Нијә мүсәлман гадынларыны “јазыг, мәзлум” һесаб едирләр?
Нијә мүсәлман гадынларыны “јазыг, мәзлум” һесаб едирләр?
Рәһм, мәрһәмәт, ҹаныја-нанлыг, тәвәҹҹөһ – инсанын, о ҹүмләдән мүсәлманын әсас ҹәһәтләриндән бириләридир. Амма мүасир дүнјада “зәһәрли мәрһәмәт” кими анлајыш формалашыб ки, адәт едилмәмиш вә анлашылмајан һәјат тәрзинә, палтара, һәјатда һансыса мәһдудијјәтләрә ҝөрә адама јазыглары ҝәлир. Белә зәһәрли рәһм, ҹаныјананлыг мүсәлман гадынларына мүнасибәтдә һәмишә нәзәрә чарпыр – санки, “һүгугсуз, тәһсилсиз, шәхси азадлығы олмајан јазыг, фағыр гадынлардыр”.
Анҹаг һәр шеј ҝөрүндүјү кими дејилдир. Тәәссүф ки, һәјат чох јахшы, идеал дејилдир, анҹаг идеала јахынлашмаға она ким мане ола биләр? Әҝәр јахшы дүшүнсән, онда ҝүҹлү феминизм әһвал-руһијјәли өлкәләрдә дә бәдбәхт гадынларын пајы чох јүксәкдир, садәҹә олараг бу барәдә һәмишә дејилмир.
Палтар
Бу, мүсәлман гадынлары һаггында гејри-мүсәлман мүһитиндә һәр һансы бир сөһбәт үчүн садәҹә олараг бир манеә, чәтинликдир. Нә үчүнсә белә һесаб олунур ки, тәҹавүзкар мүсәлман кишиләри мүсәлман гадынларыны белә ҝејинмәјә зорла мәҹбур едирләр. Һәм дә бәзи өлкәләрдә белә рәј дөвләт сәвијјәсинә чыхыб. Анҹаг һәр бир мүсәлман гадын билир ки, һиҹаб – Аллаһ-тәаланын ҝөстәришидир, вә ону ҝејәрәк вә ја чыхарараг о, бу мәсләһәтә риајәт едир ја да ону позур. Беләликлә, атасынын ја да әринин ону һиҹабда вә ја онсуз ҝөрмәк арзусу – икинҹи дәрәҹәлидир вә онунла шәртләндирилмишдир ки, Исламда киши гадындан өтрү там мәсулијјәт дашыјыр.
Һәмчинин о демәк дејилдир ки, һиҹаб әфган пәрәнҹәсинә, иран чадрасына јахуд да әрәб әбајәсинә бәнзәјир. О, һәм милли ҝејимин варианты кими, һәм дә там Авропа стандартларына ујғун тикилмиш ола биләр, ондан әлавә - һәтта мүсәлман реҝионларында да гадынын јашајыш јериндән вә онун иҹтимаи вәзијјәтиндән асылы олараг һиҹабын вариантлары чох фәргләнир.
Ондан савајы, һиҹаб – палтарын истисна олараг “евдән чыханда” ҝејилән ҝәрәкли вариантыдыр. Евин ичиндә мүсәлман гадыны өзүнүн ҝөзәллик һаггында тәсәввүрләринә ујғун олараг истәдији кими ҝејинә биләр.
Тәһсил
Бир чох авропалылар вә һәтта авропалылашмыш мүсәлманлар чох вахт елә һесаб едирләр ки, мүсәлман гадыны тәһсил алмыш гадын ола билмәз, онун нәсиби – намаз, ушаглар вә мәтбәхдир. Бунларын һамысы көһнәлмиш стереотипләрдән башга бир шеј дејилдир. Әлбәттә, бир чох мүсәлман реҝионларынын касыб өлкәләр олдуғуна ҝөрә, ашағы иҹтимаи тәбәгәләрдән олан адамларын тәһсил алмаға имканлары доғрудан да аздыр – һәм гадынларын, һәм дә кишиләрин.
Онлар өз аиләләрини дәстәкләмәк үчүн еркән јашларындан ишләмәјә башламаға мәҹбурдурлар. Лакин артыг орта синифә аид әһалидән башлајараг тәһсил гызлар үчүн һәмчинин арзу едилән олур, чүнки тәһсилли ҝәлин тәһсил алмамыш ҝәлиндән статусуна ҝөрә чох јүксәкдир, вә валидејнләр, гызларынын ҝәләҹәјини дүшүнәрәк онлары мәктәбләрә верирләр. Буна бахмајараг, баша дүшмәк лазымдыр ки, мүсәлман гадыны вә Авропа гадынынын тәһсил алма мәгсәдләри үмумијјәтлә фәргләнир.
Мүсәлман гадын үчүн биринҹи олараг јахшы иш вә карјера (мәнсәб) ахтарышы дејил, Аллаһ ризасыны газанараг, һәм дә шәхси инкишафа, өвладларынын тәрбијәсинә наил олараг әтрафдакы инсанлара даһа чох хејир-фајда ҝөстәрмәјә имкан верән биликләр әлдә етмәк галыр.
давамы вар
Исламабад, пакистан
