Аслияб гьумералде

ХIикматаб сордо

ХIикматаб сордо

ХIикматаб сордо

ГIагарлъулеб буго Исраъгун МигIражалъул сордо. Гьеб сордоялъ ккарал гIажаибал лъугьа-бахъиназул чангояб рехсела.

 

Малаикзабаз Аварагасул ﷺ керен хъвалхьи ва ракI чури

Цо-цо баяназда буго гьеб гьабулелъул ЖабрагIил, МикагIил ва Исрафил малаикзаби рукIанин. КагIбаялда аскIов кьижарав Аварагасухъе ﷺ рачIана гьел, ва аскIор рукIаразда халлъиларедухъ, гьевги вачун ана. Зам-замалъул лъеда аскIоб ЖабрагIил малаикас, щибго унти лъачIого ва биги бачIинчIого гьесул ﷺ керен рагьана ва гьениса бахъун ракI лъабго нухалъ чурана. Цинги иманалъгун цIодорлъи-гIакъиллъиялъ цIезабуна ва авараглъиялъул мугьруги чIвана. Хадуб букIараб бакIалда лъун керенги букIахъе данде бачун къана, ракIги хIалтIизе лъугьана.

 

Масжидул Акъсаялде щвей

Гьеб сордоялъ Аварагасухъе ﷺ бачун бачIана Алжаналдаса Буракъ абураб цIаралъул хIайван. Гьеб букIана халатаб, хъахIаб, хIамаялдаса борхатаб, гIорцIеналдаса къокъаб хIайван. Гьелъ, бералда цебе бихьулеб манзил, лахIзаталда жаниб нахъа толеб букIана. Гьелдаги рекIун Маккаялдаса Авараг ﷺ Иерусалималда бугеб Масжидул Акъсаялде щвана.

 

Ункъо бакIалда лъалхъи

Иерусалималде щвезегIан Аварагас ﷺ лъалхъи гьабуна: Мадинаялда, Мадян абураб бакIалда бугеб Муса аварагасулин абулеб гъветIалда аскIоб, Аллагьасгун ﷻ Муса аварагас кIалъай гьабураб ТIура Сайнаъ абураб магIарда ва ГIиса авараг гьавураб бакIалда. Гьел бакIазда лъалхъи гьабун Аварагас ﷺ кIиго ракагIат какилги бана.

 

Киналго аварагзабазгун как бай

Масжидул Акъсаялда аскIове щведал, цогидал аварагзабаз хIайванал рухьараб бакIалда букIараб горалда Аварагасги ﷺ Буракъ бухьана, цинги мажгиталде лъугьана. Аллагьасул ﷻ амруялдалъун гьенир данделъун рукIана киналниги аварагзабигун расулзаби. Гьенир гIахьаллъаразе имамлъи гьабун Аварагас ﷺ кIиго ракагIаталъул какги бана.

Нуралдаса мали

Мажгиталда какги бан Авараг ﷺ къватIиве вахъана. Цинги зодоса гIодобе бачIана илагьияб нуралъул мали, гьелдеги вахун Авараг ﷺ зодове вахана.

 

Аварагзабигун дандчIвай

Гьедин тIаде вахун Авараг ﷺ анкьабго зодове щвана ва микьго авараггун дандги чIвана. ТIоцебесеб зодов ватана Адам авараг, гьес Аварагасе ﷺ салам кьуна ва жиндие цIоб-баракат гьарейин БетIергьанасдайин гьарана. КIиабилеб зодов ГIиса ва ЯхIя аварагзабигун данделъана, лъабабилелда Юсуфгун, ункъабилелда Идрисгун, щуабилелда Гьарунгун, анлъабилелда Мусагун, анкьабилелда Ибрагьимгун, жидеда Аллагьасул ﷻ свалат-салам лъеял.

 

ЖабрагIилгун ватIалъи

Гьеб сордоялъ Аварагасе ﷺ нухмалъи гьабулевлъун вукIана ЖабрагIил малаик. Амма Сидартул мунтагьа абураб бакIалде щведал, ЖабрагIил малаикас абуна: «Гьаниб дир макъам лъугIана. Я Аллагьасул ﷻ вокьулев! Цоги гали дица цебехун босани, дун вухIула», - ян. Гьеб кколеб буго рахине кIолел бакIазул бищун тIадегIанаб, гьениса церехун ине цониги малаикасдацин кIолеб гьечIо.

