Аллаһ Рәсулунун ﷺ доғулмасы
Аллаһ Рәсулунун ﷺ доғулмасы үчүн Аллаһын ﷻ мүәјјән етдији вахт јахынлашанда, Аллаһтәаланын бу дүнјанын ишығы өз мөвҹудлуғунун бүтүн вахты әрзиндә бир заман ҝөрдүјү ән бөјүк мүраҹиәтини бәшәријјәтә чатдырмаг үчүн дүнјаја мүбарәк бир руһ ҝәлди. Вә Рәбиүл әввәл ајынын 12-ҹи ҝүнүндә “фил илиндә” инсанлардан ән јахшысы – Аллаһын Рәсулу Мүһәммәд ﷺ доғулду. Онун доғум ҝүнү грегориан календары (јени тәгвим) илә 571-ҹи илин 20 вә ја 22 апрелинә ујғундур.
Имам әл-Бухаринин мүәллими, Ибраһим ибн әл-Мүнзир әлҺәзәми демишдир: “Пејғәмбәрин доғулмасынын “фил илиндә” олмасында алимләрин арасында һеч бир шүбһә јохдур”. Абдуллаһ ибн Вәһб ибн Зәмәтдән нәгл едирләр, о исә әмисиндән нәгл едир ки, о Аллаһ Елчисинин ﷺ анасы һамилә оланда неҹә демишди: “Мән һамилә олдуғуму һисс етмәдим вә башга гадынларда олдуғу кими бәтнимдә дөлүн ағырлығыны дујмадым. Вә бир дәфә, мән јуху вә ојаглыг арасында вәзијјәтиндә оларкән кимсә јаныма ҝәлиб сорушду: “Сән һамиләлијини һисс едирсәнми?” Мән ҹаваб вердим: “Мән билмирәм”. О, мәнә деди: “Һәгигәтән, сән өзүндә бу үммәтин ағасыны вә онун Пејғәмбәрини ﷺ дашыјырсан”. Бунун нишанәси о олаҹагдыр ки. Онун доғулмасы илә Шам торпағында јерләшән Бәсрәнин сарајларыны ишыгландыран нур чыхаҹагдыр. Сән онун адыны Мүһәммәд гој”. Доғулма вахты јахынлашанда исә һәмин о сурәт јенидән јаныма ҝәлиб деди: “ Мән Тәк Аллаһдан ону һәр бир пахылдан горумағы диләјирәм”. Буна бәнзәр һекајәти Ибн Исһагдан ӘлБејһәки дә ҝәтирир.
Әтрафда һәр шеји ишыгландыран нур
Осман ибн Әбу әл-Әсадан нәгл едирләр: “Мәнә анам данышмышдыр ки, О, Рәсулүллаһын анасы Әминә доған ҝеҹә онун јанында олмушдур: “Бу отагда мән нәјә бахырдымса, һамысы нура гәрг олмушду. Мән улдузлара бахдым, онлар о гәдәр јахын иди ки, фикирләшдим онлар мәним үстүмә дүшәр. Әминә доғанда исә ондан нур чыхды, отағы вә бүтүн еви елә ишыгландырды ки, мән ишыгдан башга һеч нә ҝөрмүрдүм”.
Әл-Хатиб әл-Бағдади өзүнүн равиләр зәнҹири илә нәгл едир ки, Аллаһ Елчисинин анасы Әминә демишдир: “Мән Ону доғанда өзүндән нур чыхан бөјүк ағ булуд ҝөрдүм”. Ибн Һиббан Һәлимәдән һекајәт ҝәтирир, о исә Аллаһ Рәсулунун анасы Әминәдән нәгл едир: “Доғрудан да, мәним бу оғлум фәвгәладәдир. Мән ону бәтнимдә ҝәздирәндә ағырлыг һисс етмирдим (һансыны ки һамилә гадынлар һисс едирләр). О, мәним үчүн чох јүнҝүл иди. Мән ондан даһа бәрәкәтли ушаг ҝөрмәмишәм. Сонра, мән ону доғанда, ҝөрдүм ки, неҹә мәндән парлаг бир улдуз кими нур чыхды. О, мәним үчүн Бәсрәдә олан дәвәләрин бојунларыны ишыгландырды, доғуш гуртарандан сонра исә адәтән ушаглар узанан кими узанмады, әллрини дөшәмәјә гојуб башыны ҝөјә галдырды”.
