Yasir ailəsi

Yasir ailəsi

Yasir, Sumeyya və Ammar

«Səbr edin, ey Yasir ailəsi! Sizin məkanınız Cənnətdir».

Allahın elçisi, Məhəmməd ﷺ

Təmiz havalı, açıq səmalı günlərin birində səhər çağı Yəməndən gələn bir karvan Məkkədə dayandı. Yasir ibn Amir əl-Kinani müqəddəs Məkkənin yaxınlığında dayanıb ona doyunca baxdı. Kəbəni görə bildiyi üçün Yasirin könlü çox şad oldu. Onun gözləri hələ o vaxtadək nə isə gördüyü üçün bu qədər sevinməmişdi.

Yasir Məkkəyə karvanla gələn digər insanlar kimi ticarət etməyə gəlməmişdi. O, digər iki qardaşı Haris və Maliklə birgə Məkkəyə uzun illərdən bəri itirdikləri və heç yerdə tapa bilmədikləri qardaşlarlarını axtarmaq üçün gəlmişdilər. Qardaşlar hər yerdə axtarışa başladılar. Onu hər kəsdən soruşdular. Sonda qardaşlarını tapmaqdan ümidlərini üzüb fərqli istiqamətlərə ayrıldılar.

Haris və Malik uşaqlıq yurduna – doğma Yəmənə qayıtdılar. Yasirin isə Məkkədən çox xoşu gəldi və o burada yaşamağa, məskən salmağa qərar verdi.

Yasir bu qərarı verməklə hansı şanlı mərtəbəyə çatacağından və tarixin səhifəsinə şanlı həriflərlə yazılacağından xəbərsiz idi. O, zürriyətindən səbri və dözümlülüyü dillərə dastan olan bir övlad gələcəyini hələ bilmirdi. Yasiri Məkkədə qoruyub himayə edə biləcək bir qohumu və ya həmyerlisi yox idi. Təbii ki, onun kimi qərib olan bir kimsənin zəiflərin yeri olmayan bu cəmiyyətdə təhlükəsiz və amanda yaşaması üçün Məkkə ağalarından birinə sığınması lazım idi. Yasir Əbu Huzeyfə ibn əl-Muğirə əl-Məxzumi ilə razılaşıb onun köləliyinə keçdi.

Əbu Huzeyfə Yasiri dürüst və əxlaqlı biri görüb onu Sumeyyə bint Xibat adlı kənizi ilə evləndirdi. Bu evlilikdən valideynlərin Ammar adlı bir övladı oldu. Bu uşaqla ailəyə sevinc gəldi. Əbu Huzeyfə onu azad etdiyi zaman isə ailənin sevinci ikiqat artdı.

Ailə yenə də Məxzumilərin himayəsində sakit və razı halda həyat sürdü. Günlər keçdi, illər ötdü. Yasir və Sumeyyanın yaşları xeyli irəllədi. Ammar isə gümrah bir gənc olmuşdu.

Vaxt yetişdi və Yer üzü Rəbbinin nuru ilə işıqlandı. Məkkəyə xeyirxahlıq, hidayət və ədalət günəşi doğmuşdu. Yazıb-oxumaq bilməyən peyğəmbər Rəbbinin tapşırığını aşkarcasına yerinə yetirməyə başladı. Qövmünü əzabla qorxutdu, Cənnətlə müjdələdi. Onları dünyanın izzətini, axirətin isə səadətini əldə etməyə çağırdı.

Ammar ibn Yasir bu yeni dəvət barəsində xəbərləri başqa insanlardan eşitdi. Sanki qulağı, qəlbi və zəkası açıldı. Lakin eşitdikləri və aldığı xəbərlər ona azlıq etdikdə, Ammar öz-özünə dedi: «Ay yazıq Ammar! Özünü niyə susuz buraxırsan?! Axı suyun çeşməsi sənə yaxındır. Qalx, dinin dəvətçisinin yanına get! Məhəmməd ibn Abdullahın yanına get! Doğru xəbər onda və onun səhabələrindədir».

Ammar dərhal Ərqam ibn Əbu əl-Ərqamın evinə getdi. Peyğəmbəri ﷺ orada gördükdə və söhbətinə qulaq asdıqda çox sevindi. Qəlbi sevinc və fərəh hissləri ilə coşub-daşırdı. Peyğəmbərin ﷺ hidayət yolu Ammarın qəlbinə hikmət və nur gətirmişdi. O, əlini Peyğəmbərə uzadaraq dedi: «Şəhadət edirəm ki, Allahdan başqa ibadətə layiq ilah yoxdur. Və yenə şəhadət edirəm ki, sən Onun qulu və elçisisən!»

Sonra Ammar ibn Yasir anasının yanına getdi və onu da müsəlman olmağa çağırdı. Çox keçmədi ki, oğlunun çağırışına qulaq verən ana da İslam dinini qəbul etdi. Sonra atasını da müsəlman olmağa çağırdı. Atası da İslam dinini qəbul etməkdə zövcəsindən geri qalmadı və dərhal müsəlman oldu. Beləcə nur və hidayət dəryasına bu mübarək ailə ilə daha üç gəmi qoşuldu. Onların buraxdığı nur izi bu günümüzə kimi möminlərin qəlblərində hələ də yaşamaqdadır. Bu, Allahın izni ilə dünya qaldıqca belə də qalacaq.

