Аслияб гьумералде

Баракат тIалаб гьаби

Баракат тIалаб гьаби

Баракат тIалаб гьаби

Аварагасул ﷺ чашкаялдасаги мажгиталдасаги

Абу-Бурдатидасан бицана: «Дун Мадинаялде щведал, дида ГIабдуллагь бину Салам дандчIвана ва гьес абуна: «Вилълъа дида цадахъ рокъове, Аварагас ﷺ лъим гьекъолеб букIараб чашкаялдаса лъимги гьекъезе, Аварагас ﷺ как балеб букIараб мажгиталъуб какги базе», - ян. Дун гьесда цадахъ вилълъана. Гьес дие гьекъезе лъимги кваназе чамасдакги кьуна, Аварагасул ﷺ мажгиталда какги бана», - ян («СахIихIул Бухари», «Сунанул кубра»).

Аварагас ﷺ хIетIе лъураб бакIалда

Абу-Мижлазица бицана: «Маккаялдаги Мадинаялдаги гьоркьоб ниж ругеб мехалъ, Абу-Мусал АшгIарияс, боголил как къокъги гьабун, кIиго ракагIат бана, цинги тIадеги вахъун, витруялъул цо ракагIатги бана, гьелъулъ «сурату-Ннисаалдаса» 100 аятги цIалана. Салам кьун хадуб гьес абуна: «Дица щибго кIарчанлъи биччачIого дирго хIатIал лъуна Аварагас ﷺ лъун рукIараб бакIалда ва цIалана Аварагас ﷺ цIалулеб букIараб куцалъ», - илан.

Аварагасда ﷺ хъвараб квералда убач гьаби

ЯхIя бину ХIарис Зимарияс бицана: «Дида дандчIвана Василат бину АскъагI абурав асхIаб ва дица гьикъана гьесда: «Гьаб квералдалъунищ дуца Аварагасе ﷺ къотIи гьабураб?» - илан. Гьес абуна уйилан. Дица абуна, кье дихъе гьеб убач гьабизеян, гьесги кьуна, дицаги убач гьабуна», - ян. Гьайсами. («МажмагIу-ззаваид», т. 8, гь. 42).

Масжидул ГIишаралда

СалихI бину Диргьамица бицун буго: «Ниж рахъана хIежалде. Нухда дандчIвана Аварагасул ﷺ цо асхIаб. Гьес нижеда абуна: «Нуж унаго, нужеда нухда батизе буго Аблат абураб росу», - ян. Нижеца абуна бугинха гьединаб росуян. Цинги гьес абуна: «Лъица тIаде босилеб гьеб росулъ бугеб Масжидул ГIишаралда дидасан как базе», - ян ва, нижеда цадахъ вукIарав Абу-Гьурайратидехунги валагьун, тIадеги жубана: «Дида рагIун букIана дир вокьулев гьудулас (Аварагас ﷺ) абулеб: «ТIадегIанав Аллагьас Къиямасеб къоялъ Масжидул ГIишаралда как баразда гьоркьоса рахъинаризе руго шагьидзаби. Гьел гурони Бадруялъул шагьидзабазда аскIорги рукIине гьечIо», - ян. (Абу-Давуд «Сунан», Байгьакъи «ШугIабул иман»).

ХIадис-гIелмуялъул кIудияв гIалимчи, шайих АхIмад Сагьарнуфурияс гьаб хIадисги рехсон, хъвалеб буго: «Гьаб хIадисалъ бицуна къаркъалаялъ гьарурал гIамалазул кири, цохIо гьабурасе гурони, цогидазеги щолеблъи, Аллагьасде ﷻ гIагарал, Гьесие рокьулел чагIазда хурхараб жоялдаса баркат тIалаб гьабизе бегьи». («Базлул мажгьуд», т. 17, гь. 225).

2026-05-15 (ЗулкъагIида 1447 с.) №10.


«Инсан» фондалъул лъазаби

«Инсан» фондалъ байбихьун буго Маккаялда къварилъиялда ругел гӀадамазе садакъаде бикьизе къурбан хъвезе бокьаразул гӀарзаби къабул гьаризе. Фондалъ тӀубазабизе бугин тӀолабго иш: къурбаналъе хъвезе хӀайван боси, шаргӀалъул къануназда рекъон гӀид тӀубай ва Маккаялда къварилъиялда ругезе...


Аллагьасе ﷻ бокьулеб би

Къурбанкъоялъ Адамил лъималаз гьарурал лъикIал гIамалазул бищун Аллагьасе бокьулеб гIамал би гIодобе тIей буго (къурбан хъвей).   Къурбаналъе хъураб жо Къиямасеб къоялъ бачIине буго жиндирго лълъурдулгун, расалгун, щанкIлалгун, гьелъул би ракьалде тIинкIилалде Аллагьасда ﷻ аскIоб кIудияб...


ЛъикIал гIамалал

ХIадисалда буго: «Аллагь ﷻ лъикIав вуго, Гьесие лъикIлъи бокьула. Гьес ﷻ лъикIлъиялдалъун щвезе рес кьола кьвари ва цогидалдалъун щвезе кIолареб жо», - абун (Бухари). Дунял бихьиялъе Аварагасул ﷺ гьал рагIаби кьучIлъун руго бусурбанчиясе. ЛъикIлъиги, гIицIго беццараб гIамаллъун букIин гуребги, гьеб...


Кинаб хъвелеб?

Къурбан хъвей ШафигIиясдаги АхIмадидаги Маликидаги аскIоб муаккадаб суннат ккола. АбухIанифатида аскIоб къурбан хъвей тIадаб буго шагьаразда, росабалъ гIумру гьабун бугел гIадамазда. Амма АбухIанифатида аскIоб гьеб тIалъизе ккани закат бахъи гIураб бечелъи букIине ккола. «РахIматул...


Суал-жаваб

ХIежалъ гIисинал ва чIахIиял мунагьал чурулищ? ГIемерисел гIалимзабазда аскIоб хIежалъ гIисинал мунагьал чурула, амма кIудиял мунагьал ва гIадамазул хIукъукъал чуруларо. Бухари ва АхIмадица бицараб хIадисалда буго: «ХIеж гьабураб мехалда жинца абичIони квешаб рагIи ва гьаричIони фискъуялде...