Әр нијә ишләмир?
Даһа нәјә диггәт јетирмәк истәрдим – бу, гадынларын ишләмәси вә әрләринин ишләмәмәсидир. Аллаһын бујурдуғу кими дејил, әксинәдир. Рәбб Гуранда дејир (мәнасы): “Кишиләр гадынларын гәјјумларыдыр”, јәни онлар үчүн мәсулијјәт дашыјырлар.
Вә белә вәзијјәтдә бәзи кишиләр һәрәкәтсиздир, гадынлар исә Түркијәјә вә диҝәр јерләрә тиҹарәт сәфәрләринә ҝедирләр. Әр ишләјир, анҹаг газанҹы чатмыр вә арвад она көмәк етмәк үчүн ишә дүзәлирсә, - бу башга мәсәләдир. Биздә исә әксинәдир. Ахы әр өзү үчүн ујғун бир иш ахтармалыдыр.
Бир имам данышырды: “Мән узун илләри аилә проблемләри илә кечирдим. Инәк алан кими бүтүн проблемләрдән гуртулдум. Инәк сүд, јағ вермәјә башлады-үмумијјәтлә, аиләјә чатырды”.
Әли әл-Xaввас демишдир: “Инсанлар сәнә һәтта дүнјәви ишләрлә мәшғул олан аҹҝөз адам десәләр дә, ҝеҹә-ҝүндүз аилән үчүн рузи ахтармагда ол. Бу сәнин үчүн инсанларын јахшы бир инсан олдуғуну сөјләмәсиндән вә адамларын сәнә верәҹәкләрини ҝөзләјәрәк вермәјәнә нифрәт едәрәк јашамагдан даһа јахшыдыр”.
Мәсәлән, варлы сизә сәдәгә вермәјибсә, сиз она бөһтан атмаға башлајыр, ону хәсис адландырырсыныз. Әли әл-Һәввас дејир ки, белә јашамагданса дүнјәви ишләрлә мәшғул олмаг даһа јахшыдыр.
Фүзејл демишдир: “Мәним үчүн тәбил вә түтәк чалараг дүнјәви ишләрлә мәшғул олмаг дин васитәсилә дүнјәви рузини әлдә етмәкдән даһа јахшыдыр”, јәни - инсанларын онун диндарлығына ҝөрә вердикләриндән газанмагдан даһа јахшыдыр. Бунлар чох дәјәрли сөзләрдир. Биз һамымыз билирик ки, Фүзејл мүгәддәс, Аллаһа јахын бир инсан иди.
Буна ҝөрә аилә башчысы пул газанмаға борҹлудур вә һәјат јолдашы аиләјә газанҹ ҝәтирәркән телевизор пултуну әлиндә тутараг диванда јатмагдан даһа јахшысы рузи ахтармагдыр.
Тәригәтин бүтүн шејхләри арвадларынын тәминаты илә јашајанлары гынајырлар. Белә бир инсана алфонс (гадынын хәрҹи илә доланан киши, ојнаш) дејилир. Шејхләр дејирләр:“Бунда өзү үчүн раһатлыг ахтаран һәр кәс шәрәфсиз вә ләјагәтсиз бир инсандыр”. Онлар нәзәрдә тутурлар ки, әр аиләси үчүн дүнјәви газанҹла мәшғул олмалыдыр.
Сејфуллаһ-Гади дејир:“Инсан-ларын сәдәгә вердији һәр ишләмәјән адам һамилә гадын кимидир”.
Буна ҝөрә дә Фүзејл, Сәјфуллаһ-Гади вә башгалары кими бөјүк шејхләрин чохлуачыгламаларына ҝөрә, алимләр јашамаг үчүн газанмаға тәләсирдиләр. Бәзиләри тиҹарәтлә, бәзиләри әкинчиликлә вә диҝәр фајдалы фәалијјәтләрлә мәшғул олурдулар ки, арвадлары ишләјәркән онлар диванда јатан алфонс олмасынлар.
Ишләјән инсанлары тәрифләјәрәк Уҹа Аллаһ дејир: “Онлар - нә тиҹарәт, нә дә сатыш онлары Аллаһы хатырламагдан јајындырмајан кишиләрдир”. Ахы биз она демирик ки, ишләјәркән Рәббин зикрини унутмалыдыр. Әксинә, ишләјәрәк Аллаһы хатырласын.
Пејғәмбәрин неҹә һәрәкәт етдијинә диггәт јетирин. Ахы евләнмәдән әввәл о, тиҹарәтлә мәшғул олурду. Пејғәмбәр Муса мәҝәр евләнмәздән әввәл он ил гојун отармамышдымы?
Индики заманда бизгојун отармагдан утанырыг, арвад инәји сағмағы ар билир, биз чох тәкәббүрлү инсанлар олмушуг - бәлкә биз Пејғәмбәрдән даһа јахшыјыг?
Ахы белә бир суал јараныр?
Муһәммәд Пејғәмбәр евләнмәздән әввәл тиҹарәт ишләри үзрә Шама сәфәр едиб. Мәҝәр о, јахшы адамам дејиб евдә гала билмәздими?
Бу, Дағыстан мүфтиси Шејх Әһмәд-Әфәндинин материалындан чыхарышдыр ки, бурада о, охуҹуларын диггәтини сон заманларда ҹәмијјәтдә ҝетдикҹә даһа чох галдырылан мәсәләләрә јөнәлдир. Онларын һамысы бошанмаларына сәбәб олан әр-арвад арасындакы фикир ајрылыглары вә ја валидејнләрин ушаглары барышдыра билмәмәләри илә бағлы шикајәтләри илә әлагәдардыр. Шејх Әһмәд-Әфәнди әр-арвады дүзҝүн мүнасибәтләрә јөнәлтмәк, фикир ајрылыгларындан горумаг үчүн онлара јахшы мәсләһәтләр вермәк мәгсәди дашыјыр.