Јәһудиләр Пејғәмбәрин доғулмасы нишанәләри һаггында
“Сирә ибн Һишимә” китабында јазылмышдыр: “Һиссан ибн Сабитдән нәгл едирләр: “Аллаһа анд олсун, доғрудан да, о вахт мән кифајәт гәдәр бөјүк оғлан идим, мәним једди ја да сәккиз јашым варды, вә мән ешитдикләримин һамысыны баша дүшүрдүм. Мән ешитдим, неҹә бирдән бир јәһуди Јәсриб бүрҹләриндән бириндә дурараг вар сәси илә гышгырмаға башлады: “Еј јәһуди ҹамааты!”. О, белә гышгырды та онлар онун әтрафында јығылыб она дејинҹә: “Вај һалына, сәнә нә олуб?!” О,ҹаваб верди: “Һәгигәтән, бу ҝеҹә онун доғулмасыны ҝөстәрән Әһмәд улдузу чыхды”. (Ибн әл-Һашим, Әбу Нүејм, әл-Бејһәки)
“Сүбүл әл-худа вә әр-рәшад” китабында јазылыр: “Мөминләрин анасы, Пејғәмбәрин зөвҹәси Аишәдән (Аллаһ ондан разы олсун) нәгл олунур: “Јәһудиләрдән бири Мәккәдә јашајыр вә тиҹарәтлә мәшғул олурду. Аллаһ Елчисинин доғулдуғу ҝеҹә Гурејшиләрин иҹласында Гурејши тафасынын адамларындан о сорушду: “Бу ҝеҹә сизин аранызда ушаг доғулубму?” Орада оланлар она ҹаваб вердиләр: “Аллаһа анд олсун, биз билмирик”. Сонра јәһуди деди: “Сизә дејәҹәјими јадда сахлајын. Бу ҝеҹә үммәтләрин сонунҹусу олан бу үммәтдә Пејғәмбәр доғулмушдур. Онун күрәкләри арасында атын јалына бәнзәр түкләр битән нишан олаҹагдыр”. Кәбә әл-Әхбәрдән нәгл олунур: “Мән ҝөрмүшәм –Төвратда јазылмышдыр ки, Мүһәммәд Пејғәмбәрин ана бәтниндән чыхаҹағы вахт һаггында Уҹа Аллаһ Муса пејғәмбәрә данышмышдыр.
Муса пејғәмбәр өз ҹамаатына данышмышдыр ки, онлара белә бир адла мәлум олан белә бир улдуз тәрпәниб өз јериндән һәрәкәт едәндә, бу, Мүһәммәдин доғулмасы вахты олаҹагдыр. Бу һекајәт Бәни-Исраилин билән адамлары арасында нәсилдән-нәслә өтүрүлмүшдүр”. Һабелә әл-Вәсидијјәдән нәгл олунур ки, Мәккәдә Јусиф адлы бир јәһуди варды. Аллаһ Рәсулу доғулан мәгамда Гурејшиләрдән кимсә буну билинҹә о, демишди: “Еј Гурејши ҹамааты, доғрудан да, бу ҝеҹә бу үммәтин Пејғәмбәри доғулду, сизин вилајәтиниздә, бу рајонда”.
О, гурејшиләрин јашадығы јерләрә ҝетмәјә башлады, анҹаг һеч бир хәбәр ешитмәди. Сонра адәти үзрә Әбд әл-Мүттәлиб отуран јерә ҝәлиб ондан сорушду. Она ҹаваб вердиләр ки, доғрудан да, Әбд әл-Мүттәлибин оғлу доғулуб, јәни Абдуллаһын, Әбд әл-Мүттәлибин оғлунун. Онда јәһуди деди: “Елә Пејғәмбәр одур, Төврата анд ичирәм”.
Пејғәмбәрин доғулмасы һаггында анасы Әминәнин һекајәти
Имам Әбу Шәмәт демишдир ки, Пејғәмбәр доғуланда зүһур едән нур һаггында һекајәт Гурејшиләрин арасында јајылды вә онларын арасында тез-тез хатырланырды. Ибн Һәҹәр әл-Һәјтәми “Әл Минәһ әл-Мәккијјә фи шәрһи әл-Һәмәзијјә” китабында (сәһ. 125) Ибн Аббасдан нәгл едир ки, Әминә (Пејғәмбәрин анасы) данышарды: “Мән һамиләлијимин алтынҹы ајында оланда, јухуда кимсә јаныма ҝәлиб деди: “Ја Әминәт, һәгигәтән, сән өз бәтниндә јарадылмышлардан ән јахшысыны дашыјырсан. Доғанда сән онун адыны Мүһәммәд гој вә доғмајынҹа өз вәзијјәтиндән һеч кимә данышма”. Сонра о, данышмышды ки, гадынларда олдуғу кими доғум ағрылары башлананда, бу барәдә киши вә гадынлардан һеч ким билмәди: “Һәгигәтән, мән евдә тәк идим, Әбд әл-Мүттәлиб исә тәваф едирди (Кәбәнин әтрафыны доланырды).
