа?» Пайгъамбари ﷺ гъапи: «Узу шлин хилиъ аш, гьадгъуина ху апIури кIураза, ширк жилиин либцурайи зимзтIан жиниди ву! Гьаци вуйиган жвув аьхю ва бицIи ширкнахьан уьрхру гафар улупузавуз?» Ва Пайгъамбари ﷺ давам гъапIу: «Йип:

"Аллагьумма инни а’ьузу би-ка ан ушрика би-ка ва ана аълям, ва астагъфиру-ка лима ля аълям".

"Я Аллагь, дугъриданна, узузра аьгъяди узу Увуз шерикар тувбахьан уьрхюб ккун апIураза ва узуз аьгъдрубдин Уву аьфв апIуб ккун апIураза» (Бухари, «Аль-Адабуль-муфрад», 716).

Ухькан саб фици вушра гунагь, гъалатIар ктутучIвди гъузурдар - бязи дюшюшариъ аьгъяди, хъа бязидариъ аьгъдарди. Хъа Аллагьу Тааьлайин рягьимлувалин кьадар айиб дар, Думу гунгьарин аьфв АпIрур ву.

Амма гунгьарин арайиъ лап аьхю гунгьарра а, дурариканна варитIан читниб Аллагьу Тааьлайиз ширк хувал ву. Эгер инсан му гунагьнан туба дарапIди, дюн’яйилан гъушиш, дугъаз Аллагьу Тааьлайи Гъиямат йигъан аьфв дарапIузра мумкин ву. Гьаци вуйиган, ухьу зиихъ улупу дюаь шлукьан гизаф урхури апIинай, белки, гьадму дюаь кьабул дапIну, Аллагьу Тааьлайи ухьу му аьхю гунгьарихьан уьрхюр.

 

Нурмугьяммад Изудинов

2026-05-01 (Зуль Къаида 1447 г.) №5.


Гирами гъурбан машквар багахь шула

Мусурмнарин варитIан асас машквар улубкьура! Гьямд ибшри Аллагьу Тааьлайиз магьа аьгъзрариинди ихь гьюкуматдиан мусурмнари му гирами машквар Мекка ва Медина шагьрариъ адапIура.   Мусурман касдин кIваъ айи заан ниятарикан ва метлебарикан гьисаб шула. Улихь нумрайиъ гьяждихъди аьлакьалу...


Гьяждин вахт улубкьна

Гьяж апIувал ибадатарикан варитIан кьиматлуб ву, гьаз гъапиш думу жандкиинди ва дакьатариинди апIурайиб ву.   Пайгъамбари ﷺ дупна:   "مَنْ حَجَّ فَلَم يَرْفُثْ, وَلَمْ يَفْسُقْ رَجَعَ كَيَوْمِ وَلَدَتْهُ أُمُّهُ" Мяна: «Фуну касдира гьяж гъапIиш, эгер думу вахтна дишагьлийихъди сатIи...


Аьхиримжи нефес

Ихь Пайгъамбар (Салават ва Салам дугъаз) Йик1ру гьялнаъ Айи вахтна Гъюр Жабраил Малайик, к1ур: «Я, Мугьяммад, Сар Аллагьди Хъадап1унвуз Салам, гъапну: «Гьяфта миди Учв йик1айиз Шли аьф ап1уб Чан ккун гъап1иш, Ап1уруза Думу кьабул». Ихь Пайгъамбри (Салават...


Дагъустанлуйирин сабвал

Ассаламу аьлейкум, йиз бицlи, амма аьхю рягьимлувал кlваъ айи халкь! Аьхиримжи гьяфтйириъ Дагъустандин жюрбежюр районариъ шту ккау гизаф йишвар гъахьну, гизаф кьадар зарар гъабхьну. Дурарикан лап аьхю зарар Хасавюртовский, Дахадаевский ва Дербентский районариз гъабхьну.   Табасаран...


Суал-жаваб

- Йиз дустран хизан ккебгъну сад йистlан дар. Дугъан хпирин абйир-бабари, чпин шуран бабкан гъахьи йигъ мубарак апIури, дугъаз машин хъапlуз мумкинвал тувру правйир тувну. Абйир-бабар гъушган, хпири чан жилирикан машин гъадабгъуб тlалаб апlуз хъюгъну. Жилири, яв машиндиъ мюгьтаж’вал адарав...