 

БетIергьангун ﷻ дандчIвай

Гьеб бакIалда ЖабрагIил малаикги тун, Авараг ﷺ цевехун ана. Цинги, киналниги пардавалги рагьун, Аварагасда ﷺ гIемерал кIуди-кIудиял илагьиял балъголъаби, гIаламатал рихьана. Щибго пардав цебе гьечIого Аварагасда ﷺ Аллагь ﷻ, Гьесул ﷻ кIодолъи, хIалкIвей, тIадегIанлъи бихьана. Цинги Аллагь ﷻ Аварагасдехун ﷺ гьоркьов чи гьечIого адаб-хIурматалда кIалъана.

 

Как парзлъун гьаби

Гьеб сордоялъ умматалъе парзлъун гьабуна къойил щуго как бай. ТIоцебе 50 как бай тIад гьабун букIана, хадуб Муса аварагасул малъа-хъваялдалъун Аварагас ﷺ гьарун Аллагьас ﷻ гьеб щугоялде щвезегIан дагь гьабуна. Как парзлъун гьаби гуребги, гьеб сордоялъ Аллагьас ﷻ лъугIизабуна «Бакъарат» сура рещтIин ва МухIаммадил ﷺ умматалдаса гIадамазул гьабулеб гIамалалъулъ ширк гьабиялде ккечIезе чIахIиял мунагьал чуриги кьуна.

 

ЛахIзаталда жаниб кинабго лъугьин

Исраъ ва МигIражалъул бицунаго, Аварагас ﷺ кIвар буссинабулаан гьеб кинабго лъугьанин лахIзаталда жанибин абун. Авараг ﷺ къватIиве вачине ЖабрагIил малаик вачIиндал, гьев тункун вуго аскIоб букIараб лъел цIураб гулгуналда. Гьеб кинабгоги лъугьун тIадвуссун щведал, Авараг ﷺ нахърегIун вуго бегун унеб букIараб гулгун кквезе.

Гьанир рехсарал гурелги Аварагасда ﷺ гIемер батIи-батIиял жал рихьана гьеб сордоялъ. МухIканго баян гьабун бихьизабуна Алжан, жужахI, ахир къиямасеб къоялъ лъугьине бугеб, зобал-ракьазулъ бугеб, гьениб лъугьунеб кинабго.

Аллагьас ﷻ киналго гьареги гьал хириял моцIал Гьев ﷻ разияб гIамалалда тIамулеллъун ва хирияв Аварагасул ﷺ нух ккурал, гьесул ﷺ шафагIат щолездасан. Амин!

 

АхIмад Къурбанов

2026-07-01 (МухIаррам 1448 с.) №13.


Пакистаналъул посолгун дандчIвана

Пакистаналъул Россиялда вугев посол Файсал Нияз Тирмизи вачIун вукIана Дагъистаналъул муфти, шайих АхӀмад-афандиясухъе. Данделъиялда гӀахьаллъана ДРялъул миллияб политикаялъул ва диниял ишазул рахъалъ министрасул ишал тӀуразарулев, Россиялъул БахӀарчи Темирлан АбутӀалимов, ДРялъул экономикияб...


Иблисалъе вокьулев

БетIергьан Аллагьас ﷻ инсанасулъ рижун руго реццарал ва какарал тIабигIатал. Реццарал тIабигIатал Аллагьас ﷻ кьурав чиясда тIадаб буго гьезухъ шукру гьабизе, амма какарал тIабигIатал ругони, гьес кIвараб хIаракат гьабизе ккола гьел тIагIинаризе.   Бахиллъи, къарумлъи, барахщи – гьал...


Шайих Ахlмад-афанди

Дагъистан гвангъараб Файизалъул нур, Дуниялго цIураб Иршадалъул бакъ. ГIаламго баччарав Къуватав устар, ХIакъалде ахIулев ГIелмудал ралъад. Дир хирияв устар, АхIмад-афанди. ХIакъаб иршадалъул Камилав устар. Нижер ургъел гьабун ГIумру кIочарав, Нижер ургъел гьабун Гьарделев...


Телефоназул унти

Жиндир хIакъалъулъ гIемер бицунеб унти ккола телефоназда нилъ рараллъун рукIин.   Нилъер лъималги цIакъго унтун руго гьеб унтиялъ. Гьединаб унти букIин загьирлъула: Смартфоналдаса ри-кӀкӀад ругеб мехалда яги гьеб кIочон хутIани ургъалабазулъе ккей. Телефоналде гIемер халгьаби. Цо-цояз...


«Инсан» фондалъ базе буго 26 мина

Хасавюрт районалде щварал Дагъистаналъул хӀукуматалъул нухмалъулев МухIаммад Рамазановас, «Инсан» фондалъул генералияв директор МухIаммад ГӀабдурахӀмановас ва муфтияталъул северияб округалда вугев вакил МухӀаммад Мукъошдибировас дандбана лъеца зарал ккаразе кумек гьабиялъул суал. М....