Бирдән мән бәрк ҝурулту (сәс) ешитдим, о мәни горхутду. Сонра мән үрәјимә тохунан ағ гушун ганадыны ҝөрдүм, вә горху мәни тәрк етди. Һәмчинин кечирдијим ағры да мәни тәрк етди. Сонра мән кәнара бахдым вә ағ ичкили габ ҝөрдүм. Мән ону ичдим, вә мәни ишыг тутду. Сонра мән хурма ағаҹларына бәнзәр, Абдулманафын гызларына охшар (Абдулманафын нәслиндән гадынлара) һүндүр гадынлар ҝөрдүм. Һәлә ки мән тәәҹүблә бүтүн баш верәнлә бахараг онларын мәним һаггымда һарадан билдикләрини сорушурдум, онлар мәни дөврәјә алдылар. Ибн Аббас диҝәр рәвајәтдә (бу һәдисин вариантында) данышмышдыр ки, Әминә демишдир: “...онлар мәнә ҹаваб вердиләр: “Мән Асијәтәм – Фиронун зөвҹәси, Бу - Мәрјәмдир, Имранын гызы, бунлар исә – Ҹәннәт һүриләридир”. Мән ешидирдим ки, һәр бир саатдан ҝурулту ҝүҹләнир вә әввәлкиндән даһа горхулу олур. Һәлә ки мән бу вәзијјәтдә идим, ҝөрдүм ки, неҹә ағ ипәк (парча) ҝөј илә јерин арасында дөшәнди (Аллаһ Рәсулунун доғулмасыны јүксәлтмә нишаны кими).
Вә кимсә мәнә деди: “Доғуланда ону адамларын нәзәриндән ҝизләт”. Сонра Рәсулүллаһын анасы Әминә данышарды: “Мән ҝөјдә дајанмыш кишиләри ҝөрдүм, онларын әлләриндә ҝүмүш бардаглар варды. Сонра мәним тәрәфимә учан гуш гатары ҝөрдүм, онлар бүтүн отағымын үстүндә сәманы бағладылар, онларын димдикләри зүмрүддән, ганадлары – јагутдан иди. Бөјүк Аллаһ-тәала мәнә бүтүн јери ачды, вә мән мәғриб вә мәшриғи вә шәргдән гәрбә гәдәр бүтүн торпаглары (јерләри) ҝөрдүм. Һәмчинин мән үч гурулмуш бајраг ҝөрдүм: бири – шәргдә, о бириси – гәрбдә, вә үчүнҹүсү – Кәбәнин дамында. Бу вахт мәндә доғуш башланды, вә ондан сонра мән Мүһәммәди доғдум. Мән она бахдым вә ҝөрдүм ки, о һәр ики шәһадәт бармағыны ҝөјә галдырараг, итаәтлә дуа едән адама бәнзәр сәҹдә (сүҹуд) вәзијјәтиндәдир. Сонра мән ҝөјдән бизим тәрәфә ҝәлән ағ булуд ҝөрдүм, о бизи там өртдү вә ону (Мүһәммәди) апарды.
Сонра мән бујуран сәс ешитдим: “Онунла бирликдә мәшригдән мәғрибә кими бүтүн торпаглары ҝәзин вә ону дәнизләрә апарын ки, һамы онун адыны, сурәтини, тәсвирини дәрк етсин вә билсинләр ки, онун ады дәрјаларда – “мәһв едәндир”, чүнки онун дөврүндә ширкдән һеч нә галмајаҹагдыр, чүнки о, ону мәһв едәҹәкдир”. Сонра булуд тез галхды вә ајдын олду. Ибн Һишәм ибн Исһагдан ҝәтирир: “Әминә Пејғәмбәри доғанда онун бабасы Әбд әлМүттәлибә хәбәр ҝөндәрди ки, онун оғлу олуб: “Ҝәлин вә она бахын”. Бабасы ҝәлиб она баханда, Пејғәмбәрин анасы ҝөрдүкләри вә һамилә вахты башына ҝәләнләрин һамысыны она данышды. Һабелә о данышды ки, һамилә вахты она нә демшдиләр вә оғлуна һансы ады гојмағы бујурмушдулар. Дејирләр ки, Әбд әл-Мүттәлиб ону әлләринә алды.
Онунла Кәбәјә ҝирди, Аллаһ-тәалаја јалварышларла мүраҹиәт етди вә Она тәшәккүрләр билдирмәјә башлады ки, она белә нәвә вериб. Сонра о, чыхды, Пејғәмбәри анасынын әлләринә верди вә дәрһал Рәсулүллаһ үчүн дајә ахтарышларына башлады.
МҮҺӘММӘД ӘЛ-ГАҺИБИ, ДР МҮФТИСИНИН КӨМӘКЧИСИ