Bu üç nəfərin müsəlman olması xəbəri Məxzumilərə yetişdikdə, qəzəblərindən özlərinə yer tapa bilmədilər. And içdilər ki, onları ya İslam dinindən döndərəcəklər, ya da ölümcül vəziyyətə salacaqlar. Dinlərindən dönməyən ailəni Məkkə vadisinə aparıb əyinlərinə dəmirdən zireh geyindirib, günəşin qızmar şüaları altında yandırmağa başladılar. Onlara bir qıram da olsun su vermədilər. Əksinə əllərindəki qamçılarla ata-ananı və övladlarını döydülər. O qədər tərləmişdilər ki, tərləri belə tükənmişdi. Bədənləri qamçı və şallaq yerlərindən parça-parça olmuşdu. Qan su yerinə axırdı. Həmin gün onları beləcə qoyub getdilər. Ertəsi gün yenidən gəldilər və işgəncələrini davam etdirdilər. Bir dəfə onlar bu cür işgəncə çəkdikləri vaxt Peyğəmbər ﷺ oradan keçirdi. Bu işgəncənin qarşısını ala bilmək üçün əlində gücün olmadığına görə Peyğəmbərin ﷺ qəlbi pərişan oldu. Onlara yaxınlaşıb «Səbr edin, ey Yasir ailəsi! Sizin məkanınız Cənnətdir!» – deməkdən başqa heç nə edə bilmədi. Bu sözlərdən sonra işgəncə görən qəlblərə rahatlıq, gözlərə nur, üzlərə təbəssüm gəldi.

Bu işgəncə uzun çəkmədi. Əbu Cəhl Sumeyyanın yanına gəlib ona işgəncə verməyə başladı. Əvvəlcə ona olmazın söyüşləri və təhqiramiz ifadələrini deyən qəddar Əbu Cəhl, sonra nizəni Sumeyyanın qarnına batırdı. Nizənin ucu Sumeyyanın kürəyindən çıxdı. Beləcə o, İslamda şəhidlik mərtəbəsinə ucalmış ilk müsəlman oldu. Yasir isə işgəncələrə dözə bilməyib şəhadət gətirə-gətirə ruhunu tapşırdı.

davamı var

Məqalə “Səhabələrin həyati” kitabindan götürülmüşdür

2026-05-01 (Зул къагIида 1447 г.) №5.


Сән јахшы анасан – зәриф, инҹә чијинләринә дағлары јүкләмә

Гадынларын хүсуси зәифлији вар: һәр ҝүнү өлмәјиб сағ галма, јашама марафонуна чевирмәк.   Сәһәр дурмаг, сәһәр јемәји, ону-буну јығышдырмаг, һазырламаг, мәктәб, дәрнәкләр, шам јемәји, палтар јумаг, еви сәһмана салмаг...вә бунларын һамысы о һислә едилир ки, даһа чох, даһа јахшы, даһа дүзҝүн...


Ислaмдa һиссə-һиссə өдəнишлə aлыш-вeриш eтмəјə иҹaзə вeрилирми?

Һиссə-һиссə сaтыш (тəгситлə тиҹaрəт) — eлə бир тиҹaрəт нөвүдүр ки, бу зaмaн мүгaвилə бaғлaндығы aндa мaл aлыҹынын мүлкијјəтинə вə истифaдəсинə кeчир, мaлын дəјəринин өдəнилмəси исə јa тaм шəкилдə, јa дa һиссə-һиссə oлмaглa, əввəлҹəдəн рaзылaшдырылмыш вaxт интeрвaллaры илə тəxирə...


Имaм, һaфиз, ҝөркəмли aлим Ҹəлaлəддин əс-Сүјути

(Давамы. Башланғыҹы әввәлки нөмрәмиздә).   Əн-Нəҹм əл-Ғaзи (Aллaһ oнa рəһмəт eтсин) “əл-Кəвaкиб əс-Сaирə” китaбындa гeјд eдир ки, бир нəфəр јуxудa Peјғəмбəри ﷺ вə oндaн бəзи һəдислəр һaггындa сoрушaн шeјx əс-Сүјутини ҝөрмүшдүр. Peјғəмбəр ﷺ исə oнa бeлə ҹaвaб вeрмишдир:...


Чөрәк гырынтылары

Зарина мағазадан чыхыб халасынын јанына јолланды. Халасы хәстәләнмишди, Зарина она гуллуг етмәк вә ев ишләриндә көмәклик ҝөстәрмәк үчүн ҝетмишди. Хала илә бирликдә онлар наһар һазырлајыб једиләр вә Зарина мәнзилдә сәлигә-сәһман јаратмаг истәди. О, мәтбәхдән башламаг гәрарына ҝәлди. Тез габ-гаҹағы...


Qurban kəsməyi necə düzgün yerinə yetirmək olar (qurban)

Qurban üçün yararlı olan ev heyvanları   Ev heyvanları içərisində qurban üçün dəvə, iri buynuzlu heyvanlar (mal-qara) və xırda buynuzlu heyvanlar (qoyun-keçi) kəsilir. Yəni, dörd məzhəbin rəyinə görə, ev heyvanları arasında yalnız bu...